Solidarity of Arts 2017. Statuetki Neptunów powędrowały do rąk artystów

Danuta Stenka, Krzysztof Czyżewski i Krzysztof Zanussi to tegoroczni laureaci Neptuna - Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska dla twórców, których działalność artystyczna odnosi się - nie zawsze wprost - do wartości wolności i solidarności, wzbogacając kulturową historię miasta. W audytorium Europejskiego Centrum Solidarności wygłoszono laudacje na ich cześć. .

Solidarity of Arts 2017. Statuetki Neptunów powędrowały do rąk artystów
A
A
data publikacji: 18 sierpnia 2017 r.

Tegorocznymi laureatami zostali wybitni artyści filmowi oraz charyzmatyczny animator kultury, poeta i eseista: Danuta StenkaW jej imieniu (w jej imieniu nagrodę odebrała Wanda Lew-Kiedrowska), Krzysztof Zanussi i Krzysztof Czyżewski
Tegorocznymi laureatami zostali wybitni artyści filmowi oraz charyzmatyczny animator kultury, poeta i eseista: Danuta StenkaW jej imieniu (w jej imieniu nagrodę odebrała Wanda Lew-Kiedrowska), Krzysztof Zanussi i Krzysztof Czyżewski
Dominik Paszliński/gdansk.pl

Uroczystość wręczenia Neptunów tradycyjnie odbyła się podczas festiwalu Solidarity of Arts, w tym roku w Europejskim Centrum Solidarności. Laureaci otrzymali dyplom oraz pamiątkowe statuetki autorstwa gdańskiego artysty Mirosława Miłogrodzkiego, wykonane przez pracownię „baranska design”.

- Gdańszczanie mają poczucie zobowiązania wobec wydarzeń sprzed 37 lat, aby do nich wracać, opowiadać i szukać w Sierpniu 1980 roku świeżego przesłania, świeżej idei - mówił otwierając uroczystą galę w ECS Paweł Adamowicz, prezydent Gdańska. - Co to znaczy być solidarnym codziennie? Z drugim człowiekiem? Z narodem? Czy warto być solidarnym z uchodźcami? Czy solidarność się opłaca? Czy w ogóle takie pytanie jest właściwe? - zastanawiał się prezydent. - Tu, na Pomorzu wydaje nam się, że bez solidarności ludzkość sobie nie poradzi, bo to jest wartość wspólnotowa. Nagrodę Neptuna wręczamy więc tym artystom, którzy wydają nam się bliscy tej żywej idei Solidarności.

Statuetki zaprojektował gdański artysta Mirosław Miłogrodzki, a wykonała pracownia „baranska design”
Statuetki zaprojektował gdański artysta Mirosław Miłogrodzki, a wykonała pracownia „baranska design”
Dominik Paszliński/gdansk.pl

Tegorocznymi laureatami zostali wybitni artyści filmowi oraz charyzmatyczny animator kultury, poeta i eseista: Danuta Stenka, Krzysztof Zanussi i Krzysztof Czyżewski. 

Danuta Stenka jest aktorką teatralną, filmową i radiową znaną z propagowania języka i kultury kaszubskiej. Wychowała się niedaleko stąd, w kaszubskim Gowidlinie. Początkowo onieśmielało ją to, ale wkrótce uczyniła z pochodzenia siłę.

W imieniu nieobecnej Danuty Stenki (aktorka jest na planie nowego filmu na południu Polski) nagrodę odebrała Wanda Lew-Kiedrowska
W imieniu nieobecnej Danuty Stenki (aktorka jest na planie nowego filmu na południu Polski) nagrodę odebrała Wanda Lew-Kiedrowska
Dominik Paszliński/gdansk.pl

“Dziś często wraca do swego rodzinnego domu i opowiada o nim z największą czułością. Spłaca wobec niego swój dług” - podkreślano w laudacji.

Danuta Stenka pracuje dziś z mężem nad scenariuszem, który ma być spełnieniem jej marzeń o kaszubskiej sadze. Chce odtworzyć w nim świat znany jej z opowieści ojca. Chciałaby też zagrać w filmie Kaszubkę i to po kaszubsku. Włada nim świetnie - od 13 lat w Wejherowie, w ramach cyklu Verba Sacra, czyta kaszubską Biblię. Za pielęgnowanie i krzewienie tego języka została już wyróżniona Medalem Stolema, Ryngrafem Witosława oraz Statuetką Jakuba Wejhera.

W jej imieniu (aktorka jest na planie nowego filmu na południu Polski) nagrodę odebrała Wanda Lew-Kiedrowska, edukatorka i popularyzatorka języka kaszubskiego, autorka pomysłu na dyktando z języka kaszubskiego, prywatnie przyjaciółka artystki.

Krzysztof Czyżewski zaś to animator kultury, poeta i eseista, współtwórca Ośrodka Pogranicze – sztuk, kultur, narodów - w Sejnach oraz Fundacji Pogranicze. 

