20 listopada

1996: W Gdańsku powstał Instytut Kaszubski, zadaniem instytucji jest m.in. rozwój ruchu kaszubsko-pomorskiego oraz integracja kaszubsko-pomorskiego środowiska naukowego. 
20.11.2026
Więcej artykułów poświęconych Gdańskowi znajdziesz na stronie głównej gdansk.pl
Siedzibą Instytutu Kaszubskiego jest kamienica na Głównym Mieście, przy ul. Straganiarskiej 20-22. 
906245765_1583856063780891_4866318798824336016_n
Oficjalne logo placówki
źródło: Instytut Kaszubski
 
Idea powołania podmiotu koncentrującego się na badaniach kaszuboznawczych pojawiała się kilkakrotnie po II wojnie światowej. 
 
W 1995 r. powołanie Instytutu Kaszubskiego uznano za jedną z najpilniejszych spraw w uchwale XIII Walnego Zjazdu Delegatów Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego. 
 
Instytut Kaszubski skupia osoby reprezentujące różne dyscypliny i obszary nauki, głównie historyków różnych specjalności, ale także etnologów, archeologów, językoznawców i literaturoznawców. Wśród członków IK są również przedstawiciele dyscyplin artystycznych, w tym muzykologii, sztuk plastycznych, nauk przyrodniczych, technicznych i kilku innych. Jest to grono reprezentujące – poza Trójmiastem – wiele ośrodków akademickich w Polsce (Słupsk, Toruń, Warszawa, Kraków, Poznań, Szczecin, Olsztyn, Bydgoszcz itd.). IK tworzą również osoby pracujące naukowo w różnych krajach: Czechy, Dania, Estonia, Kanada, Niemcy, czy nawet Japonia.
gcm-download-1920-ecs_2021-10-18_140.b9806ec4.JPG
Prof. dr hab. Cezary Obracht-Prondzyński - prezes Instytutu Kaszubskiego, socjolog, historyk i antropolog, związany naukowo m.in. z Uniwersytetem Gdańskim
fot. Grzegorz Mehring/ www.gdansk.pl
 
Działalność badawcza IK obejmuje projekty zarówno indywidualne, jak i zbiorowe, dotyczące różnych dyscyplin. 
 
Między innymi zrealizowano kilkuletni projekt "Śladami żydowskimi po Kaszubach / Jüdische Spuren in der Kaschubei", wraz z Akademią Baltica z Lubeki. Dzięki grantowi Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki (NPRH) wydano trzy tomy "Historii Kaszubów w dziejach Pomorza", obejmujące okres 1815–2015 (t. III i IV autor Józef Borzyszkowski, t. V autor Cezary Obracht-Prondzyński). Jest to kontynuacja tomu I autorstwa Gerarda Labudy, wyd. w 2006 r. Drugi grant NPRH pozwolił na wydanie w 2020 r. "Gniazda gryfa. Słownika kaszubskich symboli, pamięci i tradycji kultury".
 
Od początku swojej działalności Instytut Kaszubski w Gdańsku wydał, samodzielnie bądź we współpracy z innymi podmiotami, setki publikacji: monografii naukowych, biografii, prac pokonferencyjnych, edycji źródłowych, bibliografii i innych. 
 
Wyróżnić można ukazującą się od 2007 r. serię „Biblioteka Pisarzy Kaszubskich”, której pomysłodawcą był prof. Zbigniew Zielonka. Jej celem jest udostępnianie klasycznych tekstów w języku kaszubskim w opracowaniu naukowym. 
862456858_1574589704707527_4338129211551826902_n
Jedna z tegorocznych nowości wydawniczych Instytutu Kaszubskiego
źródło: Instytut Kaszubski
 
Od 1999 r. wydawany jest rocznik naukowy „Acta Cassubiana”. Prowadzona jest seria „Pro memoria”, poświęcona osobom, które zapisały się w historii i kulturze Kaszub i Pomorza. 
 
IK organizuje konferencje, sympozja i seminaria naukowe, od lokalnych do międzynarodowych. Ważnym i prestiżowym zadaniem w sferze nauki jest przyznawanie od 2012 r. co trzy lata Nagrody im. Gerarda Labudy.
 
źródło: Gedanopedia, internetowa encyklopedia Gdańska

TV

Wychowani przez morze, napędzani Wolnością