Zaburzenia odżywiania nie zawsze widać na pierwszy rzut oka. Mogą dotyczyć osób o różnych sylwetkach, w różnym wieku i na różnych etapach życia. Na sposób, w jaki młodzi ludzie postrzegają swoje ciało, jedzenie i własną wartość, coraz większy wpływ ma również środowisko cyfrowe – media społecznościowe, algorytmy, filtry i nieustanne porównywanie się z innymi.
W ramach Gdańskiego Miesiąca Zdrowia Psychicznego Fundacja IDEA - INNOWACJA DLA EDUKACJI I AKTYWNOŚCI przygotowała cykl videopodcastów „Jedzenie, ciało, emocje – niewidzialny problem zaburzeń odżywiania”. Jego celem jest przybliżenie tematyki zaburzeń odżywiania oraz zwrócenie uwagi na czynniki, które mogą mieć znaczenie dla kształtowania obrazu własnego ciała i zdrowia psychicznego dzieci oraz młodzieży.
Zaburzenia odżywiania – choroba, której nie zawsze widać
Pierwszy odcinek cyklu nosi tytuł "Zaburzenia odżywiania- niewidzialna choroba w każdym rozmiarze". Rozmowa poświęcona jest rozpoznawaniu i rozumieniu zaburzeń odżywiania oraz stereotypom, które wciąż funkcjonują wokół tych problemów. Gościnią odcinka jest Magda Śledź – psychoterapeutka i psycholożka. W rozmowie poruszony został między innymi temat przekonania, że zaburzenia odżywiania można rozpoznać na podstawie wyglądu osoby. Tymczasem trudności związane z jedzeniem i obrazem własnego ciała mogą przybierać różne formy, a ich objawy nie zawsze są widoczne dla otoczenia. Sam wygląd nie pozwala więc stwierdzić, czy dana osoba zmaga się z zaburzeniami odżywiania. Rozmowa zwraca uwagę na potrzebę uważności na zachowania, emocje i sygnały mogące świadczyć o trudnościach, zamiast koncentrowania się wyłącznie na wyglądzie czy masie ciała.
Młodzi i dzieci w sieci – jak cyfrowy świat wpływa na obraz ciała?
Drugi odcinek cyklu, „Młodzi i dzieci w sieci – od TikToka po presję cyfrowej perfekcji”, koncentruje się na wpływie środowiska cyfrowego na sposób, w jaki dzieci i młodzież postrzegają własne ciało. Media społecznościowe stały się ważną częścią codzienności młodych osób. To w nich spotykają się z określonymi wzorcami wyglądu, obserwują życie rówieśników i osób publicznych, a także otrzymują treści dobierane przez algorytmy. Filtry, edycja zdjęć, internetowe trendy oraz ciągłe porównywanie się z innymi mogą wpływać na sposób postrzegania własnego wyglądu i własnej wartości. O tych zagadnieniach rozmawiają Joanna Buraczek – terapeutka i ekspertka w obszarze zaburzeń odżywiania oraz Przemek Staroń – psycholog, nauczyciel i edukator. Rozmowę prowadzą Aldona Dybuk i Marcin Dybuk.
Wśród poruszanych tematów znalazły się między innymi algorytmy, filtry, presja związana z wyglądem oraz sposoby reagowania na trudności, z którymi mogą mierzyć się dzieci i młodzież. Ważną częścią rozmowy jest również perspektywa rodziców i nauczycieli – czyli osób, które mogą pomóc młodym ludziom budować bardziej świadomą i bezpieczną relację z własnym ciałem.
Ważna rozmowa o zdrowiu psychicznym
Cykl „Jedzenie, ciało, emocje – niewidzialny problem zaburzeń odżywiania” pokazuje, że rozmowa o zaburzeniach odżywiania powinna wykraczać poza stereotypy dotyczące wyglądu. Równie istotne jest przyglądanie się temu, jak młodzi ludzie funkcjonują w świecie pełnym komunikatów dotyczących wyglądu, zdrowia, diety i „idealnego” stylu życia.
Materiały przygotowane przez Fundację Idea mogą stanowić źródło wiedzy zarówno dla młodych osób, jak i dla rodziców, nauczycieli oraz wszystkich, którzy pracują z dziećmi i młodzieżą. Mogą być także punktem wyjścia do rozmów o zdrowiu psychicznym, relacji z jedzeniem, obrazie własnego ciała oraz wpływie mediów społecznościowych.
Warto rozmawiać o tych tematach nie tylko wtedy, gdy pojawia się wyraźny problem. Uważność, wiedza i otwarta rozmowa mogą pomóc lepiej rozumieć doświadczenia młodych osób i reagować na pojawiające się trudności.
A w kolejnych odcinkach:
- Młodzi i dzieci w sieci – od TikToka po presję cyfrowej perfekcji
- Siłownia, sukces i samotność – ukryta twarz zaburzeń odżywiania u dorosłych i mężczyzn”
- Cichy głód jesieni życia – zaburzenia odżywiania u osób 40–60+ i seniorów”
