Historia moździerza
Jak informuje MIIWŚ, w trakcie prac archeologicznych prowadzonych na Westerplatte odnaleziona została płyta oporowa polskiego moździerza kal. 81 mm wz. 31. Zespół archeologiczny odnalazł ją w sąsiedztwie północnego skrzydła koszar załogi Wojskowej Składnicy Tranzytowej (WST).
We wrześniu 1939 r. koszary stanowiły najważniejszy punkt obrony – tu znajdowało się dowództwo, główny punkt opatrunkowy i schron załogi, tu również działała radiostacja i elektrownia bojowa. Co istotne, właśnie przy północnym skrzydle koszar znajdowały się dwa stanowiska polskich moździerzy – jedno w sąsiedztwie głównego wejścia do budynku (działon 1 i 2), drugie zaś przy skraju północnego skrzydła budynku, gdzie zlokalizowane były garaże (działon 3 i 4).
W trakcie obrony WST ostrzał moździerzowy wydatnie przyczynił się do odparcia pierwszego ataku niemieckiej piechoty i pozwolił na utrzymanie kluczowych dla obrony pozycji. W kierunku przeciwnika wystrzelono 104 granaty. Drugiego września 1939 r. moździerze zostały uszkodzone wskutek eksplozji niemieckich bomb, zaś żołnierze obsługi otrzymali inne zadania. Plutonowy Józef Bieniasz, dowódca moździerzy, otrzymał zadanie obsadzenia placówki wystawionej w miejsce zniszczonej wartowni nr 5 (placówka „Tor kolejowy”).
Westerplatte. Pole Bitwy w nowej odsłonie
Ważny element polskiej broni
Odnaleziona płyta oporowa jest bezcennym znaleziskiem. Dotychczas sądzono, że całość polskiego uzbrojenia została wywieziona przez Niemców po kapitulacji obrońców Składnicy. Nie ulega wątpliwości, że mamy do czynienia z elementem uzbrojenia użytym w pierwszym starciu zbrojnym II wojny światowej. Jednocześnie jest to dopiero czwarty zabytek odnaleziony na polu bitwy, który stanowi element polskiej broni z 1939 r. Jak rzadkie jest to znalezisko może świadczyć fakt, że archeolodzy odnaleźli na Westerplatte już ponad 110 000 artefaktów.
Płyta oporowa moździerza zachowała się w znakomitym stanie – posiada oryginalne malowanie oraz czytelną tabliczkę znamionową informującą, że przedmiot wyprodukowano w fabryce Stowarzyszenia Mechaników Polskich z Ameryki, która mieściła się w Pruszkowie.
Eksponat docelowo będzie prezentowany na wystawie stałej powstającego Muzeum Westerplatte.
