PORTAL MIASTA GDAŃSKA
PL | EN | DE
.

Bazylika Mariacka. Słynny zegar astronomiczny odnowiony, ale czekają go kolejne zabiegi

Bazylika Mariacka. Słynny zegar astronomiczny odnowiony, ale czekają go kolejne zabiegi
Zakończył się kolejny etap prac konserwatorskich przy zegarze astronomicznym w Bazylice Mariackiej. Zabytek można już podziwiać po gruntownym oczyszczeniu i innych zabiegach, które miały za zadanie przywrócenie pierwotnego wyglądu tego XV-wiecznego zabytku.
Odnowiony zegar astronomiczny po prawej, po lewej przed rozpoczęciem prac
Odnowiony zegar astronomiczny po prawej, po lewej przed rozpoczęciem prac
źródło: www.bazylikamariacka.gdansk.pl


Celem prac było poprawienie stanu zabytku i przywrócenie jego pełnych walorów. Zostały wykonane m.in. oczyszczenie, dezynsekcja, konsolidacja warstw polichromii, korekta kolorystyki. Uzupełniono też i zrekonstruowano brakujące elementy. Prace te wykonano dzięki wsparciu ze środków Miasta Gdańsk i ze środków własnych parafii Bazyliki Mariackiej. Do odwiedzenia Bazyliki Mariackiej i obejrzenia wspaniałych efektów prac konserwatorskich zachęca proboszcz Bazyliki.

- Ten etap prac konserwatorskich mamy już za sobą, miał się zakończyć w tym roku i tak się stało. W jego ramach m.in. przywróciliśmy zegarowi jego pierwotne kolory. Czeka nas jednak kolejny etap prac. Niebawem przystąpimy do odnawiania figur umieszczonych na zegarze – mówi ks. Ireneusz Bradtke, proboszcz bazyliki mariackiej w Gdańsku.

Żmudne i dokładne prace konserwatorskie
Żmudne i dokładne prace konserwatorskie
źródło: www.bazylikamariacka.gdansk.pl


Zegar astronomiczny w Bazylice Mariackiej to najcenniejszy tego typu zabytek w Europie. Został wykonany przez Hansa Düringera z Torunia w latach 1464 - 1470, a więc ukończony został na trzy lata przed narodzeniem Mikołaja Kopernika. Obudowa zegara jest dębowa, a rzeźby wykonane z lipy. Zegar ma ponad 14 m wysokości i w XV w. był największy na świecie.

Czytaj też: Bazylika Mariacka. Zaglądamy do dawnej kotłowni FILM I WIZUALIZACJE

Składa się z trzech części: kalendarium, planetarium i teatru figur. W kalendarium umieszczone są m.in. dane dotyczące roku, kalendarz zawiera wykaz świętych i wskazówki liturgiczne dotyczące pierwszeństwa dni liturgicznych. Kalendarium otaczają cztery postacie, pełniące określone funkcje oraz symbolizujące upływ czasu. Wyżej znajduje się planetarium, w którym znajduje się tarcza zegarowa, znaki zodiaku oraz dwie małe tarcze do pokazywania faz księżyca. Po obu stronach u góry są dwa otwory, zamykane drzwiczkami, w których ukazują się sceny Zwiastowania i Pokłonu Trzech Króli.

XVI-wieczny zabytek usytuowany jest w nawie bocznej po lewej stronie od prezbiterium
XV-wieczny zabytek usytuowany jest w nawie bocznej po lewej stronie od prezbiterium
źródło: Bazylika Mariacka w Gdańsku/Facebook



Najwyższą kondygnację tworzy teatr figur. W dolnej kondygnacji umieszczono dwunastu apostołów oraz śmierć z kosą. Wyżej czterech apostołów. Nad całością znajdują się Adam i Ewa, którzy wydzwaniają kwadranse i godziny. Oprócz godzin wskazuje także dni, miesiące, lata, świętych kalendarzowych, fazy Księżyca, pozycje Słońca i Księżyca wśród znaków Zodiaku i wiele innych.

Fragment zegara astronomicznego
Fragment zegara astronomicznego
źródło" Bazylika Mariacka w Gdańsku/Facebook


Zegar przestał działać w 1554 roku i aż do 1944 roku nie był naprawiany. W czasie wojny elementy zabytku zostały wywiezione na Żuławy. Odbudowa zegara miała miejsce w latach 80. Zachowały się wszystkie tarcze i 70% elementów obudowy.

Zobacz relację wideo z remontu Bazyliki Mariackiej (na filmie sprzed roku widać zegar, jeszcze przed konserwacją):



 

oprac. MWwww.gdansk.plredakcja@gdansk.pl