Portal Miasta Gdańska
PL | EN | DE
‹›
Historie zwierząt z gdańskiego zoo - Liza i jej szympansia rodzina
6 maja 2020 (259 dni temu)
Liza to szympansiątko, które urodziło się w gdańskim zoo w 2001 roku. Ponieważ została odrzucona przez matkę, opiekę nad zwierzęciem przejęła Izabela Krause - lekarz weterynarii pracująca w ogrodzie. To właśnie Liza jest główną bohaterką kolejnej rozmowy w cyklu “Historie zwierząt z gdańskiego zoo”, ale nie zabrakło też opowieści o pozostałych szympansach. Pierwszy z nich przyjechał do Gdańska w 1959 roku.

W ciągu 61 lat, czyli od 1959 roku do roku 2020 Gdański Ogród Zoologiczny zamieszkiwały 22 szympansy. Pierwszy z z nich miał na imię Wobo. Przyjechał do nas z Afryki, jako dar od załogi statku “Katowice”. 

- Szympansy to jedne z najciekawszych zwierząt w ogrodzie zoologicznym z uwagi na to, że są to zwierzęta szalenie inteligentne, bystre, myślące, z którymi nawiązuje się bliski kontakt - mówi Michał Targowski, dyrektor Gdańskiego Ogrodu Zoologicznego. 

Wobo wychodził na spacery po zoo, ubrany był w spodnie, koszulkę, szelki. Nie jednak jego ubiór najbardziej przykuwał uwagę gości ogrodu, lecz czynność, którą lubił się popisywać. Wobo potrafił bowiem jeździć na rowerze. Szympans padł w 1963 roku. Między rokiem 1964 a 1977 w gdańskim zoo mieszkały cztery szympansy: Filip, Zuza, Jacek i Agatka. Zwierzęta trafiły jednak do innych ogrodów. W 1977 do naszego zoo przyjechali Karol i Kasia - to właśnie ta para dała początek gdańskiej rodzinie szympansów. 

Karol był charakterny, a nawet wredny. Lubił się przedrzeźniać z ludźmi, prowokował zwiedzających, obrzucał ich piaskiem, a nawet odchodami. Kasię traktował różnie, okazywał jej uczucia, ale potrafił ją też kopnąć czy pogryźć. 

- Kiedy Kasia zaszła w ciążę, nie zdawała sobie z tego sprawy - dodaje Michał Targowski. - Rodziła dwukrotnie, ale były to przychówki nieudane. Kasia była przerażona, pamiętam, że pierwszy poród miał miejsce w roku 1986 i ona to swoje urodzone dziecko wręcz zmasakrowała... Przy drugiej ciąży jej świadomość była już bardziej rozbudowana, ale też nie udało się dziecka odchować. Problem polegał na tym, że nie chciała dziecka oddać opiekunom. Tak długo je nosiła, aż maleństwo padło. Mówię o tym dlatego, że w stadzie szympansów, kiedy samica rodzi, jest to ważne wydarzenia dla całego stada. Bardziej doświadczone samice często uczą młodą matkę, pomagają przy porodzie. 

Pierwszym udanym przychówkiem Kasi i Karola była Dziunia, która urodziła się w 1988 roku. Ta para doczekała się jeszcze trojga potomstwa: Karoliny, Kacpra i Karmen. 

W 1995 roku z cyrku do gdańskiego zoo trafiła Lola. Gdy Karol zainteresował się nową samicą, Kasia szalała z zazdrości.

- Kiedy Lola miała ruję i łączyliśmy ją z Karolem, Kasia była bardzo zdenerwowana. W deskach, które oddzielały dwie klatki, były otwory od sęków. Ona przez te dziurki patrzyła, co się dzieje w sąsiednim pokoju, tupała nogami, wyrażała agresję i była bardzo nieszczęśliwa, że Karolek ją porzucił. To ciekawe zjawisko, bo przecież szympans jest gatunkiem stadnym - wyjaśnia Michał Targowski. 

Z amorów Loli i Karola, w 2001 roku narodziła się Liza. 

