Czym jest Poradnik Bezpieczeństwa?
W 2022 roku, już po ataku Rosji na Ukrainę, Rządowe Centrum Bezpieczeństwa opublikowało poradnik pt. "Bądź gotowy – poradnik na czas kryzysu i wojny", w którym opisano, jak zachowywać się na wypadek wojny i kryzysu, na co w tym okresie zwrócić uwagę (m.in. alerty, dezinformacja, miejsca schronienia, ewakuacja) i jakie działania podjąć w razie zagrożenia. Dokument stanowił bazę wiedzy dla obywateli.
Poradnik bezpieczeństwa wydany w 2025 roku - jak przyznają urzędnicy - ma charakter praktyczny i edukacyjny. Rozwija i poszerza podejście poprzedniego dokumentu, uwzględniając nowy kontekst i potrzeby odbiorców. Nie jest jednak jego bezpośrednią kontynuacją. Poradnik zawiera informacje dotyczące przygotowania i postępowania w sytuacjach kryzysowych - takich jak wojna, klęski żywiołowe, ale też blackout (długotrwały brak prądu), zagrożenia terrorystyczne czy cyfrowe.
“To zbiór praktycznych porad i odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania. Powstał dzięki pracy ekspertów: strażaków, polityków, żołnierzy i innych specjalistów, którzy dzielą się swoim doświadczeniem” - czytamy w liście dołączonym do Poradnika, pod którym podpisali się: szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz, szef MSWiA Marcin Kierwiński oraz dyrektor RCB Zbigniew Muszyński.
Integracja imigrantów w Gdańsku. Umowa na dofinansowanie wsparcia
Poradnik trafia do skrzynek. Dystrybucja w Gdańsku trwa
Dystrybucją 54-stronicowego dokumentu zajmuje się Poczta Polska. Wysyłka niemal 17 milionów egzemplarzy rozpoczęła się jeszcze przed Bożym Narodzeniem i potrwa do końca stycznia.
Jeżeli poradnik z jakiegoś powodu nie dotrze do gospodarstwa domowego, będzie można odebrać go w najbliższym urzędzie miasta lub gminy.
Każdy obywatel może pobrać poradnik w formie cyfrowej - nie tylko w polskiej, ale też m. in. angielskiej i ukraińskiej wersji językowej. Dokument będzie dostępny też w wersji łatwej do czytania (ETR), wydrukowanej alfabetem Braille’a i z audiodeskrypcją.
Jak przyznają autorzy, dokument jest skierowany do wszystkich obywateli, niezależnie od wieku. Dodają jednak, że w planach jest przygotowanie wersji poradnika specjalnie dla dzieci.
W pierwszej kolejności poradnik otrzymali mieszkańcy województw warmińsko-mazurskiego, podlaskiego i lubelskiego. Dystrybucja trwa również w Gdańsku i całym województwie pomorskim.
- Do 12 stycznia br. na terenie województwa pomorskiego Poczta Polska doręczyła ponad 417 tys. sztuk „Poradnika bezpieczeństwa”, czyli ok. 40 proc. nakładu przeznaczonego do doręczenia. Zgodnie z dyspozycją planowany termin zakończenia akcji to 30 stycznia 2026 r – informuje nas biuro prasowe Poczty Polskiej.
Z czego składa się Poradnik Bezpieczeństwa?
Poradnik został opracowany w odpowiedzi na wojnę w Ukrainie, pojawiające się nowe zagrożenia oraz zmieniające się uwarunkowania prawne (np. Ustawę o obronie Ojczyzny, Ustawę o ochronie ludności i obronie cywilnej). Nie oznacza to jednak, że istnieją jakiekolwiek powody do paniki. “Przygotowanie na różne scenariusze to rozsądne i odpowiedzialne działanie, nie powód do niepokoju” - czytamy na stronie rządowej.
Dokument składa się z trzech części. We wstępie czytelnik dowie się, jaka jest rola poszczególnych instytucji w czasie kryzysu, a także jaką rolę odgrywa obywatel. Autorzy tłumaczą m. in., na czym polegają powszechna obrona kraju, służba wojskowa oraz ćwiczenia wojskowe żołnierzy rezerwy.
W dziale zatytułowanym “Przygotowanie” zwrócono uwagę na istotność zaopiekowania się osobami, które w szczególności potrzebują pomocy, rozmawiania z dziećmi i zadbania o zwierzęta. Zaakcentowano też przygotowanie ewentualnego transportu, zabezpieczenie miejsca przebywania (dom, praca, szkoła) oraz zgromadzenie zapasów domowych na co najmniej 3 dni.
W najbardziej rozbudowanym rozdziale poświęconym reagowaniu dowiadujemy się szczegółów na temat np. sygnałów alarmowych, ewakuacji i wyposażenia plecaka ewakuacyjnego, bezpieczeństwa w tłumie, schronienia, czy pierwszej pomocy. W dokumencie wyszczególniono takie zagrożenia, jak:
- Pożar
- Powódź
- Długotrwały brak prądu Reagowanie (blackout)
- Atak z powietrza
- Zagrożenia chemiczne, Reagowanie biologiczne, radiacyjne i nuklearne
- Niepokojące zachowania
- Zagrożenia terrorystyczne
- Zagrożenia cyfrowe
Na końcu dokumentu pozostawiono przestrzeń na opracowanie rodzinnego planu na wypadek kryzysu. Pomogą w tym specjalnie przygotowane rubryki, w których można zawrzeć najważniejsze informacje dotyczące np. danych kontaktowych i adresowych, chorób i przyjmowanych leków.
