Wielu z nas żyje w przekonaniu, że siła i młodość są dane raz na zawsze, a wizyta u lekarza to oznaka słabości. W codziennym biegu życia często ignorujemy sygnały, które wysyła nam własny organizm. Bagatelizujemy przewlekły ból, zmęczenie czy spadek formy, wierząc, że „samo przejdzie”, a to mogą być pierwsze objawy ostrzegawcze organizmu przed poważnymi często utajonymi chorobami.
Zdrowie powinno być priorytetem dla każdego, niestety mężczyźni w Polsce rzadziej zgłaszają się na badania profilaktyczne tłumacząc się brakiem czasu i obowiązkami. Tymczasem regularne badania to najlepszy sposób na wczesne wykrycie najmniejszych zmian w organizmie, które mogą zapowiadać rozwój poważnych chorób.
Profilaktyka to konkretne działania, które regularnie wykonywane mogą uratować życie. Zdrowotna check lista dla mężczyzn to:
Samobadanie jąder
Poświęcone 5 minut raz w miesiącu na samobadanie, może uratować życie. To najprostsza, najskuteczniejsza i bezbolesna metoda wczesnego wykrywania nowotworów jąder. Rak jądra dotyka głównie młodych i aktywnych mężczyzn. Co roku w Polsce diagnozowany jest u około 1200 mężczyzn. Należy do rzadkich nowotworów, jednak z roku na rok przypadków przybywa. Nowotwór jąder dotyka najczęściej mężczyzn w wieku od 20 do 39 lat. Dlatego warto wprowadzić samobadanie jako stały element profilaktyki już od okresu dojrzewania.
Bilans zdrowia w programie Moje Zdrowie, w tym PSA po 50. roku życia
Mężczyźni po 50 roku życia w ramach bilansu zdrowia w programie Moje Zdrowie mogą wykonać badanie PSA (swoisty antygen sterczowy) - to ważny test w profilaktyce raka prostaty.
Rak prostaty (rak stercza, rak gruczołu krokowego) pozostaje najczęstszym nowotworem złośliwym wśród mężczyzn w Polsce od 2016 roku, stanowiąc prawie 20 procent wszystkich zachorowań na nowotwory u panów. W ostatnich latach odnotowuje się ponad 16 tysięcy nowych przypadków rocznie. Nowotwór gruczołu krokowego jest chorobą rozpoznawaną najczęściej u mężczyzn po 65 roku życia (70 % zachorowań, 90 % zgonów), a ryzyko zachorowania wzrasta wraz z wiekiem. Coraz częściej jednak na raka prostaty chorują także osoby młodsze, w pełni aktywności społecznej oraz zawodowej. Wczesne wykrycie raka prostaty znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie i przeżycie.
Z programu Moje Zdrowie mogą skorzystać również młodsi mężczyźni już od 20 roku życia. Zgłoszenie do programu jest proste, nawet nie trzeba wychodzić z domu. Podstawą do wykonania badania jest ankieta, którą można wypełnić na Internetowym Koncie Pacjenta, przez aplikację moje IKP lub w Twojej przychodni podstawowej opieki zdrowotnej. Do programu ankiety wypełniło 158 tysięcy Pomorzan. Najczęściej z programu korzystają kobiety (65 % wypełnionych ankiet), a rzadziej mężczyźni (35% ankiet).
Profilaktyczna kolonoskopia
Każdy mężczyzna w wieku od 50 do 65 lat powinien też skorzystać z profilaktycznej kolonoskopii, czyli badania przesiewowego w kierunku wczesnego wykrywania zmian w jelicie grubym.
Z badania mogą również skorzystać osoby młodsze w wieku 40-49 lat, u których w rodzinie stwierdzono już przypadki rozpoznania nowotworu raka jelita grubego.
Na badanie nie jest potrzebne skierowanie, wykonywane jest u osób, które nie wykazują objawów klinicznych sugerujących nowotwór jelita grubego oraz nie miały wykonywanej kolonoskopii w ciągu ostatnich 10 lat.
Kolonoskopia pełni kluczową rolę przy rozpoznawaniu raka jelita grubego umożliwiając zapobieganie zachorowaniu poprzez wykrywanie i usuwanie zmian przedrakowych/polipów gruczołowych.
Przed wykonaniem badania ważne jest odpowiednie przygotowanie pacjenta, dlatego konieczny jest wcześniejszy kontakt z wybraną placówką w celu uzyskania informacji jakie czynności należy wykonać przed badaniem. W województwie pomorskim bezpłatną, przesiewową kolonoskopię finansowaną przez NFZ w ramach Programu Profilaktyki Raka Jelita Grubego można wykonać w 20 placówkach medycznych. Pełna lista miejsc dostępna jest na stronie internetowej Pomorskiego NFZ.
Na nowotwór jelita grubego zapada rocznie około 18 tysięcy osób w Polsce. Jest to trzeci w kolejności najczęściej wykrywany nowotwór wśród kobiet i czwarty wśród mężczyzn. Do profilaktycznej kolonoskopii uprawnionych jest w województwie pomorskim ponad 483 tysiące osób. Warto więc pomyśleć o swoim zdrowiu i skorzystać z programów profilaktycznych, które finansuje Fundusz.