- Lola nie miała pokarmu, stwierdziliśmy bardzo wysoką temperaturę, było podejrzenie zapalenie płuc. Na drugi lub trzeci dzień, kiedy widzieliśmy, że maleństwo słabnie, postanowiliśmy je oddzielić od matki - mówi Michał Targowski. 

Roli matki zastępczej dla małego szympansiątka podjęła się pani Izabela Krause - lekarz weterynarii. Matka zastępcza pojechała do domu po najpotrzebniejsze rzeczy i przeprowadziła się na teren ogrodu do specjalnie urządzonego pokoju. Było to nie lada wyzwanie. Opieka nad Lizą składała się z identycznych obowiązków, jakich podejmuje się człowiek podczas wychowania noworodka. Wstawanie w nocy, karmienie, zmienianie pieluch. Pierwsze urodziny Lizy były huczne. Był tort z jedną świeczką, byli obecni nie tylko pracownicy zoo, ale też media. Po około 15 miesiącach podjęto jednak decyzję, że Liza musi wrócić do stada. Początki nie były łatwe, szympansiątko bardzo płakało. Liza została jednak ciepło przyjęta przez pozostałych członków stada, także przez Lolę, która już wtedy opiekowała się kolejnym dzieckiem. 

Liza w 2009 roku wyjechała do zoo w Warszawie i od tego czasu jest tam samicą alfa. 

- Podjęliśmy taką decyzję, ponieważ Liza zaczęła dojrzewać i nie chcieliśmy, że tatuś krył swoje dziecko. Warszawa bardzo chętnie samicę przyjęła, ale miała pewien respekt, bo nie wiedzieli, jak szympans wychowany przez człowieka będzie zachowywał się w stadzie - mówi Michał Targowski.

Liza ma poważanie w nowym stadzie. Kiedy jej przybrana mama odwiedza ją w Warszawie, szympansica natychmiast ją rozpoznaje. 

Stado szympansów w gdańskim zoo, liczy obecnie 9 osobników (red. - w programie omyłkowo padła informacja o sześciu szympansach). Do stada należą:

Kasia - samica alfa

Lola - matka Lizy

Karolina - córka Kasi i Karola

Joery - przyjechał w 2006 roku z zoo w Holandii, samiec dominujący

Goya - przyjechała razem z Joerym

Loka - dziecko Loli i Joerego

Kaja - dziecko Kasi i Joerego

Sambor - dziecko Kasi i Joerego

Lozana - dziecko Karoliny i Joerego


 

