„Zodiak Jana Heweliusza” i „Wszechświat z Ziemi" - wystawy astronomiczne
Ekspozycję mają przybliżyć zwiedzającym fascynujący świat obserwacji astronomicznych dawniej i dziś.
„Zodiak Jana Heweliusza” to wystawa sięgająca do naukowego dorobku sławnego astronoma. Oprócz plansz ze wspaniałymi rycinami Zodiaku autorstwa Heweliusza znajdują się tu także interaktywne stanowiska łączące naukę z zabawą. Poznawanie astronomicznych osiągnięć Gdańszczanina Tysiąclecia ułatwiają specjalnie przygotowany program zająć warsztatowych dla grup szkolnych oraz wiedza kompetentnych astronomów. Wystawa „Wszechświat z Ziemi”, została przygotowana w ramach obchodów roku astronomii przez międzynarodową grupę projektową "From Earth to the Universe". Zwiedzający mogą podziwiać najpiękniejsze obrazy kosmosu wykonane w obserwatoriach astronomicznych na całym świecie zaprezentowane w formie wielkoformatowych zdjęć oraz prezentacji multimedialnych.
Dodatkowo w każdą środę odbywają się warsztaty astronomiczne pt. „Zodiak – kosmiczny zwierzyniec”. Zajęcia prowadzi dr Krzysztof Rochowicz, astronom współpracujący z Centrum Hewelianum. Liczba miejsc na warsztatach jest ograniczona.
WYSTAWA „ZODIAK JANA HEWELIUSZA”
Zodiak jest rozciągającym się na sferze niebieskiej pasem, na tle którego możemy zaobserwować Słońce, Księżyc i planety. Już od starożytności dzielono go na 12 równych części, nadając nazwy od mieszczących się w nim gwiazdozbiorów. W roku 1922 na mocy uchwały Międzynarodowej Unii Astronomicznej przyjęto podział całej sfery niebieskiej na 88 konstelacji, co spowodowało pewne komplikacje, nawet w przypadku zodiaku. Dla przykładu, droga Słońca wśród gwiazd (ekliptyka) przebiega przez 13 gwiazdozbiorów (pomiędzy Strzelca
a Skorpiona wcisnął się bowiem fragment Wężownika). Wystawa pokazuje Zodiak takim, jakim widział go Jan Heweliusz w swym dziele Firmamentum Sobiescianum. Odkrywa również tajemnicę trzynastego gwiazdozbioru – Wężownika.
WYSTAWA „WSZECHŚWIAT Z ZIEMI”
Wędrówkę po nocnym niebie rozpoczynamy od najbliższego towarzysza Ziemi - Księżyca. Ten jedyny naturalny satelita Ziemi jest odległy o jedyne 380 tys. km. Następnie przechodzimy do najciekawszych obiektów Układu Słonecznego - Saturna bogatego w przepiękne lodowe pierścienie oraz Urana - jedynej planety, która porusza sie po orbicie okołosłonecznej turlając się niczym beczka (oś obrotu planety usytuowana jest prostopadle do osi obiegu wokół Słońca). Wędrując dalej do obiektów spoza Układu Słonecznego możemy obserwować: gromady kuliste skupiające tysiące gwiazd pamiętających zapewne początki wszechświata, czy też gromady otwarte (np. Plejady), złożone nawet z kilkuset gwiazd, zwanych często kosmicznym Żłóbkiem ze względu na ich młody wiek. Jednak najpiękniejszymi obiektami na niebie są z pewnością mgławice, np. Mgławica Kocie Oko, czy też Koński Łeb, powstałe po wybuchu gwiazdy. Kolejny krok to odwiedziny sąsiedniej galaktyki w Andromedzie (M31),
która najprawdopodobniej jest bliźniaczką naszej Drogi Mlecznej. Galaktyki często łączą się w pary, jak Galaktyka Whirlpool czy też tzw. Kwintet Stefana (aż pięć galaktyk). Pora odwiedzić krańce poznanego dotąd wszechświata - zdjęcie wykonane teleskopem kosmicznym, tzw. Ultra Głębokie Pole Hubble'a (ang. Hubble Ultra Deep Field) ukazuje najodleglejsze jego obszary - setki a nawet tysiące galaktyk pozostawiają wiele do myślenia.
Rezerwację dla grup szkolnych prowadzi p. Dorota Cieślicka (tel. 58 300 08 42 wew. 39). Zarówno wstęp na wystawy, jak i udział w warsztatach jest bezpłatny.
Za pomoc w organizacji wystawy dziękujemy Bibliotece Gdańskiej Polskiej Akademii Nauk, Olsztyńskiemu Planetarium i Obserwatorium Astronomicznemu oraz Galerii Sztuki Współczesnej BWA w Olsztynie.
Data: od 12.02. do 28.02.2010 ,
Godzina: wt.-niedz. 9.00-15.00
Miejsce: Fort Góry Gradowej w Gdańsku, ul. 3 Maja 9a
Wstęp: wolny
Organizator: Centrum Hewelianum