Gdańsk i Lwów – dwa Miasta Literatury UNESCO
Gdańsk po raz pierwszy jest gospodarzem Targów Książki jako Miasto Literatury UNESCO. Dlatego gościem specjalnym tegorocznego święta książki jest siostrzane Miasto Literatury UNESCO Lwów. Lwowscy partnerzy przygotowali cykl dyskusji o wzajemnej wymianie doświadczeń, wspieraniu twórców i roli słowa w budowaniu wspólnoty.
Wśród prezentowanych inicjatyw znajdzie się projekt „The Book of Dreaming”, ukazujący, jak słuchanie głosu dzieci pomaga tworzyć otwarte i integracyjne społeczeństwo. Z kolei poruszający projekt „Voices of Defenders” przedstawi doświadczenia młodych obrońców oraz wolontariuszy za pomocą literatury, audio i formatów scenicznych. Nie zabraknie też ważnych rozmów o pamięci zbiorowej i powojennej reintegracji – m.in. z udziałem cenionej pisarki i historyczki Oleny Stiażkiny.
Gdańsk po raz piąty wsparł fabuły, animacje, dokumenty. Mocne nazwiska
Literackie sensacje
Świętowanie rozpocznie się wyjątkowym prologiem 10 września o godz. 18.00. Uczestnicy spotkania usłyszą o niesamowitym odkryciu: po 65 latach odnaleziono nieznane dotąd opowiadanie Jarosława Iwaszkiewicza pt. „Starość”. O kulisach tego wydarzenia opowiedzą przedstawiciele Muzeum w Stawisku, a tekst zaprezentują aktor Jerzy Kiszkis oraz muzyk Piotr Sutt (wydarzenie będzie tłumaczone na Polski Język Migowy).
Wydarzeń specjalnych będzie więcej. Szczególnie w piątek – wtedy też pierwsze karty odkryje operowa adaptacja powieści Pawła Huellego „Weiser Dawidek”, jednocześnie pierwsza premiera nadchodzącego sezonu artystycznego 2026/2027 w Operze Bałtyckiej w Gdańsku. Opera nosi tytuł „Weiser”, a libretto napisała gdańska poetka Anna Czekanowicz. Podczas spotkania o 17:00 (w sali 4), twórcy opowiedzą związkach literatury z operą, czyli o tym, jak powieść przekłada się na język spektaklu operowego. W rozmowie wezmą udział twórcy zaangażowani w wystawienie „Weisera”– autorka libretta Anna Czekanowicz oraz reżyser i dyrektor Opery Bałtyckiej – Romuald Wicza-Pokojski.
Także w piątek o 17.00 odbędzie się premiera nowej odsłony Literackiej Mapy Gdańska pod hasłem „Igranie z medium Janion”, przygotowanej z okazji stulecia urodzin wybitnej badaczki literatury. Twórcy projektu – Marcin Mokry i Karolina Wiśniewska – zainspirowani dawną grą towarzyską, stworzyli zestaw kart z nieoczywistymi cytatami z dzieł autorki i przypisanymi im gdańskimi miejscami. Chętni będą mogli wypróbować grę w niedzielę 13 września od godz. 11:00.
W sobotę zaś zanurzyć się w odmęty umysłu Brunona Schulza. O 16:00 zaplanowane jest spotkanie wokół nowej książki wydawnictwa słowo obraz terytoria „Schulz dzień po dniu: Narodziny pisarza (1933–1934)”.
W GAK w roku szkolnym nie ma nudy. Trwają zapisy na zajęcia
Od literatury do opery, teatru i filmu
Program targów pokaże wyraźnie też, , jak mocno literatura przenika się z innymi dziedzinami sztuki i nauki.
W ramach współpracy z All About Freedom Festival zaplanowano pokaz dokumentu „Bibliotekarki” w reżyserii Kim A. Snyder – opowieści o pracownicach amerykańskich bibliotek stojących na straży wolności słowa i demokracji.
Bogdan Borusewicz i Zbigniew Gluza porozmawiają o książce „Autoportret KOR-u”, przybliżając korzenie sierpniowego strajku w Stoczni Gdańskiej. Niemiecka autorka Gianna Lange natomiast zaprezentuje książkę „Kiedyś tu wrócimy i wtedy skoczymy” (wyd. Marpress), inaugurując swoją twórczą rezydencję w Gdańsku z okazji 50-lecia partnerstwa miast Gdańska i Bremy.
Gwiazdy i strefa dla rodzin
Podczas trzydniowego festiwalu czytelnicy będą mogli spotkać m.in. Katarzynę Bondę, Wojciecha Chmielarza, Sylwię Chutnik, Jacka Dehnela, Mikołaja Grynberga, Magdalenę Grzebałkowską, Ryszarda Koziołka, Michała Rusinka, Pablopavo czy Ishbel Szatrawską. Bogatą ofertę przygotowano również dla młodszego pokolenia, na przykład miłośników literatury Young Adult.
18. Gdański Festiwal Tańca. Sześć krajów, poezja Merini i międzynarodowy konkurs
Gdańskie Targi Książki nie zapominają też o najmłodszych – przez cały weekend na młodych czytelników czeka moc atrakcji i tytułów na poszczególnych stoiskach. W niedzielę odbędzie się gdańska premiera książki Sylwii Chutnik „Dżinsy na parapecie. O równości dla dzieci” połączona z czytaniem ilustrowanym w wykonaniu Miejskiego Teatru Miniatura. Przez cały weekend dla dzieci w wieku 2–8 lat działać będzie Sala Małych Stoczniowców – przestrzeń zabawy i wytchnienia dla rodzin.
Informacje praktyczne
Kiedy: 11–13 września (piątek: 10:00–18:00, sobota: 10:00–18:00, niedziela: 10:00–17:00)
Gdzie: Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku (pl. Solidarności 1)
Wstęp: wolny
Cały program jest dostępny pod tym adresem.