Głosowanie, które przeszło do historii metropolii. Duża frekwencja na spotkaniu konsultacyjnym

Zarówno głosowanie o przekształceniu stowarzyszenia OMGGS w związek metropolitalny, jak i inauguracyjne konsultacje społeczne, zorganizowano na Uniwersytecie Gdańskim. 

Walne zebranie członków OMGGS jednogłośnie uchwaliło przekształcenie stowarzyszenia w związek metropolitalny. Na sali podczas głosowania obecni byli przedstawiciele 52 z 61 pomorskich samorządów, które chcą stworzyć wspólnie metropolię. 

 

- Najtrudniejszy etap jest teraz przed nami. To, co już wywalczyliśmy na papierze musimy przełożyć na konkretne działania. Ta treść zależy też od mieszkańców. Każdy z nas może do metropolii dołożyć coś od siebie. Bądźmy ambasadorami naszej wspólnej metropolii. Zgodnie z harmonogramem związek metropolitalny ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Presja czasu jest ogromna, ale jestem pewna, że damy radę - mówiła prezydentka Sopotu Magdalena Czarzyńska-Jachim, która pełni też funkcję przewodniczącej Rady OMGGS. 

W najbliższych dniach i tygodniach we wszystkich 61 gminach i powiatach, wchodzących dziś w skład Obszaru Metropolitalnego, muszą zebrać się radni i wyrazić w formie uchwały opinię w przedmiocie utworzenia związku metropolitalnego. Uchwały te muszą być podjęte najpóźniej do 21 września i przekazane do Rady Miasta Gdańska. Ta z kolei na sesji, zaplanowanej 28 września, podejmie własną uchwałę o przystąpieniu do związku metropolitalnego.

 

Następnie, Gdańsk jako miasto centralne metropolii wystąpi o formalne utworzenie związku metropolitalnego do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Potem, MSWiA skieruje ten wniosek do Rady Ministrów do ostatecznej akceptacji i wydania stosownego rozporządzenia ustanawiającego związek metropolitalny w Pomorskiem.  

Co istotne, aby związek metropolitalny na Pomorzu stał się faktem zgodę na jego utworzenie musi wyrazić minimum 70 procent rad gmin i powiatów (co najmniej 43 z 61 samorządów).

Wiadomo, że w 2027 r., w pierwszym roku działalności związek metropolitalny otrzyma z budżetu państwa 150 mln zł, w kolejnym 250 mln zł, a w 2029 r. docelowe 500 mln zł (stanowiące 0,49 procent udziału w podatku PIT od mieszkańców związku metropolitalnego). 

 

W tym kontekście Magdalena Czarzyńska-Jachim zwróciła uwagę, że każdy ewentualny miesiąc opóźnienia w procedowaniu ustanowienia związku metropolitalnego z datą od początku przyszłego roku będzie oznaczał stratę ok. 12,5 mln zł. 

 

Na przychody metropolii będą się też składać, jak do tej pory, składki samorządów. Będą też środki z Unii Europejskiej.  

 

Przegłosowana przez parlament i podpisana przez prezydenta RP ustawa o związku metropolitalnym w województwie pomorskim, wprowadza zapisy dotyczące sposobu wydatkowania pieniędzy. Dla przykładu, 40 procent budżetu na zadania własne metropolii musi trafić do mniejszych gmin (dotyczy to gmin, które nie są miastami na prawach powiatu). Poza tym, limit kosztów administracji, doradztwa, promocji itp. może wynieść maksymalnie 5 procent. Ponadto, minimum 5 procent środków ma trafić do trójmiejskich uczelni oraz środowisk naukowych jako metropolitalny fundusz rozwoju. 

 

- Funkcjonowanie związku metropolitalnego nie będzie oznaczać żadnych dodatkowych podatków dla samorządów, ani uszczuplenia ich budżetów - wyjaśniła uczestnikom konsultacji społecznych Beata Bona, zastępczyni dyrektora ds. finansowych i administracyjnych OMGGS.  

W pierwszych konsultacjach społecznych, które zorganizowano w auli Wydziału Filologicznego UG, uczestniczyły nie tylko osoby z Trójmiasta, ale wielu innych miejscowości metropolii m.in. Linii, Pszczółek i Pucka. Spotkanie pod hasłem "Metropolia bez tajemnic" trwało ponad dwie godziny. Dla tych, którzy nie mogli przyjechać do Gdańska, była też transmisja na żywo na Facebooku OMGGS oraz portalu gdansk.pl.  

- Metropolia staje się faktem. Cieszę się bardzo z tak licznej obecności oraz z tego, że proces jej tworzenia odbywa się z otwartą przyłbicą. Przypominam także, że do 13 września dostępna jest online ankieta dla mieszkańców - zachęcała prezydent Gdańska, Aleksandra Dulkiewicz. 

 

Mieszkańcy byli zainteresowani różnymi zagadnieniami: od możliwości promocji w metropolii kultury fizycznej, po zmianę granic gmin, a kończąc na inwestycjach. Najwięcej jednak mówiono o integracji transportu.  

