PORTAL MIASTA GDAŃSKA
PL | EN | DE
Znamy koncepcję modernizacji Drogi Królewskiej. WIZUALIZACJE
Znamy koncepcję modernizacji Drogi Królewskiej. WIZUALIZACJE
Tak może wyglądać w przyszłości ul. Długa i Długi Targ: przebudowana z poszanowaniem historii, ale jednocześnie niestroniąca od współczesnych rozwiązań. Koncepcja powstała na zamówienie Miasta Gdańska i jest kolejnym - przed badaniami archeologicznymi - krokiem do odnowienia “salonu Gdańska”.
Droga Królewska na nowo - wersja nocna
Droga Królewska na nowo - wersja nocna
Restudio/Gzowski Architekci

 

Mniej więcej ta sama przestrzeń obecnie, w świetle dziennym
Mniej więcej ta sama przestrzeń obecnie, w świetle dziennym
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

 

Władze Gdańska od lat przymierzają się do modernizacji Drogi Królewskiej. W 2016 r. powołano Radę Programową projektu, złożoną z kilkunastu ekspertów z wielu dziedzin, która opracowała wytyczne dla projektantów przebudowy ul. Długiej i Długiego Targu.

Wykonawcę koncepcji przebudowy i modernizacji wyłonić miał przetarg, ale w marcu 2017 r. jury zadecydowało o unieważnieniu postępowania.

W styczniu kolejnego roku wykonanie koncepcji powierzono z wolnej ręki zespołowi projektantów z pracowni Restudio i Gzowski Architekci (nazwiska członków zespołu w ramce pod tekstem). Architekci w ciągu sześciu miesięcy przygotowali projekt, poprzedzony wnikliwymi analizami historycznymi, i uzgodnili go z Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków oraz Radą Programową. Prezentujemy efekty ich pracy.  

 

Fontanna Neptuna i jej najbliższe otoczenie wg. autorów koncepcji
Fontanna Neptuna i jej najbliższe otoczenie wg. autorów koncepcji
Restudio/Gzowski Architekci

 

Dziś nie ma możliwości, by przysiąść przy fontannie Neptuna
Dziś nie ma możliwości, by przysiąść przy fontannie Neptuna
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

 

Kluczowa kwestia - ukształtowanie terenu

Modernizacja Drogi Królewskiej, w sensie przebudowania przestrzeni publicznej, to etap prac wieńczących całe przedsięwzięcie i ściśle powiązanych z generalnym remontem wiekowej infrastruktury wodociągowo - kanalizacyjnej znajdującej się pod ziemią. Dlatego autorzy koncepcji mieli za zadanie zaproponować także np. rozwiązania techniczne dotyczące sposobu odwodnienia planowanej nawierzchni - zaproponowali zintegrowanie studzienek odpływowych z nawierzchnią, ukrywając je w szczelinach posadzki.

 

Wizualizacja ułożenia proponowanej nawierzchni: po lewej wlot ul. Długiej, widać `czubek` Fontanny Neptuna
Wizualizacja ułożenia proponowanej nawierzchni: po lewej wlot ul. Długiej, widać `czubek` Fontanny Neptuna
Restudio/Gzowski Architekci

 

Jak podkreśla Maciej Jacaszek z Restudio, który obok Mateusza Gzowskiego prowadził prace zespołu, kwestia odpowiedniego ukształtowania terenu ul. Długiej i Długiego Targu jest dla modernizacji kluczowa, nie tylko z punktu widzenia komfortu pieszych.

- Naturalne nachylenie traktu od Złotej Bramy do Zielonej Bramy musi pozostać, ale niezwykle ważne na etapie projektu wykonawczego będzie poradzenie sobie z wtórnymi niwelacjami, przy jednoczesnym utrzymaniu procentowego spadku terenu - zaznacza architekt. - Te “góry i doliny” w nawierzchni są podstawową przyczyną mankamentów i zdegradowania przestrzeni Drogi Królewskiej. Restauratorzy radzą sobie z problemem nierówności stawiając podesty w ogródkach, które dodatkowo zaburzają przestrzeń.

Charakterystyczne obniżenie terenu występuje m.in. przy fontannie Neptuna, z tej niwelacji autorzy koncepcji nie rezygnują.

