Była to pierwsza z trzech wizyt niemieckiego polityka w Gdańsku. Richard von Weizsäcker gościł w naszym mieście także w 1993 i 1997 r. Podczas ostatniej wizyty polityk z Niemiec odebrał tytuł honorowego obywatela miasta Gdańska.
Richard von Weizsäcker (1920-2015) był prezydentem RFN w latach 1984–1990 oraz pierwszym prezydentem zjednoczonych Niemiec w latach 1990–1994. Był politykiem wywodzącym się z partii CDU (Christlich Demokratische Union Deutschlands – Chrześcijańsko-Demokratyczna Unia Niemiec).
"Dziennik Bałtycki", nr 103, 5-6 maja 1990 r.
źródło: Bałtycka Biblioteka Cyfrowa
Przybył do Polski z oficjalną czterodniową wizytą 2 maja 1990 r. na zaproszenie prezydenta Wojciecha Jaruzelskiego. Towarzyszyła mu małżonka Marianne von Weizsäcker, wicekanclerz i minister spraw zagranicznych Hans-Dietrich Genscher (pierwszego dnia wizyty), oraz ludzie kultury działający na rzecz zbliżenia polsko-niemieckiego, m.in. Günter Grass, Marion von Dönhoff i Karl Dedecius.
Podczas wizyty w Polsce prezydent RFN oddał hołd bohaterom getta warszawskiego oraz pomordowanym Polakom i Żydom w Treblince, a także złożył wieniec na Umschlagplatzu.
Po zakończeniu oficjalnej części wizyty w Polsce i pożegnaniu w Warszawie przez prezydenta Wojciecha Jaruzelskiego i premiera Tadeusza Mazowieckiego, 4 maja 1990 r. Richard von Weizsäcker z żoną udali się z nieoficjalną wizytą do Gdańska.
Na lotnisku w Rębiechowie niemieckich gości powitali: minister stanu Piotr Nowina-Konopka, wojewoda gdański Jerzy Jędykiewicz, dowódca Marynarki Wojennej kontradmirał Romuald Waga, dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego generał brygady Zbigniew Zalewski, senator Lech Kaczyński oraz proboszcz parafii św. Brygidy ks. Henryk Jankowski.
Bezpośrednio z lotniska goście udali się w kolumnie rządowych limuzyn pod Złotą Bramę, gdzie czekali na nich m.in. liczni dziennikarze i fotoreporterzy.
Na schodach Ratusza Głównego Miasta gości powitał prezydent Gdańska Jerzy Pasiński. Po zwiedzeniu wnętrz ratusza, podczas spotkania z przedstawicielami społeczeństwa ziemi gdańskiej w Sali Białej Richard von Weizsäcker oraz Jerzy Pasiński wygłosili krótkie przemowy.
Prezydent R. von Weizsäcker powiedział, iż miał rację Aleksander von Humboldt. zaliczając Gdańsk do czterech najpiękniejszych miast świata. Wyraził podziw dla wspaniałego dzieła odbudowy. Z uznaniem podkreślił charakter polskiej kultury, która umożliwiła zgodne i twórcze współżycie innych narodów.Przypomniał także wkład wielu wybitnych gdańszczan do kultury europejskiej. Symbolem jest tutaj Günter Grass . który wniósł do niemieckiej literatury myślenie idealistyczne w odniesieniu do polityki.Z uwagą obserwuje się gdańskie inicjatywy zmierzając ku wolności. które odznaczają się śmiałością i roztropnością. Nawiązał także do problemu współpracy miast polskich i niemieckich, wskazując na dobry przykład współdziałania Gdańska i Bremy.
- czytamy w archiwalnym numerze "Dziennika Bałtyckiego".
Po wizycie w Bazylice Mariackiej prezydent RFN w towarzystwie Piotra Nowiny-Konopki i kontradm. Romualda Wagi na pokładzie motorówki Marynarki Wojennej popłynęli na Westerplatte. Po powitaniu przez wartę honorową złożoną z żołnierzy garnizonu gdańskiego i po odegraniu przez orkiestrę reprezentacyjną MW hymnów obu państw, niemiecki prezydent złożył wieniec u stóp Pomnika Obrońców Wybrzeża.
Następnie, Richard von Weizsäcker udał się wraz z osobami mu towarzyszącymi do hotelu „Hevelius”. W hotelowej restauracji prezydent wraz z małżonką zjedli obiad.
Potem, goście z Niemiec udali się do kościoła św. Brygidy, po którym oprowadzał ich ksiądz Henryk Jankowski.
Kolejnym punktem wizyty było spotkanie w siedzibie Krajowej Komisji Wykonawczej z przewodniczącym NSZZ „Solidarność” Lechem Wałęsą oraz wspólne złożenie kwiatów pod pomnikiem Poległych Stoczniowców.
W godzinach popołudniowych Richard von Weizsäcker udał się na Uniwersytet Gdański, gdzie na Wydziale Humanistycznym powitał go rektor Czesław Jackowiak. Po spotkaniu i dyskusji z licznie zgromadzonymi studentami prezydent przekazał w darze od rządu niemieckiego dla Uniwersytetu Gdańskiego milion niemieckich marek (wówczas równowartość 6,359 mld zł). Pieniądze te pozwoliły utworzyć Fundację im. Johanna Gottfrieda Herdera (zarejestrowaną 27 lutego 1991 r. - dziś Centrum Herdera) i stanowiły podstawę dalszego rozwoju Katedry Filologii Germańskiej UG, powołanej cztery lata wcześniej.
Prezydent R. von Weizsäcker oświadczył, iż przeżywa piękny moment, mogąc dyskutować na Uniwersytecie Gdański z polską młodzieżą.Zadaniem mojego pokolenia - powiedział - było i pozostanie troszczenie się o to, abyśmy w przyszłości wspólnie rośli. Młode pokolenie powinno wiedzieć, co zdarzyło się wcześniej, po to, aby z ciemnej przeszłości rozwinęła się lepsza przyszłość.Polska jest narodem praeuropejskim i zawsze znajdowała znaczące duchowe miejsce w Europie. Obecnie krok po kroku będzie zajmować także należne jej miejsce na niwie gospodarczej i politycznej. Dystans jaki panował między narodami powinien się zmniejszać. Aby to jednak nastąpiło musimy obawy i zahamowania, czy też powody nieufności, jakie jeszcze istnieją, bliżej poznawać. Im otwarciej będziemy ze sobą rozmawiali tym szybciej uporamy się z tym problemem.
- napisał "DB".
W późnych godzinach popołudniowych prezydent RFN odwiedził katedrę Trójcy Świętej w Oliwie, gdzie w towarzystwie biskupa Tadeusza Gocłowskiego wziął udział w modlitwie ekumenicznej. Zwiedził świątynię i wysłuchał koncertu organowego, “Wielkiej Mszy c-moll” Wolfganga Amadeusza Mozarta oraz współtowarzyszących mu chórów, m.in. z Polskiej Filharmonii Bałtyckiej.
Wieczorem Richard von Weizsäcker wydał w sali restauracyjnej hotelu „Hevelius” dla polskiej strony uroczysty bankiet.
Następnego dnia 5 maja 1990 r. prezydent RFN odwiedził m.in. Morąg, Frombork i Raczki Elbląskie i w godzinach popołudniowych odleciał z lotniska w Rębiechowie do Niemiec.
źródło m.in. Gedanopedia, internetowa encyklopedia Gdańska
