5 lat edukacji obywatelskiej. Jubileusz SOPA w Gdańsku

W Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku rozpoczęły się dwudniowe obchody 5-lecia Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza (SOPA). W jubileuszu uczestniczą przedstawiciele świata nauki, samorządu i biznesu, a także absolwenci, wykładowcy oraz partnerzy studium. Wydarzenie jest okazją do podsumowania pięciu lat działalności oraz rozmów o przyszłości edukacji obywatelskiej i odpowiedzialnego przywództwa.
23.10.2026
Więcej artykułów poświęconych Gdańskowi znajdziesz na stronie głównej gdansk.pl
Zdjęcie grupowe uczestników jubileuszu Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Jubileusz Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Grzegorz Mehring/ www.gdansk.pl

23 października 2026 roku w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku odbyły się uroczyste obchody pięciolecia Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza (SOPA). Jubileusz był okazją do podsumowania dotychczasowej działalności inicjatywy, przypomnienia idei, które przyświecały jej powstaniu oraz rozmowy o znaczeniu edukacji i odpowiedzialnego przywództwa w życiu publicznym.

Uroczystość rozpoczął występ Akademickiego Chóru Uniwersytetu Gdańskiego. Następnie głos zabrała prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz, która podkreśliła, że Studium realizuje marzenie Pawła Adamowicza o kształceniu osób zaangażowanych w sprawy publiczne i rozwijaniu społeczeństwa obywatelskiego.

- Widzę coraz wyraźniej, że to dzieło przynosi owoce. Czuję wzruszenie i jednocześnie wdzięczność. Prezydent Adamowicz miał wyjątkową cechę - czuł, że trzeba dzielić się swoim doświadczeniem, spędzać czas z ludźmi, rozmawiać z nimi, ale również motywować ich do rozwoju. Czuję wdzięczność, że spełniliśmy marzenie Pawła Adamowicza - mówiła Aleksandra Dulkiewicz.

Prezydent Gdańska podziękowała również osobom zaangażowanym w działalność studium, a także jego słuchaczom, którzy zdecydowali się rozwijać swoje kompetencje właśnie w tej instytucji.

- Bardzo wam dziękuję, że tworzycie Studium Obywatelskie im. Pawła Adamowicza i chcecie tutaj studiować, poszerzać wiedzę. Wierzę, że wybieracie tę szkołę spośród wielu innych również ze względu na imię, które nosi - podkreśliła.

Pięć lat rozwoju i edukacji

Kolejnym punktem uroczystości była prezentacja „Studium Obywatelskie ma już 5 lat”, którą przedstawił Marek Dąbrowski, prezes Fundacji Energa dla Europy.

- Czuję się osobiście wyróżniony i zobowiązany zaufaniem, jakim zostałem obdarzony jako osoba koordynująca ten projekt. To niewątpliwie przywilej organizować tę pracę dzień po dniu i patrzeć, jak ta idea trwa, działa i przyciąga kolejnych ludzi - zaznaczył.

Studium Obywatelskie im. Pawła Adamowicza powstało 1 czerwca 2021 roku z inicjatywy osób zaangażowanych w realizację idei i wartości bliskich tragicznie zmarłemu prezydentowi Gdańska. Akt założycielski podpisano w Europejskim Centrum Solidarności - miejscu, które po pięciu latach ponownie stało się przestrzenią jubileuszowego spotkania.

U podstaw powstania SOPA znalazło się marzenie Pawła Adamowicza o kształceniu kadr samorządnej Rzeczypospolitej i budowaniu silnego społeczeństwa obywatelskiego. Studium od początku miało łączyć osoby reprezentujące różne środowiska, którym bliskie są zaangażowanie w sprawy publiczne, rozwój osobisty i odpowiedzialność za otaczającą rzeczywistość.

Przez pięć lat inicjatywa rozwinęła się w ośrodek edukacyjny łączący wiedzę akademicką z doświadczeniem praktyków samorządu, dyplomacji, biznesu i innych obszarów życia publicznego.

Działalność Studium rozpoczęła się w październiku 2021 roku od programu MBA Zarządzanie Polityką Energetyczną i Klimatyczną. Naukę w pierwszej grupie rozpoczęło 26 słuchaczy. W kolejnych latach ofertę poszerzono o programy MBA Dyplomacja oraz MBA Bezpieczeństwo Publiczne. W 2026 roku dołączył do niej kierunek MBA Innowacje i Zarządzanie w Samorządzie.

Skala dotychczasowej działalności obejmuje blisko 400 osób, które rozpoczęły lub ukończyły kształcenie w ramach programów SOPA. Studium wykształciło 222 absolwentów MBA, a kolejnych 40 osób uczestniczy obecnie w zajęciach. W ciągu pięciu lat zorganizowano 13 inauguracji roku akademickiego i utworzono 16 grup MBA na trzech kierunkach.