- Zaprojektowaliśmy symetryczne obniżenie terenu, które podkreśla symetrię fontanny względem osi Dworu Artusa. Zastosowanie tego rozwiązania pozwala na realizację dwustopniowego cokołu kamiennego wokół pomnika - mówi Maciej Jacaszek. - Można na tym cokole przysiąść, a jednocześnie podkreśla on rangę miejsca. Jako materiał proponujemy jasny kamień, który pozwoli “wydobyć” fontannę z posadzki i podkreśli jasną elewację Dworu Artusa.

Widok na nową posadzkę z perspektywy Bramy Zielonej
Widok na nową posadzkę z perspektywy Bramy Zielonej
Restudio/Gzowski Architekci

 

Ta sama posadzka Długiego Targu dziś
Nawierzchnia Długiego Targu dziś
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

 

Barwa płyt balastowych wyznacza kolorystykę

Jeśli chodzi o nawierzchnię, autorzy koncepcji podkreślają, że powinna być ona możliwie monochromatyczna i proponują zastosowanie czerwonougrowych odcieni granitu, które korespondują z barwą historycznych płyt balastowych. Same płyty, które dziś miejscami występują w nawierzchni, projektanci postanowili rozmieścić wokół głównej przestrzeni - przenosząc je pod fasady kamienic tak, by w nieregularnych kształtach i w połączeniu z różnych rozmiarów wielkogabarytową brukową kostką granitową, podkreślały lokalizację dawnych przedproży.   

Większość posadzki “salonu Gdańska” stanowić będzie jednak współczesny bruk z ciętego gładkiego granitu, gwarantujący komfort poruszania się dla wszystkich użytkowników.

- Zastosowanie wyłącznie odcieni granitu, które korespondują z historycznymi płytami balastowymi pozwoli na wydobycie wielobarwności architektury - dodaje Maciej Jacaszek. - Trzeba wyeliminować wtórny dla przestrzeni Drogi Królewskiej szary granit, który jest nie tylko zdegradowany, ale rozbija spójność posadzki.

 

Fragment proponowanej modernizacji przy Złotej Bramie - widoczne kinkiety
Fragment proponowanej modernizacji przy Złotej Bramie - widoczne kinkiety
Restudio/Gzowski Architekci

 

Ta sama perspektywa dzisiaj - widoczne kinkiety na fasadach
Ta sama perspektywa dzisiaj - widoczne kinkiety na fasadach
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

 

Mniej światła, więcej piękna architektury

Autorzy koncepcji proponują także usunięcie z ul. Długiej i Długiego Targu historyzujących latarni, które nie mają indywidualnie gdańskiego charakteru. Jak podkreślają, sposób w jaki świecą powoduje, że światło oślepia przechodniów, a architektura zamiast wydobywać się z ciemności, znika w niej. Podstawowym źródłem światła dla Drogi Królewskiej stać się ma kilkadziesiąt kinkietów, które zawisły na fasadach kamienic wzdłuż traktu po powojennej odbudowie. Każdy z nich zaprojektowano indywidualnie, dzięki czemu emitują zróżnicowane oświetlenie, które pozwoli wydobyć piękno detali kamienic także po zmroku i nadać nocnym spacerom szczególny nastrój. W miejscach niedoświetlonych (np. na skrzyżowaniach z bocznymi uliczkami) przewidziano montaż, ukrytych w fasadach, projektorów doświetlających.

 

Wizualizacja krzeseł pod Ratuszem Głównego Miasta
Wizualizacja krzeseł pod Ratuszem Głównego Miasta
Restudio/Gzowski Architekci

 

Meble miejskie ze stali i miedzi

Mała architektura, która miałaby stanąć w zmodernizowanej przestrzeni, jest na wskroś nowoczesna, ale wkomponowana w historyczną przestrzeń. Jej główny twórca Radosław Czerniejewski przed przystąpieniem do projektowania przeprowadził analizę historyczną koloru fasad i detali architektonicznych Drogi Królewskiej. Zaproponował siedziska i tablice informacyjne z treściami dla zwiedzających wykonane z połączenia czarnej blachy stalowej z młotkowaną blachą miedzianą w naturalnym kolorze z drewnianymi, olejowanymi na czarno siedziskami.

Główne miejsce dla ogródków gastronomicznych przewidziano w przestrzeni wyznaczonej płytami balastowymi, czyli przy fasadach kamienic. Nad ogródkami pojawić mają się markizy pulpitowe - o mniejszym niż tradycyjne spadku. Autorzy koncepcji zalecają, by ich rozstaw pokrywał się z szerokością elewacji poszczególnych domów. Markizy powinny korespondować z barwą fasady i być pozbawione firmowego oznakowania.