 

Dyrektor Zarządu Transportu Miejskiego w Gdańsku Łukasz Kłos, a jednocześnie szef  zespołu roboczego w OMGGS zajmującego się tym tematem, przedstawił etapy wprowadzania jednolitej komunikacji publicznej. 

 

Około marca 2027 r. w Gdańsku, Gdyni i Wejherowie ma być utworzony jeden organizator transportu. - Będziemy robić wszystko, aby w przyszłe wakacje można było już kupić jeden bilet i skorzystać obszarowo ze wspólnej taryfy, obejmującej nie tylko autobusy, tramwaje i trolejbusy, ale także pociągi SKM, PKM i Polregio - zapowiedział Łukasz Kłos. 

Uruchomienie nowych, dodatkowych linii komunikacyjnych na terenie metropolii będą zaś możliwe od 2029 r., po uzyskaniu pełnego budżetu. 

 

Jedno z pytań z sali dotyczyło roli mniejszych samorządów na kształt metropolii. 

 

- W zgromadzeniu, które będzie naszym metropolitalnym parlamentem, wójtowie, burmistrzowie, prezydenci miast i starostowie będą mieli po jednym delegacie. To oznacza w praktyce, że wójt 10-tysięcznej gminy będzie miał taki sam jeden głos jak samorządowiec reprezentujący wielkie miasto - powiedział prezes OMGGS Michał Glaser. 

 

Premier Donald Tusk: - Przyspieszamy z inwestycjami nad Bałtykiem

Ci, którzy nie zdążyli zadać pytania w auli UG, mogli jeszcze porozmawiać na uczelnianym korytarzu z pracownikami OMGGS przy trzech stolikach informacyjnych dotyczących gospodarki, klimatu i transportu.   

 

 

Dziś to jeden z najważniejszych dni w życiu naszej metropolii. Podjęliśmy uchwałę, która powoduje procedowanie w poszczególnych gminach i powiatach. Możemy powoli przystępować do konkretów.

Pytania mieszkańców nie były zaskakujące. Wiadomo, że każdy mieszkaniec z różnych gmin ma swoje problemy, o których chce publicznie powiedzieć. Tych konsultacji  społecznych będzie tak dużo, że każdy chętny będzie mógł się podczas nich swobodnie wypowiedzieć oraz przekazać swoje prośby czy życzenia.  

Reprezentuję powiat, który skupia 230 tysięcy mieszkańców w 10 gminach, które bardzo dynamicznie się rozwijają. Powstaje u nas elektrownia jądrowa, ale niestety zmagamy się z problemem komunikacji. Małe gminy, takie jak Gniewino nie ma połączenia z miastem Puck. A po drodze jest Kłanino, w którym znajduje się szkoła i uczniowie z Gniewina nie mają, jak dojechać do tej szkoły. Przystąpienie do metropolii spowoduje, że wszyscy razem wspólnie wydamy większe pieniądze i dołożymy do tej komunikacji, żeby ona w ogóle była, a jak już jest to, żeby była sprawniejsza. 

Konsultacje nie dotyczą samych zrębów metropolii, bo te dała już nam ustawa o związku metropolitalnym. Ale teraz tę naszą metropolię trzeba wypełnić treścią i zadaniami. Zdecydować, jakie są priorytety. Jednym z nich jest oczywiście integracja transportu. Ale chcemy też zapytać, jakie inne cele widzą nasi mieszkańcy i czego najbardziej od tej metropolii potrzebują. Jest też pytanie, jakie zadania fakultatywne powinna metropolia wypełniać, czego mieszkańcy potrzebują z tej listy zadań dodatkowych.

Liczymy na to, że mieszkańcy przedstawią swoje opinie, a być może też sprostują nasze niektóre błędne wyobrażenia  

Podczas prac na projektem ustawy nasza szeroka delegacja samorządowców z Pomorza przekonywała w Warszawie parlamentarzystów, że przyszły związek metropolitalny to nie będzie grupa samorządowców tylko z Gdańska, Gdyni i Sopotu, ale stworzymy byt złożony z 61 podmiotów z ważnym pierwiastkiem, substancją wiejską.

Dzisiejsza liczna obecność na spotkaniu konsultacyjnym włodarzy gmin wiejskich, powiatowych, przedstawicieli organizacji pozarządowych i kół gospodyń wiejskich tylko to potwierdzają. Cieszymy się z tego, ponieważ związek metropolitalny to w dużej mierze odpowiedź na potrzeby samorządów wiejskich.

Nieformalny patron pomorskiej Metropolii świętej pamięci Paweł Adamowicz w jednym z wywiadów-rzeka wspomniał, że najbardziej szlachetną formą demokracji jest ta realizowana w sołectwach, dzielnicach, gminach czy w miastach. Dzisiejsze spotkanie rozpoczynające szeroki proces informacyjno-konsultacyjny idealnie wpisuje się w te wspaniałe słowa.

• 26 sierpnia: powiat wejherowski

• 2 września: powiat kartuski

• 9 września: powiat pucki

• 16 września: powiat gdański

• 22 września: powiat nowodworski

• 30 września: powiat tczewski

• 6 października: powiat malborski

• 13 października: powiat sztumski

• 20 października: powiat lęborski