Zapraszamy na spotkanie o świadectwie, pamięci i kobiecych formach opowiadania. Rozmowa o literaturze, która nie tyle porządkuje świat, ile pokazuje jego pęknięcia. O świadectwie, pamięci i kobiecych formach opowiadania, ale też o języku, który wobec doświadczenia granicznego traci gładkość, pewność i dekoracyjność. Książki Alicji Balcerzak, Magdaleny Lubańskiej i Antoniny Tosiek spotykają się w miejscu, gdzie stawką staje się nie efektowna narracja, lecz uczciwość wobec tego, co trudne: wojny, bólu, wiedzy, cudzej historii. Spróbujemy uchwycić wspólną dla tych trzech narracji przestrzeń pytań: o to, w jaki sposób opowiada się dziś doświadczenie przemocy, wojny, pamięci i wiedzy; kto zyskuje prawo głosu; jakie formy zapisu okazują się adekwatne wobec rzeczywistości, która opiera się łatwemu uporządkowaniu.
Spotkanie będzie zatem rozmową nie tylko o książkach, lecz także o granicach reprezentacji, o etyce świadectwa i o formach mówienia, które nie zasłaniają rzeczywistości. W centrum znajdzie się pytanie o to, co literatura może dziś zrobić wobec wojny, przemocy i społecznej obojętności oraz jakim językiem musi się posługiwać, by nie zdradzić ciężaru doświadczenia, które próbuje unieść.
Będzie to debata o tym, kto mówi, z jakiego miejsca i czy właśnie niedoskonała, pęknięta forma opowieści nie bywa dziś najbliższa prawdzie.
Spotkanie poprowadzi Iwona Boruszkowska.Alicja Balcerzak filolog polski, absolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego i Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pedagog, reżyser teatralna, twórczyni kultury, organizatorka spotkań autorskich i konferencji naukowych, dwukrotna beneficjentka programu Narodowego Centrum Kultury Bardzo Młoda Kultura, autorka artykułów naukowych i popularnonaukowych. Jej książka
Niewymazane z pamięci otrzymała II nagrodę w kategorii najlepszej książki historycznej w konkursie Ocalić znaczenie wczoraj, uratować dzisiaj Funduszu Patriotycznego Instytutu Dziedzictwa Myśli Narodowej im. Romana Dmowskiego i Ignacego Jana Paderewskiego w 2022 roku. Autorka książki
Wojenne herstorie. Wspomnienia kobiet z lat 1939-1945 wydanej w 2025 roku.
Magdalena Lubańska antropolożka społeczna, wykładowczyni w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego, prof. ucz. Autorka pięciu książek, licznych artykułów naukowych, a także współtwórczyni filmów dokumentalnych "Nie sądzić" (2017) oraz "Wielki strach" (2020). Prowadzi etnograficzne badania w Bułgarii, Ukrainie i Polsce. Specjalizuje się w problematyce korelacji między religijnością a innymi sferami życia w społecznościach lokalnych egzystujących na pograniczach kulturowych. Od ponad dekady zajmuje się zagadnieniem (po)wojennej przemocy i relacji sąsiedzkich na podkarpackiej wsi, łącząc warsztat antropologiczny z historycznym i filozoficznym. Jej najnowsza książka
"I na co ci to wiedzieć?!" Pamięć i milczenie (2025) podejmuje tematy powiązane z badaniami nad Zagładą, "zwrotem ludowym" oraz tzw. perpetrator studies.
https://uw.academia.edu/MagdalenaLubanskaAntonina Tosiek (ur. 1996) badaczka dwudziestowiecznej diarystyki ludowej, poetka, autorka tekstów krytycznych o literaturze i teatrze. Doktorantka ostatniego roku Szkoły Doktorskiej Nauk o Języku i Literaturze UAM. Członkini redakcji naukowej kwartalnika Czas Kultury. Autorka książki
Przepraszam za brzydkie pismo. Pamiętniki wiejskich kobiet (Wydawnictwo Czarne, 2025) oraz tomów poetyckich
storytelling i
żertwy (Biuro Literackie 2021, 2024). Laureatka Studenckiego Nobla w kategorii literatura i dziennikarstwo, Nagrody im. Wisławy Szymborskiej, Nagrody im. Adama Włodka oraz Nagrody Literackiej m.st. Warszawy.
Iwona Boruszkowska doktora nauk humanistycznych; badaczka kulturowych reprezentacji choroby; literaturoznawczyni i kulturoznawczyni, teoretyczka literatury i krytyczka literacka; wykładowczyni akademicka i adiunkta w Katedrze Teorii Literatury, Wydział Polonistyki, Uniwersytet Jagielloński. Tłumaczka i badaczka literatury ukraińskiej. Od 2023 roku kierowniczka akademickiego Ośrodka Badań nad Kulturowymi Dyskursami Choroby UJ. Autorka książki
Defekty. Literackie auto/pato/grafie szkice (WUJ, Kraków 2016), monografii
Sygnatury choroby. Literatura defektu w ukraińskim modernizmie (IBL, Warszawa 201) oraz (wraz z Michaliną Kmiecik) monografii
Style zachowań awangardowych. Przypadek Polski (WUJ, Kraków 2022). Redaktorka naukowa serii awangarda/rewizje Wydawnictwa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Sekretarzyni redakcji czasopisma naukowego Ruch Literacki. Redaktorka naczelna kwartalnika literackiego Czas Literatury.
