Biskupia Górka jest miejscem niemal w samym sercu Gdańska, gdzie historia splata się z codziennością. Po rewitalizacji wzgórze znów zaczyna tętnić życiem – wąskie, kręte uliczki prowadzą ku widokom, które potrafią zatrzymać na dłużej, a odnowione kamienice przypominają o bogatej przeszłości tej dzielnicy. To przestrzeń, w której czuć puls miasta, ale jednocześnie odnaleźć można ciszę i autentyczny klimat starego Gdańska. Biskupia Górka to nie tylko punkt na mapie – to mały świat pełen opowieści, odkrywany na nowo z każdym krokiem.
Nominacja do prestiżowej nagrody
Pomorskie Sztormy to jeden z najstarszych i najbardziej prestiżowych plebiscytów na Pomorzu. Czytelnicy "Wyborczej" wyróżniają w nim osoby, wydarzenia, firmy i inicjatywy, z których w minionym roku byli szczególnie dumni.
W tym roku statuetki zostaną przyznane w 10 kategoriach. W każdej kategorii nominowanych zostało pięć osób, instytucji, zespołów lub przedsięwzięć. Ich wyboru dokonały osobne kapituły – w każdej kategorii inna. Zasiedli w nich dziennikarze „Wyborczej”, na co dzień zajmujący się daną tematyką oraz eksperci w konkretnych dziedzinach. Dodatkowo w tym roku wręczony zostanie Sztorm Stulecia Gdyni na stulecie trójmiejskiej „młodszej siostry” Gdańska.
Sztorm Urbanistyczny
W tej kategorii znajdują się inwestycje, projekty infrastrukturalne, a także podmioty – ludzie, firmy, organizacje, które w codziennej działalności kreują dobre przestrzenie urbanistyczne bądź na rzecz takich rozwiązań aktywnie działają.
W tym roku do walki o statuetkę Sztormu Urbanistycznego nominowana została rewitalizacja Biskupiej Górki w Gdańsku. Jak czytamy w uzasadnieniu: „Bardzo udana, nagrodzona już m.in. przez Towarzystwo Urbanistów Polskich, kompleksowa rewitalizacja jednej z najbardziej przez lata zaniedbanych dzielnic Gdańska”.
„Ta nominacja to dla nas ogromna radość i znak, że codzienny wysiłek naprawdę ma sens. To wyjątkowe uczucie widzieć, że już kolejny projekt rewitalizacyjny zostaje tak pięknie doceniony – bo za każdym z nich stoją ludzie, ich zaangażowanie, rozmowy, marzenia o lepszej, bardziej przyjaznej przestrzeni – mówi Ewa Pielak, zastępczyni dyrektora Biura Rozwoju Gdańska i szefowa Zespołu Rewitalizacji i Dziedzictwa Kulturowego.
– Teraz wszystko zależy od głosujących. Gorąco zachęcamy do oddania głosu i wspólnego trzymania kciuków – każde wsparcie naprawdę ma znaczenie. Warto pamiętać, że za nami dopiero pierwszy etap rewitalizacji, a przed nami jeszcze wiele zmian, które mogą nadać temu miejscu zupełnie nową energię. Razem możemy zrobić jeszcze więcej.”
Gdański Montmartre
Biskupia Górka to obszar w Śródmieściu Gdańska. Ze względu na strategiczne położenie wzgórza przez stulecia budowano tu fortyfikacje. Do dziś zachowały się ich pozostałości. Przetrwał też wyjątkowy układ urbanistyczny i wiele kamienic z przełomu XIX i XX w. Historyczne budynki wymagały jednak kompleksowych remontów. W 2015 roku rozpoczęto tu rewitalizację.
Podczas robót realizowanych przez Gdańskie Nieruchomości i Dyrekcję Rozbudowy Miasta Gdańska szczególnym celem było zachowanie historycznego kształtu i estetyki Biskupiej Górki. Inwestycja prowadzona była w obrębie obszaru uznanego za pomnik historii jako „Gdańsk – miasto w zasięgu obwarowań XVII w.” oraz w granicach historycznego układu urbanistycznego miasta Gdańska, co wymagało ścisłego nadzoru konserwatorskiego.
Rewitalizacja w tym trudnym terenie objęła przebudowę pięciu ulic o łącznej długości ok. 1,2 km: Biskupiej, Na Stoku, Salwator, Zaroślak i Górka. Wiązało się to z rozebraniem starej nawierzchni i głębokimi wykopami, pozwalającymi wykonać kanalizację deszczową i całkowicie wymienić sieć wodociągową.
Wykonano kompleksowe remonty w 13 gminnych kamienicach. W budynkach całkowicie przebudowano wnętrza, zachowując jedynie historyczne ściany zewnętrzne. Wybudowano nowe stropy i ściany wewnętrzne. Mieszkania, z których wcześniej trzeba było wychodzić do toalety na klatce schodowej, wyposażono w łazienki i mechaniczną wentylację. Kamienice do niedawna ogrzewane węglem podłączono do miejskiej sieci ciepłowniczej, ocieplono je od wewnątrz i wymieniono stolarkę okienną z uwzględnieniem pierwotnych podziałów. Na elewacjach odrestaurowano lub odtworzono detale architektoniczne oraz przedwojenne napisy z szyldami sklepów i lokali usługowych. Dodatkowo z dofinansowania do remontów skorzystało 35 wspólnot mieszkaniowych.
Działania społeczne
Skala i zakres prac były największe od dziesięcioleci w Gdańsku, a ich rezultat robi wrażenie. Biskupia Górka – ta romantyczna, pełna uroku enklawa w samym sercu miasta – zyskuje dziś nowe życie. Już nie jest jedynie ciekawym punktem widokowym na panoramę Głównego Miasta. Ponieważ celem jest trwała poprawa jakości życia mieszkańców, miasto od lat wspiera działania Stowarzyszenia WAGA, prowadzącego na Biskupiej Górce Dom Sąsiedzki. To właśnie tam spotykają się „Senioryci”, „Nasze Dzieciaki” i „Młodzi Gniewni”, a swoją siedzibę ma również Stowarzyszenie Biskupia Górka. Funkcjonuje tu także Centrum Wsparcia Seniora oraz prowadzone są liczne projekty podwórkowe, które angażują mieszkańców w troskę o wspólną przestrzeń.
Dzięki kompleksowej rewitalizacji Biskupia Górka staje się miejscem coraz bardziej atrakcyjnym – zarówno dla swoich mieszkańców, jak i dla Gdańszczan z innych dzielnic. Określenie jej mianem „gdańskiego Montmartre’u” wcale nie jest przesadą. To miejsce z charakterem, duszą i historią.
Zachęcamy do głosowania na rewitalizację Biskupiej Górki na pomorskiesztormy.pl
(głosowanie trwa do poniedziałku 16 marca)
Więcej o konkursie: Sztormy 2026. Z kogo mieszkańcy Pomorza byli w minionym roku najbardziej dumni?
O nagrodzie w konkursie TUP: Rewitalizacja Biskupiej Górki z nagrodą Towarzystwa Urbanistów Polskich
