• Start
  • Wiadomości
  • Muzeum Gdańska przywraca oryginalny wygląd Twierdzy Wisłoujście

Będzie jak w XVII wieku. Muzeum Gdańska przywraca oryginalne kolory budynkom Twierdzy Wisłoujście

W toku prowadzonych obecnie prac konserwatorskich w Twierdzy Wisłoujście kamieniczki odzyskują właściwy dla XVII w. wystrój barwny elewacji. W czasie, kiedy powstały, mur ceglany pokryty był cienką warstwą wyprawy tynkarskiej, malowanej w kolorze czerwonym, tak, że spod tej warstwy widoczny był wątek muru.
( Publikacja: 29.09.2022 )
Więcej artykułów poświęconych Gdańskowi znajdziesz na stronie głównej gdansk.pl
Trwają prace konserwatorskie, które przywrócą XVII-wieczny wygląd Fortu Carré
Trwają prace konserwatorskie, które przywrócą XVII-wieczny wygląd Fortu Carré
Agnieszka Grabowska/Muzeum Gdańska

Znamy barwniki, ale też spoiwo

Pierwotna kolorystyka elewacji Fortu Carré - który jest jest centralną częścią Twierdzy Wisłoujście - została ustalona na podstawie szczegółowych badań. Zarówno tych elewacjach, jak w innych miejscach Twierdzy zachowało się sporo resztek dawnego opracowania malarskiego. Relikty zostały przebadane w laboratorium, gdzie zidentyfikowano barwniki i spoiwo.

- W Gdańsku prawie nie ma zachowanych przykładów na tą powszechną w epoce nowożytnej technikę wykańczania ceglanych elewacji. Wykonanie tego zabiegu na Twierdzy Wisłoujście pokazuje  historyczny wygląd kamieniczek - mówi dr Anna Kriegseisen, konserwatorka współpracująca przy rewaloryzacji Twierdzy. - Warstwa czerwonej wyprawy wyrównała kontrastowe różnice muru oryginalnego oraz odbudowanego w latach 60. XX w. jednocześnie ich nie zacierając.

Twierdza Wisłoujście - jak przebiegają prace rewaloryzacyjne obiektu

Jaki był kolor stolarki okiennej?

Wprowadzona zewnętrzna warstwa zabezpieczy zabytek przed szybką w klimacie Wisłoujścia destrukcją. Ponadto będzie to miało bardzo duże znaczenie edukacyjne.

W kamieniczkach odtwarzana jest także stolarka okienna, w kolorze zielonym, z oszkleniem w XVII-wiecznej formie wraz z okiennicami malowanymi dwubarwnie. Wszystkie prace prowadzone na Twierdzy Wisłoujście są uzgodnione z Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.

Wcześniejszy wygląd Fortu Carré, znany od dziesięcioleci mieszkańcom Gdańska i turystom. Zdjęcie wykonano 30 września 2018 roku, podczas pikniku historycznego na zamknięcie sezonu letniego
Wcześniejszy wygląd Fortu Carré, znany od dziesięcioleci mieszkańcom Gdańska i turystom. Zdjęcie wykonano 30 września 2018 roku, podczas pikniku historycznego na zamknięcie sezonu letniego
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

Nie tylko to, co malowane

Prace w Forcie Carré są prowadzone etapami. Zakończono prace konserwatorskie na wieży, której przywrócono historyczny kolor. Zostanie przywrócone również zadaszenie fortu, które zostało usunięte pod koniec XIX wieku. Przeprowadzono także prace ratunkowe północnego muru oporowego. Dzięki nim zniwelowano ryzyko jego osunięcia się. Prowadzone są także prace na bastionach Artyleryjski, Ostroróg oraz Południowo-Wschodnim. Kładzione są tu warstwy izolacyjne, które mają zabezpieczyć oba elementy fortyfikacji przed dalszymi uszkodzeniami.

Będzie adaptacja wnętrz wieży

Prace rewaloryzacyjne przyniosły też nowe odkrycia, które można zobaczyć w jednej z kamieniczek Wieńca położonej przy Bastionie Artyleryjskim. Konserwatorzy natrafili na pozostałości dawnych zdobień z XVII wieku. To właśnie na ich podstawie udało się przywrócić ich pierwotną kolorystykę. W domkach oficerskich Wieńca znajdą się pomieszczenia użytkowe oraz sale wystawowe i warsztatowe.

Na adaptację wnętrz czeka wieża Twierdzy Wisłoujście. W najstarszej latarni na polskim wybrzeżu w nadchodzących dwóch latach powstanie nowa wystawa stała o historii żeglugi i nawigacji na odcinku Martwej Wisły.

50 lat Muzeum Gdańska. Dyrektor Ossowski: “Trzeba opowiedzieć o powojennej odbudowie miasta”

- W Gdańsku prawie nie ma zachowanych przykładów na tą powszechną w epoce nowożytnej technikę wykańczania ceglanych elewacji. Wykonanie tego zabiegu na Twierdzy Wisłoujście pokazuje historyczny wygląd kamieniczek - mówi dr Anna Kriegseisen, konserwatorka współpracująca przy rewaloryzacji Twierdzy
- W Gdańsku prawie nie ma zachowanych przykładów na tą powszechną w epoce nowożytnej technikę wykańczania ceglanych elewacji. Wykonanie tego zabiegu na Twierdzy Wisłoujście pokazuje historyczny wygląd kamieniczek - mówi dr Anna Kriegseisen, konserwatorka współpracująca przy rewaloryzacji Twierdzy
Agnieszka Grabowska/Muzeum Gdańska

Jedyny taki zabytek w Polsce

Fort Carré wraz z nowymi wystawami obejmującymi ponad 740 metrów kwadratowych zostanie udostępniony dopiero w 2024 roku. Obiekt będzie czynny tylko w sezonie letnim. Zimą objęty jest zakazem ruchu z powodu okresu ochronnego hibernujących w nim nietoperzy.

Twierdza Wisłoujście to jedyna nowożytna fortyfikacja morska dawnej Rzeczpospolitej. To również najstarsza latarnia w Polsce. Tę funkcję pełniła od około 1482 do 1758 roku. Zabytek sztuki militarnej to jednocześnie oddział Muzeum Gdańska. Od 2018 roku jest jednym z Pomników Historii RP.