Zrób to sam: zamontuj czujnik i monitoruj stan powietrza w najbliższym otoczeniu

W Gdańsku i Trójmieście powstaje sieć niezależnych czujników powietrza, z których dane trafią do ogólnodostępnej bazy Luftdaten.info. Czujniki są tanie i łatwe w montażu. Każdy może przyłączyć się do projektu, wziąć udział w warsztatach i uruchomić przydomowy punkt pomiaru zanieczyszczeń. Warsztaty odbywają się 28 września i 6 października.

Zrób to sam: zamontuj czujnik i monitoruj stan powietrza w najbliższym otoczeniu
A
A
data publikacji: 19 września 2018 r.
Nie trzeba być znawcą technologii ani programistą by złożyć czujnik, zwłaszcza gdy pomaga Andrzej Wójcicki z CivicHub...
Nie trzeba być znawcą technologii ani programistą by złożyć czujnik, zwłaszcza gdy pomaga Andrzej Wójcicki z CivicHub...
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

Projekt Lufdaten.info narodził się trzy lata temu w Stuttgarcie - niemieckim mieście przemysłowym “słynącym” z zanieczyszczonego powietrza. Miejscy aktywiści skupieni w społeczności OK Lab (programiści, naukowcy, dziennikarze) wystąpili wówczas do urzędu miejskiego z prośbą o udostępnienie informacji na temat stanu powietrza w Stuttgarcie. Okazało się, że urzędnicy wcale nie są chętni by się nimi dzielić.

- Po trwającym kilka miesięcy "e-mailowym pingpongu" doszliśmy do wniosku, że lepiej będzie jeśli sami zaczniemy mierzyć jakość powietrza i zaczęliśmy eksperymentować z dostępnymi na rynku tanimi czujnikami - mówi Lukas Mocek, Polak z pochodzenia, z OK Lab. - O pomoc poprosiliśmy specjalistyczny instytut naukowy, który sprawdzał wiarygodność pomiarów naszego sprzętu, porównując je z danymi zebranymi w tych samych lokalizacjach z detektorów wartych pół miliona euro. Naukowcy byli zaskoczeni, jak dobrze sobie radziły czujniki, które kosztują zaledwie 30 euro.

Społecznicy postanowili więc zbudować sieć 300 niezależnych czujników mierzących stężenie pyłów zawieszonych PM 10 i PM 2.5 w Stuttgarcie i udostępniać zbierane przez urządzenia dane na ogólnodostępnej platformie. Finanse na realizację obywatelskiego projektu zebrali podczas kampanii crowdfundingowej.

Dziś na serwerze Luftdaten.info (Lufdaten czyli “dane powietrzne”) dostępne są aktualizowane co 2,5 minuty dane z 5600 takich czujników, 4 tys. z nich monitoruje stan powietrza w Niemczech, reszta rozsiana jest w Europie i na świecie.

Wszystkie elementy, z których składa się czujnik mieszczą się w dłoni...
Wszystkie elementy, z których składa się czujnik mieszczą się w dłoni...
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

Zrób to sam i monitoruj  

W lipcu 2018 r. Lukas Mocek na zaproszenie Koduj dla Polski odwiedził Warszawę, a gdańska społeczność CivicHub, która również skupia entuzjastów nowych technologii “w służbie społeczeństwu”, ściągnęła go przy okazji na jeden dzień do naszego miasta.

- Spotkanie z Lukasem we Wrzeszczu przerodziło się w cotygodniowe spotkania online, w wyniku których postanowiliśmy, że w Trójmieście taka rozproszona i otwarta sieć czujników bardzo by pomogła poznać rzeczywisty stan powietrza - opowiada Tomasz Nadolny z CivicHub. - Oczywiście znajdą się tacy, którzy będą kwestionować ich jakość, ale my stawiamy na gęstość pomiarów. Chcielibyśmy, żeby do końca roku w Trójmieście funkcjonowało 50 takich czujników, które mogą służyć na przykład w miejsach gdzie sąsiedzi palą w piecach czym się da jako narzędzie społecznego nacisku.