21:09
Pojazdy autonomiczne - potrzebne?
6 grudnia 2019 (1 rok i 46 dni temu)
20:08
Przed XVII Sesją Rady Miasta Gdańska
26 listopada 2019 (1 rok i 56 dni temu)
31:19
Jarmark Bożonarodzeniowy już od soboty!
19 listopada 2019 (1 rok i 63 dni temu)
24:05
Przed XV sesją Rady Miasta Gdańska
22 października 2019 (1 rok i 91 dni temu)
26:50
W ten weekend odwiedzamy ZOO - za darmo!
17 października 2019 (1 rok i 96 dni temu)
17:40
Wszystko o pracy dla seniorów
10 października 2019 (1 rok i 103 dni temu)
30:00
Wybory 2019. Bądź świadomym obywatelem!
3 października 2019 (1 rok i 110 dni temu)
24:33
759. Jarmark św. Dominika. Jaki będzie?
23 lipca 2019 (1 rok i 182 dni temu)
21:05
Bałtyk #BezPlastiku. Czy to jest możliwe?
18 lipca 2019 (1 rok i 187 dni temu)
22:59
Olimpiada „Senior Obywatel” po raz drugi
9 lipca 2019 (1 rok i 196 dni temu)
24:57
Juwenalia 2019 w Gdańsku
7 maja 2019 (1 rok i 259 dni temu)
17:57
Konkurs Ośmiu Wspaniałych 2019
24 kwietnia 2019 (1 rok i 272 dni temu)
25:45
Sąd nad Jezusem w Wielki Piątek
18 kwietnia 2019 (1 rok i 278 dni temu)
16:05
Loteria PIT w Gdańsku. Się opłaca! 2019 - czat
16 kwietnia 2019 (1 rok i 280 dni temu)
22:52
Wszystko o Budżecie Obywatelskim 2020
10 kwietnia 2019 (1 rok i 286 dni temu)
29:49
Autyzm – świadomość i wyzwania
27 marca 2019 (1 rok i 300 dni temu)
27:04
Radni przed VIII sesją Rady Miasta Gdańska
26 marca 2019 (1 rok i 301 dni temu)
23:27
Ze sportem na TAK
21 marca 2019 (1 rok i 306 dni temu)
31:27
O gdańskiej wiośnie literackiej
19 marca 2019 (1 rok i 308 dni temu)
32:15
Wiosna za pasem - Gdańsk przygotowany?
26 lutego 2019 (1 rok i 329 dni temu)
24:54
E-dowody osobiste, nowa jakość w życiu.
21 lutego 2019 (1 rok i 334 dni temu)
37:55
Wszystko o Radach Dzielnic
19 lutego 2019 (1 rok i 336 dni temu)
23:53
Gdańska Noc Sylwestrowa 2018
27 grudnia 2018 (2 lat i 25 dni temu)
0:30
Poznaj nowego zastępcę prezydenta Gdańska
18 grudnia 2018 (2 lat i 34 dni temu)
30:00
Radni przed 3. Sesją Rady Miasta Gdańska
10 grudnia 2018 (2 lat i 42 dni temu)
30:00
Gdańsk już nie dla Kosmosu?
6 grudnia 2018 (2 lat i 46 dni temu)
30:00
Jak wyglądają przygotowania do zimy?
16 listopada 2018 (2 lat i 66 dni temu)
30:00
Czy Gdańsk stał się turystyczną potęgą?
15 listopada 2018 (2 lat i 67 dni temu)
0:30:00
Rada Miasta Gdańska. Podsumowanie VII kadencji
6 listopada 2018 (2 lat i 76 dni temu)
25:40
Budżet Obywatelski - podsumowania i plany
30 października 2018 (2 lat i 83 dni temu)
19:42
Rada Miasta Gdańska - między starym a nowym
23 października 2018 (2 lat i 90 dni temu)
Jak parkingi kubaturowe zmienią nasze miasto?
16 października 2018 (2 lat i 97 dni temu)
23:52
Elementarz wyborcy
11 października 2018 (2 lat i 102 dni temu)
30:28
30-lecie Związku Sybiraków
9 października 2018 (2 lat i 104 dni temu)
34:57
Wideoczat z Dorotą Stalińską
4 października 2018 (2 lat i 109 dni temu)
27:56
Pomorskie Eko Forum 2018
4 października 2018 (2 lat i 109 dni temu)
1:02:52
Westerplatte walczy. Wideoczat z Andrzejem Drzycimskim
3 października 2018 (2 lat i 110 dni temu)
30:37
Budżet i nie tylko. Wideoczat z radnymi
25 września 2018 (2 lat i 118 dni temu)
29:07
Wideoczat z Krystyną Jandą
18 września 2018 (2 lat i 125 dni temu)
25:02
Centrum Hewelianum gdańskim Central Parkiem?
13 września 2018 (2 lat i 130 dni temu)
24:16
Festiwal Wilno w Gdańsku 2018
6 września 2018 (2 lat i 137 dni temu)
27:59
Czy na gdańskich ulicach jest bezpiecznie?
5 września 2018 (2 lat i 138 dni temu)
34:11
Ile Miasto powinno dokładać na edukację?
4 września 2018 (2 lat i 139 dni temu)
31:00
Zbiornik Wody Stara Orunia - nowa atrakcja
9 sierpnia 2018 (2 lat i 165 dni temu)
33:40
Muzeum Wolnego Miasta - "opcja niemiecka"?
2 sierpnia 2018 (2 lat i 172 dni temu)
27:18