 

Wzór proponowanych mebli miejskich
Wzór proponowanych mebli miejskich
Restudio/Gzowski Architekci

 

krzeslo 1
brak autora

 

Najpierw archeologia

Zaproponowana koncepcja będzie podstawą dla autorów dalszych etapów dokumentacji projektowej, których miasto wyłoni na drodze przetargu, przy czym pracownie Restudio i Gzowski Architekci także mogą w nim startować.

 

Zanim to jednak nastąpi:

  • jako pierwszy powstać musi program badań archeologicznych, który wskaże miejsca wymagające przeprowadzenia badań szerokopłaszczyznowych (czyli wymagających osłonięcia szerokiej płaszczyzny konkretnej warstwy gruntu). Jego wykonawcę także wyłoni postępowanie przetargowe.
  • Opracowany program zatwierdzić musi wojewódzki konserwator zabytków. Następnie wyłoniony zostanie wykonawca badań archeologicznych (trudno dziś określić, jak długo potrwają)
  • Po zakończeniu badań, opracowaniu wyników i uzgodnieniu przez WKZ zaleceń, powstanie harmonogram dalszych działań, w którym ujęte zostanie sporządzenie dokumentacji projektowej inwestycji - gdy ta dokumentacja powstanie, poznamy kosztorys prac modernizacyjnych.

 

W bieżącym budżecie Gdańska zarezerwowano środki finansowe na sporządzenie wielobranżowej dokumentacji projektowej modernizacji Drogi Królewskiej. W wieloletniej prognozie finansowej na lata 2020-2021 przewidziane są pieniądze na dalsze na etapy projektu, choć trudno mówić o konkretnej kwocie zanim nie powstanie dokumentacja projektowa z kosztorysami inwestorskimi. Niezależnie od kosztów inwestycji, władze miasta szukać będą zewnętrznych źródeł współfinansowania projektu.

Kiedy zatem przejdziemy się po “nowej” ul. Długiej i Długim Targu? Trudno to oszacować biorąc pod uwagę skomplikowanie fazy wstępnej do realizacji projektu - potrzebę uzyskania uzgodnień i pozwoleń nie tylko WKZ, ale także dotyczących sieci: wodociągowych, kanalizacyjnych, kanalizacji deszczowej, gazowej, teleinformatycznej. Na realizację prac wpływa jeszcze jeden aspekt.  

- Rewaloryzacja ul. Długiej i Długiego Targu spowoduje wyłączenie z ruchu turystycznego jednej z największych atrakcji miasta, a także utrudnienia w funkcjonowaniu lokali użytkowych - podkreśla Olimpia Schneider z biura prasowego Urzędu Miejskiego w Gdańsku. - Dlatego podchodzimy do tematu ostrożnie, starając się ograniczyć potencjalne konflikty.

Maciej Jacaszek uważa, że z wyłączenia Drogi Królewskiej na czas wykopalisk można uczynić atut: - Wykopaliska mogą stać się impulsem do ożywienia sąsiednich ulic i wyłączenia ul. Ogarnej z ruchu samochodowego. Można z nich również uczynić atrakcję turystyczną, tworząc punkty widokowe na platformach, które pozwolą na podziwianie odkrytych reliktów i przyglądanie się pracy archeologów.

Niezależnie od procesu przebudowy Drogi Królewskiej, miasto szykuje się do naprawy najbardziej uszkodzonej części Długiego Targu. Naprawa polegać ma na wymianie uszkodzonych płyt i wymianie nawierzchni częściowo uzupełnionej kostką kamienną.

 

Autorzy koncepcji modernizacji Drogi Królewskiej

Architekci prowadzący: Maciej Jacaszek i Mateusz Gzowski. Zespół projektowy:

Radosław Czerniejewski, Justyna Martyniuk-Pęczek, Natalia Sokół, Zofia Maciakowska, Anna Kriegseisen, Rafał Jacaszek, Marta Marszałek, Magda Woźny i Artur Dubis.

 

 

 

 

Izabela Białawww.gdansk.plizabela.biala@gdansk.pl
Izabela Biała - najnowsze
Izabela Białawww.gdansk.plizabela.biala@gdansk.pl
Izabela Biała - najnowsze