Inicjatywę CivicHub wsparł gdański FabLab, znany z organizowania różnorodnych warsztatów, na których każdy może poszerzyć swoją wiedzę i umiejętności z różnorodnych dziedzin od stolarki po robotykę. Organizatorzy trójmiejskiej odsłony obywatelskiego monitoringu stanu powietrza własnym sumptem sprowadzili z Chin 40 czujników stosowanych w ramach Luftdaten.info i przygotowali serię warsztatów dla chętnych do samodzielnego montażu detektorów pyłów zawieszonych na terenie Trójmiasta. Pierwsze warsztaty odbyły się 11 września, kolejne zaplanowano na 28 września i 6 października (szczegóły poniżej).

Warsztatom przyświeca hasło “zrób to sam”, bo - jak przekonać mogli się uczestnicy ich pierwszej odsłony - nie trzeba znać się na elektronice, by po krótkim szkoleniu samodzielnie zmontować czujnik z kilku elementów, uruchomić potrzebne oprogramowanie, zabezpieczyć urządzenie przed wpływami czynników atmosferycznych w oryginalnej osłonie złożonej z dwóch hydraulicznych kolanek (patent wymyślony przez OK Lab!) i następnie zarejestrować je w sieci.

...no, może poza hydraulicznymi kolankami - opakowaniem detektorów
...no, może poza hydraulicznymi kolankami - opakowaniem detektorów
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

Sześć już działa

11 września 13 osób złożyło swoje czujniki. W tej chwili dane z pięciu z nich (oraz z pierwszego, który uruchomiony został jeszcze w lipcu) są już widoczne w sieci. Wkrótce dołączą kolejne. Trzeba pamiętać, że garstka ludzi z “centrali” w Stuttgarcie weryfikuje poszczególne rejestracje ręcznie, a że zainteresowanie udziałem w projekcie rośnie na całym świecie, trochę to trwa.   

Co ważne dla osób, które zdecydują się na założenie czujnika: dokładna lokalizacja poszczególnych urządzeń nie jest widoczna dla osób zaglądających na mapę obrazującą ich rozmieszczenie - dane są celowo anonimizowane w promieniu ok. 1,5 km.

Cyryl Sochacki z FabLab i Tomasz Nadolny z CivicHub podczas warsztatów montażu czujników w Cafe Oficyna przy ul. Św. Ducha
Cyryl Sochacki z FabLab i Tomasz Nadolny z CivicHub podczas warsztatów montażu czujników 11 września 2018 r. w Cafe Oficyna przy ul. Chlebnickiej  24/25
Marcin Szałomski

Udział w warsztatach jest możliwy na dwa sposoby. Jeśli ktoś zdecyduje się na zakup jednego z czujników - zapłaci za niego 160 zł i będzie mógł od razu go zamontować. Przewidziano także opcję “wolny słuchacz” dla osób, które samodzielnie chcą zakupić potrzebne oprzyrządowanie (lista elementów dostępna jest w linku do rejestracji na warsztaty).

- Cena, którą trzeba zapłacić za zakup czujnika na warsztatach jest optymalna, ponieważ złożyliśmy duże zamówienie w znanym chińskim sklepie internetowym i dostaliśmy spory rabat - zaznacza Tomasz Nadolny. - Oczywiście, każdy może zamówić swój sprzęt sam i czekać na dostawę cztery tygodnie...  

KOLEJNE TERMINY WARSZTATÓW MONTAŻU CZUJNIKÓW POWIETRZA

  • 28 września 2018, godz. 17, Inkubator Sąsiedzkiej Energii Dolne Miasto (15-18 osób)
  • 6 października 2018 godz. 12,  FabLAB Dolna Brama 8 (Dolne Miasto) (15-18 osób)

TUTAJ można się zarejestrować. Nie warto zwlekać, miejsca szybko ubywają!

W Niemczech, gdzie czujniki Luftdaten.info zadomowiły się na dobre trwa swoiste szaleństwo personifikacji zamkniętych w kolankach urządzeń
W Niemczech, gdzie czujniki Luftdaten.info zadomowiły się na dobre trwa swoiste szaleństwo personifikacji zamkniętych w kolankach urządzeń
Tweeter Luftdaten



Izabela Biała (0)
www.gdansk.pl
izabela.biala@gdansk.pl
więcej tekstów autora
Izabela Biała (0)
www.gdansk.pl
izabela.biala@gdansk.pl
więcej tekstów autora