27 czerwca

Przyszedł na świat we wsi Puszkarnia koło Wilna. 

 

Brat bliźniak pisarki i scenografki Aliny Afanasjew (1930- 2018). 

 

Do 1936 r. mieszkał z rodziną w Wilnie,  potem do 1943 r. we Lwowie, a następnie w Jaktorowie pod Warszawą. 

 

Wraz z ojcem brał udział w powstaniu warszawskim. Jako łącznik wydostał się z okrążenia na placu Wilsona i ewakuował z Warszawy w pierwszych dniach walki. Ojciec ciężko ranny 14 sierpnia 1944 r. stracił nogę.

 

W grudniu 1945 r. Ryszard Ronczewski zamieszkał w Sopocie.  

 

Po zdaniu matury w 1949 r. bez powodzenia próbował zdawać egzamin wstępny na Wydział Okrętowy Politechniki Gdańskiej. 

 

Zadebiutował jako aktor 30 października 1949 r. w sztuce radzieckiej Eugeniusza Ryssa i Leonida Rachmanowa “Okno w lesie” na scenie Teatru im. Stefana Jaracza w Olsztynie. 

 

W latach 1952–1956 Ryszard Ronczewski studiował w Państwowej Wyższej Szkole Aktorskiej w Łodzi, gdzie otrzymał dyplom aktora dramatu. 

 

W latach 1955–1959 był reżyserem w Studenckim Teatrze Satyry „Pstrąg”. 

 

Pierwszym spektaklem, który wyreżyserował, był “Kraj na Ziemi”, następnym “Panowie, świat jest zielony”, tekst napisał wspólnie z Janem Skotnickim. 

 

Z STS „Pstrąg” wyjechał w 1955 r. do Francji, gdzie sztuka “Panowie, świat jest zielony” zdobyła główną nagrodę na festiwalu teatrów studenckich w Tuluzie. Pozostał w Paryżu na letnim kursie pantomimy u Marcela Marceau.

 

Po uzyskaniu dyplomu w 1956 r. Ryszard Ronczewski został zaangażowany przez Kazimierza Dejmka do Teatru Nowego w Łodzi, gdzie pracował jako aktor w latach 1956–1957. 

 

Krótko był asystentem reżysera Operetki Warszawskiej, a w latach 1960-1969 Estrady Sopockiej. 

 

W latach 1966–1974, a potem ponownie od 1984 r. Ryszard Ronczewski był aktorem Teatru Wybrzeże w Gdańsku. 

 

Równolegle (1970–1974) był kierownikiem artystyczny Estrady Sopockiej oraz Międzynarodowego Festiwalu Piosenki w Sopocie. 

 

W okresie 1974–1979 Ryszard Ronczewski zajmował się reżyserią w Teatrze Muzycznym w Gdyni. Występował też na tej scenie jako aktor. 

 

Od początku istnienia Teatru Atelier im. Agnieszki Osieckiej w Sopocie (1989) był członkiem zespołu oraz reżyserem.

 

Wyreżyserował też kilka spektakli w Operze Bałtyckiej i wystąpił jako aktor m.in. w “Ariadnie na Naxos” (2009). 

 

Ryszard Ronczewski zagrał w wielu filmach, m.in.: “Faraonie”, “Szatanie z siódmej klasy”, “O dwóch takich, co ukradli Księżyc”, “Zezowatym szczęściu”, “Panu Wołodyjowskim” i “Starej baśni”

 

Za kreację głównej postaci w filmie “Am Ende kommen Touristen” (A na koniec przyjdą turyści, reżyseria Robert Thalheim) otrzymał nominację do nagrody na Festiwalu Filmowym w Cannes 2007.

 

Od 1991 r. Ryszard Ronczewski był związany z Duszpasterstwem Środowisk Twórczych Archidiecezji Gdańskiej. 

 

Długo był lektorem liturgicznym i wyreżyserował wiele wydarzeń artystycznych o charakterze religijnym, np. amerykański musical “Świadek” (Witness) wg J.C. Owens (2002), “Księga śpiewów żałobliwych św. Grzegorza z Nareku” (2010). 

 

Od początku (1992) współpracował także z Radiem Plus w Gdańsku, czytając codziennie ewangelie na antenie tej rozgłośni. 

Nagrał według własnego wyboru cztery płyty CD zatytułowane “Śladami Chrystusa” (Soliton, 2010).

 

Laureat wielu nagród za osiągnięcia artystyczne, m.in. Chińskiego Oskara na 21. China Golden Rooster and Hundred Flowers Film Festival w Szanghaju za film “Kaddisch für einen Freund” (“Kadysz za przyjaciela”, reż. Leo Khasin, nagroda publiczności dla najlepszego aktora zagranicznego, 2013). 

 

Odznaczony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi (1978) oraz odznaką „Za zasługi dla Gdańska” (1971). Zdobywca Nagród Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury (2005, 2010, 2015), Nagrody Teatralnej Miasta Gdańska za całokształt twórczości (2007), Nagrody Artystycznej Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (2008), Nagrody Marszałka Województwa Pomorskiego za całokształt twórczości (2010).

 

Autor wierszy, opowiadań i nowel, monodramów (m.in. “Biblioteka w Sanato”, 2010, Dworek Sierakowskich w Sopocie), sztuk scenicznych (np. “Torturowanie, czyli jak gonić w piętkę”, 2015, niewystawiona; “Za zakrętem”, 2015, Teatr Atelier im. Agnieszki Osieckiej w Sopocie) oraz librett musicalowych (m.in. “Bursztynowa legenda”, 2015, Teatr Muzyczny w Gdyni) czy operowych (np. “Latający wiatrak”, 1998, Państwowa Opera Bałtycka w Gdańsku). 

 

Autor i współautor scenariuszy wielu wydarzeń artystycznych, m.in. “Cyrk Rodziny Afanasjeff BIS – Akcja CYRK” (2004).

 

W czasie półrocznego pobytu w Bucharze w okresie realizacji “Faraona” (1965) Ryszard Ronczewski wykonał ponad 3 tysiące fotografii. Powstała z nich “Podróż sentymentalna – Buchara – Faraon”, która była prezentowana na 40-lecie produkcji filmu podczas XXX Festiwalu Filmów Fabularnych w Gdyni (2005).

 

Był żonaty z Jolantą z domu Horno-Popławską, muzykiem i pedagogiem, ojciec Grzegorza (ur. 1962). 

 

Ryszard Ronczewski zmarł 17 października 2020 r. w Sopocie. Został pochowany na miejscowym Cmentarzu Katolickim.