To pierwszy etap prac przy ambonie
Koszt prac konserwatorskich wyniósł ok. 200 tysięcy złotych, z czego ok. 75 tys. zł pochodziło z dotacji Miasta Gdańska, pozostałą kwotę wyłożyła parafia kościoła Najświętszej Marii Panny.
Bursztynowa gwiazda zawisła w Bazylice Mariackiej. „To symbol odbudowy”
- Najtrudniejsze były prace przy podstawie baldachimu. Zadanie polegało to na usunięciu zrekonstruowanej w 1985 r. podstawy oraz budowie nowej konstrukcji dla XVII-wiecznych elementów ambony - mówi dr Ewa Lisiak, konserwator dzieł sztuki z pracowni Restory.
Zapowiada, że w maju przyszłego roku zaplanowano prace przy dolnej kondygnacji ambony, rekonstrukcję zaplecka oraz włączenie pierwotnego zwieńczenia bramki ambony. - Ten ostatni element ten był do tej pory przechowywany w składnicy kościoła mariackiego, a udało się go zlokalizować dzięki wiedzy konserwatorki Iwony Berent - dodaje Ewa Lisiak.
Przez wieki była w innym kościele
Ambona z Bazyliki Mariackiej powstała w latach 1616-1617. Zabytek ma prawie 7,5 metra - to wysokość ok. 2,5 piętra. Jest wykonany z drewna dębowego i sosnowego.
Powstała dla kościoła pod wezwaniem św. Jana w Gdańsku. W 1944 r. w obliczu zbliżającej się na Pomorze Armii Czerwonej została zdemontowana przez Niemców i wywieziona ze świątyni. Po wojnie ambona była przechowywana w składnicy konserwatorskiej, skąd w 1966 r. została przekazana parafii kościoła Najświętszej Marii Panny.
W 1985 r. zespół pod kierunkiem konserwatorki dzieł sztuki Agnieszki Sikorskiej podjął się zadania odbudowy kazalnicy w nawie głównej świątyni.
Remont posadzki w Bazylice Mariackiej. Na kolejne lata, a może i wieki
Niektóre elementy wtedy pominięto i zastąpiono rekonstrukcjami. Tymczasem, przez ostatnie 80 lat oryginalne fragmenty były wciąż przechowywane w składnicy konserwatorskiej. Części te nie były jednak w żaden sposób opisane, a z archiwalnych zdjęć rozpoznała je niedawno kierownik działu zabytków ruchomych Magdalena Kosińska, reprezentująca urząd Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Odszukane po kilku dekadach w magazynie części pochodzą z baldachimu ambony.
Dzięki temu możliwe stało się przywrócenie ambonie dawnego, pierwotnego kształtu. Uproszczona podstawa baldachimu została zastąpiona przez Ewę Lisiak XVII-wiecznymi częściami, w tym podniebiem z glorią.
Ambona w szczegółach
Kazalnica w Bazylice Mariackiej składa się z kolumny, korpusu, balustrady i baldachimu. Korpus zdobią cztery obrazy ze scenami ze Starego Testamentu: Nawrócenie mieszkańców Niniwy, Kazanie Ezdrasza, Powtórnie odnalezienie Księgi Prawa, Budowa arki Noego.
Na balustradzie natomiast umieszczono kilka obrazów ze scenami z Nowego Testamentu. Są to m.in. Cudowny połów ryb czyli powołanie apostołów Piotra i Andrzeja, Chrystus nauczający na łodzi, Przypowieść o dobrym pasterzu oraz Chrystus z faryzeuszami.
Na froncie bramki widoczny jest obraz przedstawiający Chrystusa jako dobrego Pasterza.
Bazylika Mariacka jak 500 lat temu - zobacz malowidła, które odkryto na wysokości 26 metrów
Portal zwieńczony jest rzeźbami Chrystusa oraz Wiary (z księgą i kielichem) i Nadziei (z kotwicą). W belkowaniu znajduje się cytat z Pisma św. “Ich bin die Tür zu den schaffen. So ieamad durch mich eingehet, der wird Selig werden (Ja jestem bramą. Jeżeli ktoś wejdzie przeze Mnie, będzie zbawiony).