Zwiedzający trafią w sam środek zimy – czasu, gdy ludzkość spowita jest wojennym mrokiem. Wędrując przez przestrzenie ludzkiego doświadczenia – między innymi rynek, dom, kryjówkę, świątynię czy front – zobaczą osoby, które w świecie przemocy próbowały zachować poczucie sensu życia. Spotkają Stanisława, który porwał siostrę z sierocińca, żeby spędzić z nią święta. Ukrywającą się Mirę, która w Wigilię mogła wziąć pierwszą od dawna kąpiel w balii. Czy biednych ludzi, którzy patrzyli, jak ciężarówki z zapasami na tę świąteczną noc wjeżdżają na wojskowy dziedziniec.
Oprócz pamiątek po świadkach historii zobaczyć będzie można dzieła wybitnych polskich artystów, między innymi Xawerego Dunikowskiego, Władysława Hasiora i Zbigniewa Libery, Teresy i Andrzeja Wełmińskich z Teatru Cricot 2 Tadeusza Kantora, a także premierowo prezentowane prace Patrycji Piętki i Artura Kapturskiego, w tym portrety Anny Frank i Witolda Pileckiego.
Ekspozycji towarzyszy autorska ścieżka dźwiękowa Marcina Dymitera, zbudowana z nagrań archiwalnych, terenowych oraz kompozycji ambientowych. Dźwięk prowadzi widza przez przestrzeń pamięci i pomaga usłyszeć to, czego nie zawsze można opowiedzieć słowami.
Za wystawą stoi praca wielu cenionych artystów, ich wrażliwość, pomysły i zaangażowanie. To właśnie spotkanie różnych perspektyw sprawiło, że powstała ekspozycja, która nie ogranicza się do prezentowania obiektów. Łączy sztukę z historyczną opowieścią, przeszłość ze współczesnością, czasem niepokoi, a czasem wzrusza. I stawia pytanie (niestety wciąż aktualne): Co zostaje ze świąt, gdy wojna odbiera wszystko?
Partnerem wystawy jest Terezín Memorial, instytucja upamiętniająca ofiary nazistowskich prześladowań podczas II wojny światowej w Czechach.
Ekspozycję będzie można zwiedzać od 5 grudnia 2026 r. do 28 lutego 2027 r.
kuratorzy – Monika Krzencessa, Marek Zambrzycki
projekt ekspozycji – Biuro Kreacja Dorota Terlecka
projekt graficzny – Jan Rosiek Studio
autorska ścieżka dźwiękowa – Marcin Dymiter
artyści współtworzący opowieść – Xawery Dunikowski, Władysław Hasior, Artur Kapturski, Łukasz Krupski, Zbigniew Lengren, Zbigniew Libera, Patrycja Piętka, Teresa i Andrzej Wełmińscy, Adam Zegadło
twórcy premierowo prezentowanych dzieł – Artur Kapturski, Patrycja Piętka
konsultacja naukowa – prof. dr hab. Rafał Wnuk, dr Janusz Marszalec
partner strategiczny – Terezín Memorial
patroni medialni – Tygodnik Powszechny, miesięcznik ZNAK, Radio Gdańsk, TVP 3 Gdańsk, Respekt
eksponaty ze zbiorów:
Galeria Władysława Hasiora – filia Muzeum Tarzańskiego w Zakopanem, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, Muzeum Rzeźby im. Xawerego Dunikowskiego – oddział Muzeum Narodowego w Warszawie, Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie, Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki oraz z kolekcji prywatnych.