ARIA PRZY GOLENIU czyli Zanussi, opera i Włochy...

Według Krzysztofa Zanussiego, reżyserowanie w operze przypomina nieco prowadzenie tramwaju - trzeba jechać po szynach, które stanowi partytura. Mimo, że swoboda jest znacz­nie ograniczona, ponieważ nie można zrobić pauzy, przeciągnąć czy przyspieszyć, reżyser uważa, że radość z „takiej jazdy” jest wielka. Może dlatego w ojczyźnie opery, zrealizował najwięcej swoich spektakli operowych.
O ich miejscu w twórczości znanego reżysera, opowie Ewa Karolina Cichocka, dziennikarka i pisarka, która zebrała wspomnienia artysty z jego pracy we Włoszech od l. 60. do dziś. Na ten cel otrzymała Gdańskie Stypendium Kulturalne Funduszu Twórczego.

Przodkowie reżysera byli wenecjanami, potem ludźmi z Friuli - Wenecja Juliańska. W połowie XIX w. przybyli do Polski budując koleje żelazne z Wenecji do Wiednia, a potem dalej do Lwowa przez Kraków i Przemyśl. Przedsiębiorstwo przechodziło z ojca na syna, a ostatnim budowniczym i architektem w polskiej gałęzi rodziny Zanussich był Jerzy, ojciec pana Krzysztofa. Do dziś reżyser nosi włoskie nazwisko, ale nadal ma rodzinę we Włoszech.
Artysta, najbardziej znany jest jako scenarzysta i reżyser filmowy. Okazuje się, że we Włoszech reżyserował także filmy, ale głównie spektakle teatralne i operowe. Od dziecka zna cały repertuar operowy, który jego ojciec śpiewał przy goleniu i gwizdał na spacerach za miastem. Wówczas nie przypuszczał, że za kilkadziesiąt lat, sam zmierzy się z własnymi realizacjami na scenach i to… we Włoszech. Nie było to proste, szczególnie w Palermo na Sycylii, gdzie oprócz pracy z solistami, chórem i orkiestrą, musiał zmierzyć się z włoską specyfiką pracy, biurokracją, a nawet… z mafią. Ale było to także bardzo satysfakcjonujące, szczególnie w przypadku realizacji na tych samych deskach sceny w Palermo opery „Król Roger” Szymanowskiego, ponad 40 lat po premierze we Włoszech.

O Autorce:
Ewa Karolina Cichocka, jest dziennikarką, pisarką, autorką reportaży i relacji podróżniczych publikowanych m.in. w „Gazecie Wyborczej”, „Rzeczpospolitej”, „Poznaj Świat” czy „Wirtualnej Polsce”. Od kilkunastu lat jest badaczką i popularyzatorką wiedzy o Sycylii i polsko-włoskich związkach artystyczno-literackich. Ten temat przedstawia w swoich publikacjach, wystąpieniach na konferencjach naukowych, spotkaniach autorskich oraz podczas wystaw dokumentacyjno-fotograficznych. Owocami badań i podróży są jej trzy książki wyróżnione w konkursie Magellana: "Sycylia. Między niebem a morzem" i "Lampart w pomarańczach". Jest także organizatorką i przewodniczką m.in. kobiecych wypraw z Fundacji Marka Kamińskiego oraz autorką trasy po Sycylii - "Śladami polskich artystów", zaprezentowanej podczas gdyńskich Kolosów. W 2025 roku otrzymała gdańskie Stypendium Kulturalne Funduszu Twórczego.