Zespół kuratorski NARRACJI 2027 wyłoniła komisja w składzie: Barbara Sroka – Dyrektorka Instytutu Kultury Miejskiej, Dominika Mądry – Zastępczyni Dyrektorki Instytutu Kultury Miejskiej, Joanna Weltrowska – przedstawicielka Instytutu Kultury Miejskiej, Joanna Borowik – przedstawicielka Instytutu Kultury Miejskiej, Karolina Zabrocka– przedstawicielka Instytutu Kultury Miejskiej, Gabriela Warzycka-Tutak – kuratorka sztuki, zewnętrzna ekspertka.
Po dyskusji jury jednogłośnie postanowiło zaprosić do realizacji 18. edycji Festiwalu NARRACJE duet kuratorski NOVIKI tworzony przez Katarzynę Nestorowicz i Marcina Nowickiego wraz z nadesłaną koncepcją pod tytułem „Konsorcjum Centaurów”.
„Konsorcjum Centaurów” wyróżnia się najbardziej precyzyjną, aktualną i konsekwentnie przeprowadzoną ideą kuratorską. Relacja człowieka z technologią została tu przedstawiona nie jako abstrakcyjny problem lub efektowny temat, lecz jako pytanie o sprawczość, odpowiedzialność, kontrolę i prawo do odmowy. Koncepcja przekłada tę perspektywę na spójną dramaturgię spaceru, konkretne realizacje site-specific oraz długofalowy i międzypokoleniowy proces współpracy z mieszkańcami. Zdaniem komisji konkursowej szczególną wartością koncepcji jest zaproponowany w niej model traktowania zieleni, dotyku, dźwięku i lokalnej pamięci jako równoprawnych mediów oraz konsekwentne uwzględnienie dostępności, ekologii i bezpieczeństwa. „Konsorcjum Centaurów” to projekt ambitny artystycznie, a przy tym komunikatywny wobec szerokiej publiczności oraz bardzo dobrze przygotowany pod względem planu realizacji. Wszystkie wymienione elementy zdecydowały o wskazaniu koncepcji jako zwycięskiej.
To nie jest czas na czytanie w samotności. Więcej, niż unikatowa akcja
Koncepcja
W wybranej koncepcji kuratorskiej czytamy:
„Konsorcjum Centaurów. Przyszłość po ludzkiej stronie technologii” to wystawa i spacer po Starym Chełmie, złożony z około piętnastu rzeźb, instalacji, projekcji, koncertów i działań performatywnych. Tytułowa figura centaura opisuje twórcę, który korzysta z technologii, aby poszerzyć własną percepcję i zakres działania, ale nie oddaje jej autorstwa, decyzji ani odpowiedzialności. Jego przeciwieństwem jest odwrócony centaur: człowiek zredukowany do roli wykonawczej, pracujący w tempie i według kryteriów narzuconych przez system.
Program rozwija idee Future Fragments, ale nie przenosi gotowej platformy do Gdańska. Jej archiwum jest traktowane jak bank narzędzi i nasion: wybrane prace zostają przełożone na konkretne miejsca, historie i relacje Starego Chełmu, a ponad połowa stacji powstaje jako nowa realizacja, adaptacja site-specific albo rezultat procesu z mieszkańcami. Technologia nie jest tu spektaklem ani przeciwieństwem natury. Jest jedną z warstw lokalnego ekosystemu – obok gleby, pamięci, sąsiedztwa, architektury, dźwięku i światła – uruchamianą przez ludzi zamiast zarządzającą ludźmi.
Konsorcjum oznacza porozumienie bez jednolitego centrum dowodzenia. Międzypokoleniowość nie przyjmuje formy chronologicznej prezentacji „od mistrzów do młodych”, lecz wymiany kompetencji: pamięć dłoni spotyka skan 3D, wiedza ogrodnicza – sensory, rzeźba – miejski interfejs, fotografia – relief, a muzyka intuicyjna – nagranie terenowe. Dzieci, dorośli, seniorzy, osoby artystyczne i mieszkańcy zachowują możliwość wpływania na proces. Wspólnie wytwarzają obraz miejsca, którego żadna osoba ani maszyna nie mogłaby skonstruować samodzielnie.
Kuratorzy N#18
Noviki to duet artystyczno-badawczy działający na styku sztuki, technologii i projektowania, tworzony przez Marcina Nowickiego i Katarzynę Nestorowicz. Ich praktyka koncentruje się na badaniu przemian kultury wizualnej oraz estetyk wyłaniających się z relacji między językiem, narzędziami cyfrowymi, algorytmami i systemami sztucznej inteligencji. Projektowanie traktują jako metodę poznawczą i krytyczną, a publikacje, wystawy oraz procesy wydawnicze jako formy artystycznego researchu.
Są inicjatorami badawczych think tanków, takich jak Future Fragments, które tworzą przestrzeń wymiany pomiędzy sztuką, teorią i praktyką technologiczną. Ich działania lokują się pomiędzy eksperymentem wizualnym a refleksją nad kulturą w stanie ciągłej transformacji – tam, gdzie technologie nie tylko produkują obrazy i narracje, lecz także redefiniują sposoby myślenia, postrzegania i konstruowania znaczeń.
Katarzyna Nestorowicz – absolwentka Wydziału Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (2005) oraz Studium Pedagogicznego ASP. Współzałożycielka NOVIKI i Future Fragments. Łączy kuratorowanie, praktykę artystyczną i projektową z organizacją, komunikacją i udostępnianiem projektów kultury. Od 2019 roku związana z Narodowym Instytutem Architektury i Urbanistyki jako główna specjalistka ds. promocji i komunikacji.
Marcin Nowicki – absolwent Wydziału Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (2005). Współtwórca NOVIKI i inicjator Future Fragments. Łączy praktykę kuratorską, artystyczną, badawczą i edukacyjną. Pracuje z filmem eksperymentalnym, instalacją, VR, obrazem generatywnym i projektowaniem, badając relacje między technologią, percepcją i przestrzenią publiczną.
Stary Chełm – to tu odbędzie się 18. edycja festiwalu NARRACJE
Fragment dzielnicy Chełm określany dziś jako Stary zabudowany jest charakterystycznymi jednopiętrowymi domami mieszkalnymi, ciągnącymi się wzdłuż obsadzonych zielenią ulic. Budynki pochodzą z pierwszej połowy lat 40. XX wieku, czyli okresu II wojny światowej. Do ich budowy wykorzystano robotników przymusowych – byli to brytyjscy jeńcy. Zgodnie z założeniami teren zabudowy miał być znacznie większy: przegrana III Rzeszy sprawiła, że projekt nie został ukończony, a z planowanej dzielnicy powstało jedynie osiedle. Duże prace budowlane ruszyły dopiero pod koniec lat 70., kiedy Spółdzielnia Mieszkaniowa Chełm rozpoczęła budowę dzielnicy mieszkaniowej, jednej z największych w Gdańsku. W jej ramach zbudowano wielopiętrowe bloki i wieżowce. Dla odróżnienia dwóch części, tej powstałej w latach 40. i drugiej z lat 80., zaczęto używać określenia Stary i Nowy Chełm.
18. odsłona Festiwalu NARRACJE odbędzie się 23-24 października 2027 roku w historycznej części dzielnicy Chełm, Starym Chełmie.
„Igranie z medium Janion” – literacka gra i nowa odsłona Literackiej Mapy Gdańska
