Miesiąc temu pisaliśmy o wyjątkowej sesji Rady Miasta Gdańska, która powołała rekordową liczbę pomników przyrody – aż pięć. Okazuje się, że miasto nie zwalnia tempa w zakresie ochrony drzewostanu. Podczas XXVII sesji, w czwartek, 28 kwietnia radni przyjęli uchwały ustanawiające kolejne trzy pojedyncze i jeden grupowy pomnik przyrody.
Projekty uchwał powstały w uzgodnieniu z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska i obejmują wyjątkowe drzewa zlokalizowane na Oruni, Aniołkach, Łostowicach i w Oliwie. Są to dwa kasztanowce przy ul. Zamiejskiej, grab pospolity przy ul. Niepołomickiej, dąb bezszypułkowy przy ul. Hoene‑Wrońskiego oraz buk zwyczajny rosnący na dziedzińcu Gdańskiego Seminarium Duchownego przy ul. Nowickiego. – To wszystko piękne i zdrowe okazy, cenne dla lokalnej bioróżnorodności – komentuje Piotr Kryszewski, dyrektor zarządzający ds. Zielonego Gdańska.
Większość nominacji to bezpośredni efekt zaangażowania Gdańszczan w akcję „Zgłoś drzewo na pomnik przyrody” oraz uchwały Społecznej Rady ds. Drzew, która rekomenduje szybsze kierowanie propozycji pod obrady i ich rozpatrywanie. Środki na ustawową opiekę, pielęgnację i oznakowanie drzew zostały zabezpieczone w budżecie Wydziału Ekologii i Energetyki na rok 2026.
Miejska dżungla. Jak rośnie pierwszy gdański mikrolas
Poznajcie nowe pomniki
Kasztanowce zwyczajne (Aesculus hippocastanum L.)
By zapoznać się z tym nowym pomnikiem grupowym, składającym się z dwóch okazałych kasztanowców zwyczajnych, trzeba udać się na ulicę Zamiejską na Oruni. Rosnące w bliskim sąsiedztwie w pasie drogowym drzewa tworzą malowniczą kompozycję, stanowiącą dominantę krajobrazową o wysokich walorach estetycznych.
Oba drzewa wyróżniają się imponującymi obwodami pnia w pierśnicy, co wskazuje na ich zaawansowany wiek i świadczy o zdrowotności oraz długowieczności. Wyjaśniając, pierśnica to miara stosowana w opisie drzew na wysokości 1,3 metra, czyli na wysokości klatki piersiowej przeciętnego dorosłego człowieka – stąd jej nazwa.
- kasztanowiec 1. - obwód pnia na wysokości 130 cm: 298 cm, wysokość: 17,5 m, rozpiętość korony: 10,5 m;
- kasztanowiec 2. - obwód pnia na wysokości 130 cm: 336 cm, wysokość: 17,5 m, rozpiętość korony: 10,5 m.
Kandydata zgłosiło Biuro Rozwoju Gdańska.
Grab pospolity (Carpinus betulus)
Te pomnikowe drzewo rośnie jeszcze dalej na południe od centrum – przy ul. Niepołomickiej na Łostowicach. Warto wybrać się tu na wycieczkę, gdyż grab znajduje się na terenie dawnego majątku Zakoniczyn w otoczeniu starodrzewu dębowo-bukowego, w sąsiedztwie stawu traszki łostowickiej. Jako relikt historycznego założenia parkowego (sięgającego korzeniami czasów średniowiecza) stanowi cenną enklawę tzw. zieleni wysokiej, czyli roślinności powyżej 2,5 m.
Ten zgłoszony przez mieszkańca grab jest sędziwym weteranem stanowiącym siedlisko bioróżnorodności o wysokich walorach historycznych, przyrodniczych i kulturowych. Jego pień ma ponadnormatywne wymiary:
- obwód na wysokości 1,3 m – 271 cm,
- wysokość – 20,5 m,
- rozpiętość korony – 12,5 m.
Już rok z Gdańską Kartą dla Drzew. Jak to działa?
Dąb bezszypułkowy (Quercus petraea L.)
Jeden z najstarszych osobników w grupie drzewostanu na Aniołkach rośnie w pasie drogowym w bezpośrednim sąsiedztwie historycznych układów alejowych ulic Hoene-Wrońskiego oraz Dębinki, które charakteryzują się cennym drzewostanem dębowym. Zachowany w bardzo dobrym stanie zdrowotno-technicznym posiada wysokie walory przyrodnicze, krajobrazowe i historyczne oraz pełni funkcję lokalnej dominanty krajobrazowej ze względu na swoje ponadprzeciętne parametry:
- obwód pnia w pierśnicy: 377 cm
- wysokości: 28,5 m
- rozpiętości korony: 12 m
To kolejny kandydat nadesłany przez mieszkańca w ramach akcji „Zgłoś drzewo na pomnik przyrody”.
Buk zwyczajny odm. czerwonolistna (Fagus sylvatica odm. „ Purpurea”)
Na koniec przenosimy się do Oliwy na dziedziniec Gdańskiego Seminarium Duchownego przy ul. Nowickiego, gdzie możemy podziwiać buka zwyczajnego odmiany czerwonolistnej, rosnącego jako soliter, czyli samotny okaz szczególnie wyeksponowany na otwartym terenie. Poza ekspozycją w aranżacji krajobrazu solitery wyróżniają się z reguły swymi walorami ozdobnymi – np. efektownym kwitnieniem lub zabarwieniem liści. Tak też jest w przypadku oliwskiego drzewa, charakteryzującego się ciemnopurpurowymi, błyszczącymi liśćmi oraz gęstą koroną.
Nasz buk stanowi dominantę kompozycyjną w układzie przestrzennym na tle historycznego założenia seminarium i posiada unikalne walory widokowe, wynikające z potężnej architektury korony, która stanowi istotny element biocenotyczny i wizualny.
- obwód na wysokości 1,3 m: 308 cm,
- wysokość: 21 m,
- rozpiętości korony: 8,5 m.
Zachowane w bardzo dobrym stanie zdrowotno-technicznym drzewo zgłoszone zostało jako kandydat na pomnik przyrody przez mieszkańca.
