***
PORTAL MIASTA GDAŃSKA
PL | EN | DE
***

Historia dzielnicy

A
A

 

Obecnie jednostka pomocnicza Gdańska, składająca się z 9 mniejszych osiedli: Górki Wschodnie, Komary, Orlinki, Przegalina, Sobieszewo, Sobieszewko, Sobieszewska Pastwa, Świbno, Wieniec. Obszar położony na wyspie utworzonej od wschodu przez przełom Wisły w nocy z 31 stycznia na 1 II 1840, w wyniku zatoru lodowego, przerwania wałów i powstania Wisły Śmiałej oraz od zachodu Przekopu Wisły w okolicach Świbna, dokonanego w latach 1890–1895, w wyniku którego 31 III 1895 od Przegaliny do Zatoki Gdańskiej Wisła uzyskała nowe koryto (długość 7 km,szerokość 250–400 m, wały do wysokości 10 m). Komunikację z „lądem” utrzymywano przeprawami promowymi (Górki Wschodnie – Górki Zachodnie do roku 1945; Sobieszewo–„ląd”; cztery przeprawy przez Przekop Wisły, w tym kolejowa).

Od 1905 do Świbna doprowadzono kolej wąskotorową. W marcu 1945 roku na Wyspie Sobieszewskiej znajdowały się po ucieczce z Gdańska resztki wojsk niemieckich, które skapitulowały dopiero 8 V 1945. Pozostały po nich w nadbrzeżnych lasach okopy, ziemianki, setki pojazdów wojskowych i cywilnych oraz setki ton amunicji. W maju 1945 wyspa została przekazana administracji polskiej, od lata zasiedlano ją polskimi osadnikami. 1 I 1946 było tu 776 mieszkańców. Od 1 XII 1973 roku w granicach administracyjnych miasta Gdańska, 27 IX 1974 zmieniono wcześniejsze nazwy ulic z uwagi na istnienie takich samych w innych jednostkach administracyjnych miasta Gdańska. Obecnie połączona z resztą obszaru miejskiego Mostem Sobieszewskim (w ciągu ulic Sobieszewskiej i Turystycznej). Przez Przekop Wisły czynna jest (sezonowo: od końca kwietnia do końca października) przeprawa linowym promem między Świbnem a Mikoszewem (w kierunku na Krynicę Morską).

25 V 1999 Rada Miasta Gdańska uznała Wyspę Sobieszewską (zamieszkaną wówczas przez 3489 mieszkańców) za „rejon chronionego krajobrazu”. Od tego roku funkcjonuje Stowarzyszenie Przyjaciół Wyspy Sobieszewskiej (z siedzibą w Sobieszewie, ul. Turystyczna 3), wydające lokalną gazetkę „Echa Wyspy” oraz przewodniki. W latach 1998–2007 zaprowadzono na wyspę kanalizację, a w 2013 podłączono ją do wodociągu centralnego, zastępując w ten sposób dotychczas wykorzystywane ujęcia wody w Sobieszewie i Świbnie. W 2015 roku oddano do użytku zbiornik wody Kazimierz. Z uwagi między innymi na trudną komunikację z resztą Gdańska, kwestie nielegalnych wysypisk śmieci i ogólne zaniedbanie wyspy pojawiają się inicjatywy odłączenia wyspy od Gdańsk i utworzenia odrębnej gminy (w 1997 roku, wycofana w 1998 w związku z nowym podziałem administracyjnym kraju i utworzeniem w październiku 1998 pierwszej Rady Osiedla) lub przyłączenia do gminy Pruszcz Gdański (2011). Miejscowa biblioteka nawiązuje stałą wystawą o postaci poety i geografa Wincenta Pola (1807–1872), autora nazwy Wisła Śmiała i pierwszego opisu nowego ujścia Wisły z roku 1840.

 

 

Aleksandra Stefańska (0)
Urząd Miejski w Gdańsku
Wydział Rozwoju Społecznego
Pełnomocnik Prezydenta Miasta ds. Rad Dzielnic