Wiele osób uśmiecha się z pobłażaniem, patrząc na średniowieczne wyobrażenia bestii. Z perspektywy człowieka współczesnego dawne mity i legendy świadczą o zacofaniu. Czy słusznie? Co na temat fantastycznych istot może powiedzieć najnowocześniejsza genetyka? Zapraszamy na spotkanie z prof. dr. hab. Pawłem Golikiem, który przyjrzy się ludziom i bestiom z punktu widzenia ewolucjonisty.
Genetyk i biolog ewolucyjny prof. dr hab. Paweł Golik wystąpi z wykładem w Spichlerzu Błękitny Baranek w czwartek 29 października 2026 roku o godzinie 17:00. Wstęp na wydarzenie jest wolny.
Ludzka wyobraźnia od wieków tworzyła obrazy istot fantastycznych, łączących części znanych zwierząt w niezwykłe kombinacje: koń z rogiem narwala, lew z ptasimi skrzydłami, kobieta z ogonem ryby… Wydawać by się mogło, że jest to wyłącznie domena artystycznej fantazji. Przecież jednorożce czy gryfy nie żyją na planecie Ziemia. A jednak w odległej przeszłości ewolucja naprawdę tworzyła zaskakujące połączenia organizmów, hybrydy gatunków pochodzących z przeciwległych gałęzi drzewa życia. W pewnym sensie takimi hybrydami jesteśmy również my, ludzie. Ewolucyjne ślady przemian przechowujemy we wszystkich komórkach naszych ciał.
Przyglądając się chimerom, zadajemy sobie pytanie o granice wyobraźni. Nawet fantastyczne istoty składają się z elementów, które występują w naturze. Rybi ogon i ludzki tułów, ciało lwa i skrzydła orła – są to części powstałe w toku ewolucji, tyle że połączone przez ludzką fantazję. Do niedawna podobnie ograniczona była wyobraźnia biotechnologów zajmujących się inżynierią genetyczną. Wszystko, co tworzyliśmy, przypominało układankę z naturalnych puzzli. Tak było dotychczas, ale to się zmieniło. Kilka lat temu zaczęliśmy tworzyć molekuły odmienne od wszystkiego, co znane na Ziemi. A pomaga nam w tym inna hybryda – budząca lęk i nadzieję – kombinacja myśli i maszyny: AI.
Prof. dr hab. Paweł Golik – genetyk i biolog ewolucyjny, profesor na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Instytucie Biochemii i Biofizyki PAN. Zajmuje się badaniami mechanizmów działania genów, a także projektami z pogranicza genetyki i teorii ewolucji. Autor ponad 70 oryginalnych publikacji, współautor podręcznika „Genetyka molekularna” (2012). We współpracy z Wydziałem Artes Liberales UW uczestniczy też w projektach łączących biologię z humanistyką i sztuką. Popularyzator nauki, przewodniczący Rady Upowszechniania Nauki PAN.