Pierwsza Gdańska Parada i Piknik Seniora tuż-tuż
14 czerwca 2018 (2 lat i 221 dni temu)
25:09
Lato 2018 w Gdańsku. Jakie atrakcje w sezonie?
6 czerwca 2018 (2 lat i 229 dni temu)
27:15
Żyć ze stwardnieniem rozsianym w Gdańsku.
30 maja 2018 (2 lat i 236 dni temu)
39:15
Jak Gdańsk wspiera seniorów? Zobacz wideoczat.
10 kwietnia 2018 (2 lat i 286 dni temu)
22:37
Jak być fit - dla dorosłych i dzieci
6 kwietnia 2018 (2 lat i 290 dni temu)
31:00
Jak pomagać osobom z autyzmem?
5 kwietnia 2018 (2 lat i 291 dni temu)
28:05
Rozmowa o miejskich inwestycjach w 2018 roku
3 kwietnia 2018 (2 lat i 293 dni temu)
24:15
Dyskusja radnych przed L sesją
27 marca 2018 (2 lat i 300 dni temu)
25:34
Jak od kwietnia segregować odpady?
14 marca 2018 (2 lat i 313 dni temu)
24:43
„PIT w Gdańsku. Się opłaca!” 2018
9 marca 2018 (2 lat i 318 dni temu)
27:02
Przed XLVIII Sesją Rady Miasta
21 lutego 2018 (2 lat i 334 dni temu)
36:31
Dawać i mieć frajdę? Wideoczat o finale WOŚP
11 stycznia 2018 (3 lat i 10 dni temu)
56:19
Autobusy i tramwaje - będzie jeszcze lepiej?
4 stycznia 2018 (3 lat i 17 dni temu)
23:59
Sylwestrowy Konkurs Butelkowy 2017
28 grudnia 2017 (3 lat i 24 dni temu)
25:00
Łączy nas Gdańsk - nowa kampania społeczna
21 września 2017 (3 lat i 122 dni temu)
29:37
Czym jest demokracja i jak ją budować?
7 września 2017 (3 lat i 136 dni temu)
22:50
Tunel pod Martwą Wisłą - przegląd serwisowy
28 sierpnia 2017 (3 lat i 146 dni temu)
7:38
Budżet Obywatelski 2018: wywiad z Maciejem Kuklą
10 sierpnia 2017 (3 lat i 164 dni temu)
29:36
Retencja w walce z ulewami
3 sierpnia 2017 (3 lat i 171 dni temu)
36:22
Turystyka w Gdańsku. Jaką ma przyszłość?
4 maja 2017 (3 lat i 262 dni temu)
30:19
Pierwszy rok tunelu pod Martwą Wisłą
20 kwietnia 2017 (3 lat i 276 dni temu)
30:09
Koniec Pozytywnej Szkoły Podstawowej w Kokoszkach?
13 kwietnia 2017 (3 lat i 283 dni temu)
28:26
Co z powietrzem w mieście?
16 marca 2017 (3 lat i 311 dni temu)
35:30
Zawodówki - szkoły na trudne czasy?
9 marca 2017 (3 lat i 318 dni temu)
50:21
Komu przeszkadzają reklamy uliczne w mieście?
16 lutego 2017 (3 lat i 339 dni temu)
20:16
PIT w Gdańsku się opłaca
2 lutego 2017 (3 lat i 353 dni temu)
28:49
Bitwa o Muzeum II Wojny Światowej
26 stycznia 2017 (3 lat i 360 dni temu)
31:32
Z sercem do bezpańskiego psa i kota
11 stycznia 2017 (4 lat i 10 dni temu)
43:41
Gdańsk miastem praw człowieka
8 grudnia 2016 (4 lat i 44 dni temu)
51:20
Magia świątecznego Gdańska
1 grudnia 2016 (4 lat i 51 dni temu)
39:47
Parada Niepodległości w Gdańsku
10 listopada 2016 (4 lat i 72 dni temu)
30:16
Kwiaty i inna zieleń
3 listopada 2016 (4 lat i 79 dni temu)
30:28
Turystyka w Gdańsku. Jak wypadł sezon 2016?
13 października 2016 (4 lat i 100 dni temu)
30:00
Czy jest moda na psy i koty ze schroniska?
4 sierpnia 2016 (4 lat i 170 dni temu)
25:58
FETA! To będzie best of ostatnich 10 lat
14 lipca 2016 (4 lat i 191 dni temu)
31:33
Kłopoty z parkowaniem przy plaży
7 lipca 2016 (4 lat i 198 dni temu)
32:16
Sezon letni czas zacząć
23 czerwca 2016 (4 lat i 212 dni temu)
47:43
Oliwa - niedoceniana dzielnica Gdańska?
17 czerwca 2016 (4 lat i 218 dni temu)
29:10
Nowa gdańska Karta Turysty. Poznaj jej zalety
9 czerwca 2016 (4 lat i 226 dni temu)
29:04
Po co komu Rady Dzielnic?
2 czerwca 2016 (4 lat i 233 dni temu)
54:17
Imigranci, którzy zostali gdańszczanami
5 maja 2016 (4 lat i 261 dni temu)
34:26
Nowe zasady segregowania śmieci w Gdańsku
28 kwietnia 2016 (4 lat i 268 dni temu)
PO CO NAM TEN TUNEL?
14 kwietnia 2016 (4 lat i 282 dni temu)
41:48
Program Rodzina 500 plus cz.II
31 marca 2016 (4 lat i 296 dni temu)
33:01
Program Rodzina 500 plus
17 marca 2016 (4 lat i 310 dni temu)
41:23
Czy drogi w gdańsku są bezpieczne?
10 marca 2016 (4 lat i 317 dni temu)

