Bezpłatny, gotowy do pobrania poradnik „Dieta dla Planety” został opublikowany we wrześniu br. w ramach współpracy miasta Gdańska z Fundacją Międzynarodowy Ruch na rzecz Zwierząt Viva!, realizujących projekt „Spróbuj diety dla Planety”. Jest on finansowany ze środków Fundacji Orlen dla Pomorza w ramach I edycji programu grantowego „Adaptacja Klimatyczna dla Północnej Polski”.
W ramach projektu prowadzone są m. in. warsztaty edukacyjne i kulinarne z wykorzystaniem kuchni roślinnej. Dietetycy i ekolodzy uczą jak gotować smacznie, zdrowo i bardziej przyjaźnie dla klimatu dzięki prostym i sezonowym przepisom. Informują o zasadach diety planetarnej oraz sposobach na ograniczenie marnowania żywności, a także przekazują inspiracje do codziennych, bardziej zrównoważonych wyborów.
A wszystko po to, by zwiększyć świadomość społeczną na temat wpływu wyborów żywieniowych na środowisko naturalne, zdrowie ludzi oraz dobrostan zwierząt.
Spróbuj diety dla planety. Wrześniowe wydarzenia
Co w poradniku?
Z broszury dowiemy się czym dokładnie jest weganizm. Dla wielu osób to styl życia oparty o filozofię związaną z minimalizacją cierpienia zwierząt oraz zaprzestaniem wykorzystywania produktów odzwierzęcych w codziennym życiu. Dla innych – wynikającą z troski o środowisko naturalne adaptacją diety, która jest dla niego bardziej przyjazna.
Poradnik koncentruje się jedynie na aspekcie ekologicznym, tłumacząc dlaczego dieta roślinna w znacznie mniejszym stopniu niż mięsna wpływa na degradację środowiska naturalnego i wyczerpanie zasobów oraz jak produkcja mięsa oddziałuje na zmiany klimatyczne poprzez emisję gazów cieplarnianych.
- Według raportu Organizacji ds. Wyżywienia i Rolnictwa Organizacji Narodów Zjednoczonych (FAO) „Livestock’srole on climate change and air pollution” (Rola zwierząt hodowlanych w zmianach klimatu i zanieczyszczeniach powietrza), przemysł hodowlany produkuje 35–40 proc. światowego metanu oraz 65 proc. podtlenku azotu – czytamy w publikacji, która wyjaśnia dlaczego tak się dzieje i co zmienia ograniczenie w diecie mięsa: - Centrum ds. Zrównoważonych Systemów (Center for Sustainable Systems) przy Uniwersytecie Michigan szacuje, że ograniczenie spożycia mięsa o 50 proc. zmniejsza dzienny ślad węglowy danej osoby o 35 proc., natomiast redukcja o 90 proc. (która dotyczy tylko wołowiny) obniża go o 51 proc.
Na dalszych stronach poradnik wyjaśnia zależność wylesiania planety od przemysłowej hodowli zwierząt, która prowadzi m.in. do znikania lasów deszczowych w Amazonii, zmieniając je z „zielonych płuc Ziemi” w jeden z emiterów dwutlenku węgla aktywnie przyczyniający się do ocieplenia klimatu. Obala też mit hodowli soi na wegańskie produkty żywnościowe jako przyczynę wycinki lasów deszczowych. Zaledwie ok. 6 proc. światowej produkcji soi jest bezpośrednio przetwarzane na żywność dla ludzi, taką jak tofu, tempeh czy mleko sojowe. Około 70–80 proc. globalnych upraw soi jest przeznaczane na wysokobiałkową paszę dla zwierząt hodowlanych.
Wreszcie, publikacja tłumaczy jak rolnictwo i hodowla zwierząt wpływa na zużycie światowych zasobów wody i wyjaśnia czym jest i jakie szkody wyrządza eutrofizacja czyli przeżyźnienie zbiorników wodnych spowodowane spływem nawozów sztucznych oraz gnojowicy z ferm przemysłowych.
Sprzątanie Świata, Polski i Gdańska. Zarejestrowało się ponad 3 tys. uczestników
Na końcu części teoretycznej wyjaśniony jest daleki od lasów deszczowych polski kontekst, w tym zanieczyszczenie Bałtyku i największa na terenie Unii Europejskiej produkcja mięsa drobiowego.
W drugiej części poradnika przedstawione zostały praktyczne sposoby na zmianę diety – jak zacząć, co jeść, jakie zamienniki mięsa wprowadzać, by dieta była zbilansowana i smaczna.
Pobierz poradnik na stronie: blog.viva.org.pl
Czym jest dieta planetarna?
W 2019 r. Komisja EAT-Lancet, czyli międzynarodowy zespół ekspertów powołany przez fundację EAT i pismo „The Lancet”, opracowała tzw. dietę planetarną. Są to zalecenia żywieniowe, które mają na celu:
- wyżywienie globalnej populacji, która według prognoz w 2050 osiągnie 10 miliardów ludzi,
- znaczne zmniejszenie ogólnoświatowej liczby zgonów spowodowanych niewłaściwą dietą,
- osiągnięcie zrównoważonego wpływu na środowisko podczas produkcji żywności.
Rozwiązaniem jest dieta bogata w żywność pochodzenia roślinnego i mniejszą ilość produktów pochodzenia zwierzęcego, która zapewnia zarówno korzyści zdrowotne, jak i środowiskowe. Dlatego też globalne spożycie owoców, warzyw, orzechów i roślin strączkowych powinno się podwoić, a konsumpcja czerwonego mięsa, cukru i żywności wysoko przetworzonej musi być zmniejszona o ponad połowę.
Korzyści z diety planetarnej dla środowiska to mniejszy ślad węglowy, mniejsze zużycie wody i powierzchni ziemi, a dla zdrowia to profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2 oraz niektórych nowotworów.
