Pierwsze automaty do prezentacji stereoskopowych zdjęć pojawiły się w Niemczech. Rozpowszechniły się tam pod nazwą „Kaiser–Panorama” („Panorama Cesarska”). Pionierem w tym przedsięwzięciu był berliński przedsiębiorca August Fuhrmann. Najpierw „Panoramę Cesarską” otworzył w 1880 r. we Wrocławiu. Potem przeniósł urządzenie do Frankfurtu nad Menem i Berlina, gdzie utworzył centralę dla budowy i zaopatrzenia kolejnych fotoplastikonów w aparaturę i przezrocza.
Reklama „Kaiser–Panorama” („Panorama Cesarska”), która zaczęła działać w Gdańsku w 1888 r.
źródło: Gedanopedia
„Panoramę Cesarską” w Gdańsku udostępniono widzom jako filię berlińskiej Augusta Fuhrmanna w późniejszej kawiarni „Wiener Cafe zur Börse” („Kawiarni Wiedeńskiej Pod Giełdą”) przy Langer Markt 9/10 (Długi Targ).
Gdańsk był drugim miastem na obecnych ziemiach polskich, po Wrocławiu, gdzie pojawił się fotoplastikon. W 1899 r. urządzenie tego typu uruchomiono w Warszawie, w 1900 r. w Łodzi, w 1903 r. w Krakowie.
Wcześniej, odwiedzały Gdańsk fotoplastikony wędrowne, np. działająca przez półtora roku w Hamburgu „Schweizer Pracht-Diorama” („Szwajcarska Wspaniała Diorama”), prezentująca się w wynajętej Apollo-Saale hotelu Du Nord przy Langer Markt 19 (Długi Targ).
Podczas inauguracji stałej „Panoramy Cesarskiej” w Gdańsku wyświetlono widoki Sabaudii i wejście na górę Mont Blanc. W następnym tygodniu pokazywano zameczek bawarskiego króla Ludwika II w Herrenchiemsee.
Z czasem zainteresowanie mieszkańców fotoplastikonem osłabło. W maju 1895 r. w „Danziger Zeitung” ukazał się ostatni anons o projekcji „Szwajcaria, 5. Cykl: Od Bazylei do St. Gallen”.
Następną stałą „Panoramę Cesarską” w Gdańsku założył w 1900 r. kupiec i impresario Hermann Stüve w Danziger Passage (Pasażu Gdańskim), w pobliżu Targu Węglowego.
źródło: Gedanopedia, internetowa encyklopedia Gdańska