Ważnym elementem działalności jest również Program Przywództwa Społecznego, skierowany do osób aktywnie działających na rzecz lokalnych społeczności. W czterech edycjach uczestniczyły 64 osoby, a program obejmował 16 zjazdów organizowanych w różnych miastach Polski. W jego realizację zaangażowało się 52 współtwórców i gości.

Rozwija się także społeczność absolwentów. SOPA Club, zrzeszający blisko 150 członków, umożliwia kontynuowanie współpracy, wymianę doświadczeń i budowanie relacji między osobami, które ukończyły programy Studium.

Rozwój inicjatywy wspierają partnerzy akademiccy, wśród których znajdują się Uniwersytet Civitas, Akademia Finansów i Biznesu Vistula oraz Akademia Marynarki Wojennej w Gdyni.

Przed Gdańskiem największy program inwestycji od czasu Euro 2012

O wartościach i przywództwie w życiu publicznym

Istotną częścią jubileuszu był panel dyskusyjny poświęcony dziedzictwu Pawła Adamowicza oraz znaczeniu relacji, dialogu i odpowiedzialnego przywództwa. Wzięli w nim udział prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz, dr hab. Paweł Kowal, posłanka do Parlamentu Europejskiego Magdalena Adamowicz, dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności Magdalena Mistat, rektor Uniwersytetu Civitas dr hab. Stanisław Mocek, dziekan Wydziału Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej prof. dr hab. Jerzy Kojkoł oraz prezes Fundacji Gdańskiej Jacek Bendykowski.

Na zdjęciu Jacek Bendykowski podczas panelu jubileuszu Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Jacek Bendykowski podczas panelu jubileuszu Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Grzegorz Mehring/ www.gdansk.pl

Paweł Kowal zwrócił uwagę na znaczenie relacji międzyludzkich w działalności Pawła Adamowicza i jego umiejętność rozumienia drugiego człowieka. Z kolei Jacek Bendykowski podkreślił, że zmarły prezydent potrafił łączyć ludzi z różnych środowisk, również tych, którzy reprezentowali odmienne poglądy.

Do idei przyświecających powstaniu Studium odniosła się także Magdalena Adamowicz. Jak zaznaczyła, jednym z marzeń jej męża było stworzenie szkoły dla prezydentów i samorządowców, która pozwalałaby im zdobywać wiedzę i doświadczenie, zanim będą musieli mierzyć się z trudnymi decyzjami w praktyce.

Podkreśliła, że działalność Studium stanowi realizację tej wizji, a zarazem ważną część politycznego dziedzictwa Pawła Adamowicza. W imieniu rodziny podziękowała wszystkim osobom zaangażowanym w rozwój inicjatywy, a także studentom i słuchaczom, którzy zdecydowali się poświęcić swój czas na naukę i rozwijanie kompetencji.

Gdańsk jako przestrzeń tożsamości i nowoczesnego zarządzania

Program jubileuszowego spotkania obejmował również wykład inauguracyjny dla szóstej grupy MBA Dyplomacja. Ks. Ireneusz Bradtke przedstawił wykład zatytułowany „Bazylika Mariacka jako alegoria potęgi i tożsamości Gdańska”. Po wystąpieniu ponownie zaprezentował się Akademicki Chór Uniwersytetu Gdańskiego.

Część oficjalną zakończyło wystąpienie Sebastiana Grabowskiego poświęcone nowemu programowi MBA Innowacje i Zarządzanie w Samorządzie, ukierunkowanemu na rozwój kompetencji potrzebnych do nowoczesnego zarządzania miastami i jednostkami samorządu terytorialnego.

Przedstawiając założenia programu, Grabowski wskazał na znaczenie takich obszarów jak zarządzanie, finanse i marketing, a także zagadnień związanych z rozwojem technologicznym. Połączenie tych dziedzin ma przygotować kadry samorządowe do sprawnego działania w zmieniających się warunkach oraz podejmowania świadomych decyzji dotyczących rozwoju lokalnych społeczności.

Na zdjęciu Magdalena Adamowicz i prezydent Aleksandra Dulkiewicz na jubileuszu Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Magdalena Adamowicz i prezydent Aleksandra Dulkiewicz na jubileuszu Studium Obywatelskiego im. Pawła Adamowicza.
Grzegorz Mehring/ www.gdansk.pl

Dalszy rozwój Studium

Pięć lat działalności SOPA pokazuje, jak idea kształcenia odpowiedzialnych liderów może rozwijać się poprzez współpracę środowisk akademickich, samorządowych i społecznych. Studium zamierza kontynuować rozwój oferty edukacyjnej, uruchamiać kolejne kierunki oraz poszerzać współpracę z partnerami akademickimi i instytucjonalnymi. 

Oto laureaci nagrody literackiej „Wiatr od morza”