• Start
  • Wiadomości
  • “Fangor. Poza obraz” - wystawa prac malarza w Pałacu Opatów

“Fangor. Poza obraz” - wystawa prac wielkiego malarza w Pałacu Opatów

Od piątku, 7 października, w Pałacu Opatów, oddziale Muzeum Narodowego w Gdańsku, otwarta zostanie wystawa prac Wojciecha Fangora (1922-2015), jednego z najwybitniejszych polskich malarzy, rysowników i rzeźbiarzy, współtwórcy Polskiej Szkoły Plakatu i autora znanych na całym świecie abstrakcyjnych obrazów opartych na optycznych eksperymentach. Wystawa potrwa do 5 lutego 2023 r. 
( Publikacja: 06.10.2022 )
Więcej artykułów poświęconych Gdańskowi znajdziesz na stronie głównej gdansk.pl
Wielkoformatowy abstrakcyjny obraz w kolorach niebieski i czerwony. Stoi na sztalugach w zabytkowej sali, obok obrazu stoi robotnik i drabina
Trwa montaż obrazów wystawy „Fangor. Poza obraz”. Ściany Pałacu Opatów powoli się zapełniają
Fot. Wojciech Zmorzyński

All About Freedom Festival - ważne filmy od 8 października. Poznaj PROGRAM, kup bilety

Wojciech Fangor urodził się 15 listopada 1922. Niemal dokładnie w 100 - lecie jego urodzin gdański oddział Muzeum Narodowego zaprasza wielbicieli niezwykłego artysty na retrospektywną wystawę jego dzieł. Na ekspozycji zobaczymy ponad 100 obrazów i 90 rysunków, plakaty i rzeźby - prace pochodzące ze wszystkich okresów twórczości Wojciecha Fangora.

czarno białe zdjęcie, szczupły mężczyzna stoi na tle abstrakcyjnych obrazów
Wojciech Fangor, Paryż 1964, AWF
mar. Muzeum Narodowe w Gdańsku

Mogłoby się wydawać, że po stu latach od urodzin i około siedmiu dekadach intensywnej pracy artysty, twórczość Wojciecha Fangora została już dobrze rozpoznana, tym bardziej, że w ciągu ostatnich dwóch dekad powstało w Polsce kilka dużych wystaw retrospektywnych. Co nowego zatem może wnieść do recepcji jego twórczości ekspozycja w Muzeum Narodowym w Gdańsku?

Kurator wystawy Wojciech Zmorzyński zapewnia, że dzięki niej i szerokiemu spektrum gdańskiej wystawy, mamy szansę odczytać dorobek Fangora na nowo.

- Bliskiemu oglądowi poddane zostaną najwcześniejsze dzieła artysty oraz te pochodzące z pierwszych dekad jego twórczości, często mniej znane – od późnych lat 30. i okresu wojny, kiedy jako młody chłopak zaczynał naukę rysunku i malarstwa, przez lata powojenne i okres socrealistyczny, aż po radykalne zerwanie z figuratywnością i "Studium przestrzeni" z 1958 roku - tłumaczy kurator.

Wnętrze mieszkania, na pierwszym planie stół, a na nim patera z owocami i telewizor, w tle na werandzie widać postać człowieka siedzącego przy biurku
Wojciech Fangor, Interior Exterior, 1987, olej na płótnie, 178 × 254 cm, kolekcja prywatna
mat. MN w Gdańsku
 

Zrozumieć artystę

Ułatwieniem w pełnym zrozumieniu twórczości wybitnego malarza będą obecne na wystawie materiały archiwalne - kroniki filmowe, zdjęcia prywatne i wywiady z artystą. Materiały te pozwolą nam lepiej go poznać, zyskamy niezbędny kontekst historyczny i biograficzny, które są też kluczowe dla narracji wystawy.

Obraz artysty: czterech mężczyzn celuje z karabinów na wprost patrzącego
Wojciech Fangor, Rozstrzelanie, 1946, olej na płótnie, 75 × 89 cm, kolekcja prywatna
mat. MN w Gdańsku

Co było źródłem fascynacji i inspiracji Wojciecha Fangora?

Wojciech Zmorzyński wylicza: - Zainteresowanie artysty już od najmłodszych lat i przez całe życie astronomią, doświadczenia II wojny światowej, uratowanie cudem od rozstrzelania, stalinowski reżim, który osadził ojca malarza w więzieniu z wyrokiem śmierci, emigracja na kilka dekad w 1961 roku. Takie dzieła jak "Rozstrzelanie" (1948), "Krzyk", "Proces" czy "Pałac kultury" (powstające w okresie jego socrealistycznej twórczości, ale krytyczne wobec reżimu), czy gest radykalnego zerwania z figuracją po odwilży, by przejść do optycznych eksperymentów z płaszczyzną – pozwalają odczytać twórczość Fangora na nowo.

obraz abstrakcyjny - przenikające się koła w kolorach pomarańczowym i niebieskim , żółtym i fioletowym
Wojciech Fangor, M 39, 1969 Fangor, olej na płótnie, 203 x 203 cm, kolekcja prywatna
mat. MN w Gdańsku

Optyczne eksperymenty są jednymi z najbardziej znanych prac Fangora, przyniosły mu również światową sławę. Takie obrazy również znajdują się na gdańskiej wystawie, lecz ich interpretacja nie jest taka prosta.

Jak tłumaczyć sobie tzw. okres abstrakcyjny w rozwoju twórczym artysty, podpowiada kurator: - Może np. ujawnić swoje ukryte związki z zainteresowaniami astronomicznymi lub też objawić się nam jako swoista odwilżowa reakcja na „walec historii” czy forma ucieczki – niemalże zbieżna w czasie z emigracją. Najbardziej znane szerszemu gronu odbiorców abstrakcje z lat 60. zaczną więc tracić swoją formalistyczną niewinność. 

portret młodej kobiety z krótkimi włosami, na nim białe kreski pomalowane w poprzek obrazu
Wojciech Fangor, Magdalena, 2004, olej na płótnie, 81 × 66 cm, kolekcja prywatna
mat. MN w Gdańsku

Na wystawie – dzięki współpracy z "Fundacją Promocji Twórczości Wojciecha Fangora" – znajdą się też dzieła mało znane lub wręcz nigdy nie pokazywane, a mające znaczenie dla pełniejszego zrozumienia jego twórczości.

Wystawa potrwa od 7 października 2022 do 5 lutego 2023 roku, w oddziale Sztuki Nowoczesnej Muzeum Narodowego w Gdańsku (Pałac Opatów w Oliwie, Gdańsk ul. Cystersów 18). Wernisaż odbędzie się w piątek, 7 października 2022, o godz. 18. Wstęp wolny.

Widok ulicy, pomiędzy domami Pałac Kultury do góry nogami
Wojciech Fangor, Pałac Kultury, 1953, olej na płótnie, 97,5 × 67,5 cm, kolekcja prywatna
mat. MN w Gdańsku

Twórcy wystawy:

  • Kurator: Wojciech Zmorzyński
  • Współpraca kuratorska: Małgorzata Ludwisiak, Piotr Patkowski, Edyta Pawlik
  • Opieka organizacyjna: Agata Abramowicz
  • Koordynacja: Anna Wojdat-Zielińska, Joanna Librowska
  • Projekt aranżacji: Biuro Kreacja - Dorota Terlecka, Krzysztof Wieruszewski
  • Opracowanie graficzne: Anita Wasik
  • Promocja: Klaudia Ficak
  • Edukacja: Kamila Glazer.