NA GORĄCO
Dlaczego rząd pozostawia bez pomocy gminy nadmorskie i faworyzuje gminy górskie?
19 stycznia 2021 (1 dzień temu)
Konferencja na temat aktualnej sytuacji w branży turystyczno-restauratorskiej
Walka ze skutkami zimy w Gdańsku
19 stycznia 2021 (1 dzień temu)
Jak wygląda odśnieżanie w Gdańsku z punktu widzenia służb? Które drogi odśnieżone są w pierwszej kolejności? Ile kosztuje akcja zima? Po ostatnich śnieżycach, które miały u nas miejsce postanowiliśmy odpowiedzieć na te pytania, a przy okazji pokazać jak wygląda praca przy łagodzeniu skutków zimy.
Szczepimy się
18 stycznia 2021 (2 dni temu)
Raport 2020 o polityce mieszkaniowej - konferencja prasowa
15 stycznia 2021 (5 dni temu)
Podczas spotkania podsumowane zostały dwa lata działalności oraz plany na kolejne lata w obszarze mieszkalnictwa. Udział wezieli: Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska Piotr Grzelak, zastępca prezydenta ds. zrównoważonego rozwoju Danuta Wójcicka, reprezentująca Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną Koło w Gdańsku Alina Kaszkiel-Suska, prezes Fundacji Oparcia Społecznego Aleksandry FOSA
Apel dotyczący przewlekania śledztwa w sprawie zabójstwa Prezydenta Pawła Adamowicza
12 stycznia 2021 (8 dni temu)
Przy tablicy upamiętniającej miejsce ataku na prezydenta Pawła Adamowicza odbędzie się konferencja prasowa w sprawie apelu przewlekania śledztwa w sprawie zabójstwa Prezydenta Pawła Adamowicza. W konferencji udział wezmą najbliższa rodzina, przyjaciele i samorządowcy
Wsparcie dla gdańskiego sportu w 2021 - konferencja prasowa
7 stycznia 2021 (13 dni temu)
W czwartek, 07.01.2020 w przystani wioślarskiej przy ul. Siennickiej 5 (teren ZSO nr 6) odbyła się konferencja dotycząca finansowania sportu w Gdańsku w 2021 roku. Udział wzięli: Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska, Adam Korol, dyrektor biura ds sportu i Mariusz Pluta, dyrektor ZSO nr 6.
powrót do góry