2 września

1916: W Gdańsku zmarł Richard Damme, kupiec, bankowiec, wiceprzewodniczący Rady Miasta przez 32 lata, zajmował się sprawami gospodarczymi, w tym budową nowoczesnej sieci wodociągowo-kanalizacyjnej.   
02.09.2026
Więcej artykułów poświęconych Gdańskowi znajdziesz na stronie głównej gdansk.pl
Urodził się 28 września 1826 r. we Frankfurcie nad Odrą. Jego ojciec Carl Friedrich Damme był jubilerem i fotografem. 
Damme_Richard_Theodor
Richard Theodor Damme (1826-1916)
źródło: Gedanopedia
 
Uczył się w gdańskiej Akademii Handlowej przy Hundegasse 80 (ul. Ogarna 10).  
 
W 1859 r. Richard Damme został właścicielem firmy handlu hurtowego zbożem i drewnem z kantorem przy Langer Markt 5 (Długi Targ), a następnie właściciel prywatnego banku. Kierowana przez niego firma była współzałożycielką i współwłaścicielką wielu spółek akcyjnych. 
 
W 1873 r. z nadburmistrzem Leopoldem Winterem powołał spółkę akcyjną do budowy i eksploatacji linii kolejowej na trasie Malbork–Mława. Linia ta zapewniała najbliższe połączenie portu gdańskiego z ziemiami polskimi pod zaborem rosyjskim. Powstała w latach 1876–1877 i znajdowała się pod zarządem spółki do 1903 r., kiedy to została przejęta przez państwo pruskie. 
 
W 1880 r. Richard Damme zakupił część akcji Towarzystwa Akcyjnego „Weichsel”, specjalizującego się do 1945 r. w transporcie osobowym i towarowym w porcie gdańskim, rejonie dolnej Wisły i Zatoki Gdańskiej.
 
W latach 1861–1870, 1872–1902 był członkiem Rady Miejskiej, 1864–1870 i 1872–1902 jej wiceprzewodniczącym. 
 
Współpracując z Leopoldem Winterem, zajmował się głównie sprawami gospodarczymi Gdańska: budową nowoczesnej sieci wodociągowo-kanalizacyjnej (1868–1871), doprowadzeniem linii kolejowej do spichrzy w porcie (1889), budową nowych placów składowych w porcie i utworzeniem w nim strefy wolnocłowej (1899). 
 
W latach 1863–1884 Richard Damme był wiceprezesem Korporacji Kupców, od 1884 do 1901 r. jej prezesem. 
R._T._Damme
Płyta nagrobna Richarda Damme i jego żony w Lapidarium Nekropolii Gdańskiej, stan 2024
źródło: Gedanopedia
 
Zasiadał w Zarządzie Fundacji Abegga (1901–1908), która zbudowała w Gdańsku tanie domy dla robotników i uboższych urzędników.  Był też członkiem Towarzystwa Upiększania Malborka (Verein für die Ausschmückung der Marienburg). 
 
W dowód zasług dla Gdańska radni nadali mu 12 kwietnia 1897 r. honorowe obywatelstwo miasta. Richard Damme doczekał się też popiersia (dłuta prof. Stanislausa Cauera z Królewca) ustawionego w 1916 r. w Sieni Gdańskiej. 
 
W 1902 r. przeszedł na emeryturę i spisał wspomnienia.
 
Mieszkał przy Vorstädtischer Graben 39 (ul. Podwale Przedmiejskie) oraz w nowoczesnym budynku przy Karrenwall 7 (ul. Okopowa), zbudowanym na jego zlecenie przez Ernsta Augusta Schadego, zniszczonym w 1945 r.. 
 
W  1853 r. w kościele św. Piotra i Pawła wziął ślub z Emmeliną Elisą Magdaleną Loche, córką kupca z Nowego Portu. Miał z nią dwie córki i syna. W 1903 r., z okazji 50-lecia małżeństwa, wydał dla rodziny i przyjaciół wielkie przyjęcie w hotelu Kaiserhof w Berlinie.
 
Po kremacji Richard Damme został pochowany na Zjednoczonych Cmentarzach przy Wielkiej Alei (al. Zwycięstwa). 
 
Do 1945 r. w Nowym Porcie istniała ulica Richarda Dammego (po wojnie Ślemińska, następnie zanikła - łączyła ul. Letnicką z ul. Oliwską).
 
Jego imię nosił także zbudowany w 1888 r. w gdańskiej Stoczni Klawittera lodołamacz, następnie holownik, m.in. w sierpniu 1919 r. wykorzystany był do wizytacji portu puckiego przez amerykańsko-polską delegację misji żywnościowej. W listopadzie 1947 r. jednostka została rewindykowana z Kilonii. Po remoncie, do 1962 r. była w służbie Polskiego Ratownictwa Okrętowego pod imieniem „Mamut”.
 
źródło: Gedanopedia, internetowa encyklopedia Gdańska

 

TV

W poszukiwaniu nowej Świątek, Chwalińskiej