Krzysztof Czyżewski to współtwórca Ośrodka Pogranicze – sztuk, kultur, narodów - w Sejnach oraz Fundacji Pogranicze
Krzysztof Czyżewski to współtwórca Ośrodka Pogranicze – sztuk, kultur, narodów - w Sejnach oraz Fundacji Pogranicze
Dominik Paszliński/gdansk.pl

Po wysłuchaniu laudacji przeczytał przejmujący, poetycki list swojego autorstwa: "Cóż to za miasto Gdańsk, z którego widać Sejny? Gdyby było wielkie bogactwem, władzą i wyższością nad mniejszym, w żaden sposób nie byłoby zdolne dostrzec miasteczka na prowincji. Gdyby było samochwalcze i gloryfikujące homogeniczną czystość, tyłem odwracałoby się od pogranicza. Musiało tu zadziałać inne prawo, inne od zasad rządzących polityczną fizyką, koniecznością rynkową i hierarchią kulturalnego splendoru. Niewywyższanie się, a wzniosłość ponad siebie, pozwala dostrzec małe, ludzkie, gościnne dla Innego…. Pogranicze w Sejnach znaczy tyle, co solidarność. Pogranicze uczy wolności solidarnej. Tu inność nie jest egzotyką... Sejny widać jedynie z Gdańska wznisłego solidarnością i wolnością".

Maja Komorowska odczytała laudację dla Krzysztofa Zanussiego
Maja Komorowska odczytała laudację dla Krzysztofa Zanussiego
Dominik Paszliński/gdansk.pl

Ostatnim nagrodzonym był twórca kina autorskiego, Krzysztof Zanussi. Uznawany jest za moralistę, a jego filmy za małe traktaty ukazujące rozterki moralne nie wprost, lecz jako nierozwiązywalne dramaty postaw. Jest autorem niezapomnianych dzieł: "Struktury kryształu", "Barw ochronnych", "Imperatywu" czy "Bilansu kwartalnego". Otrzymał m.in. nagrodę jury w Cannes za reżyserię filmu "Constans", Złotego Lwa w Wenecji za "Rok spokojnego słońca" i Złotego Lamparta w Locarno za "Iluminację". 

Odbierając nagrodę, wyraźnie wzruszony powiedział: - Solidarność była w moim życiu najpiękniejszym zjawiskiem z jakim spotkała mnie historia. Pokazała najlepsze oblicze Polaków, kiedy byliśmy sobie życzliwi, ufni. Dzięki temu - pomimo straszliwych podziałów i krzywd - weszliśmy w transformację bez gwałtu i przelewu krwi. I w tym Gdańsk, Solidarność odegrały ogromną rolę. Solidarnością wywalczyliśmy wolność, a dziś wolności musimy bronić solidarnością, którą tracimy jako społeczeństwo - podzielone, wściekłe na siebie wzajemnie. Wściekłe już niebezpiecznie."

Filmy Krzysztofa Zanussiego uznawane są za małe traktaty moralne, ukazujące rozterki moralne jako nierozwiązywalne dramaty postaw
Filmy Krzysztofa Zanussiego uznawane są za małe traktaty moralne, ukazujące rozterki moralne jako nierozwiązywalne dramaty postaw
Dominik Paszliński/gdansk.pl


Jego laudajcę odczytała jedna z najwybitniejszych aktorek polskich, która często grywała w filmach reżysera ("Życie rodzinne", "Za ścianą", "Jak daleko stąd, jak blisko", "Cwał") - Maja Komorowska.

Podczas uroczystości muzycznie całość opracował Mikołaj Trzaska, który improwizował na saksofonie. 

Na saksofonie podczas uroczystości grał wybitny jazzman Mikołaj Trzaska
Na saksofonie podczas uroczystości grał wybitny jazzman Mikołaj Trzaska
Dominik Paszliński/gdansk.pl


Jak dotąd Neptunami uhonorowano już 33 osoby. Rok temu nagrody Neptuna otrzymali: wybitna dziennikarka śledcza i producentka filmów dokumentalnych Ewa Ewart, Paweł Mykietyn - kompozytor i klarnecista oraz Agnieszka Odorowicz - dyrektor Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej i była wiceminister kultury. 
W 2015 nagrodę odebrali znakomici aktorzy: Dorota Kolak i Mirosław Baka oraz reżyser i scenarzysta Wojciech Marczewski.Neptuny to nagrody przyznawane polskim i zagranicznym twórcom, którzy swoją działalnością artystyczną nawiązują do gdańskiej tradycji bądź współczesności, istotnie wzbogacając kulturową historię miasta, poprzez odniesienia do wartości wolności i solidarności.

Anna Umięcka (0)
www.gdansk.pl
anna.umiecka@gdansk.pl
więcej tekstów autora
Anna Umięcka (0)
www.gdansk.pl
anna.umiecka@gdansk.pl
więcej tekstów autora