Portal Miasta Gdańska
PL | EN | DE

Najstarsza chorągiew Gdańska, jaka istnieje - od piątku w muzeum

Najprawdopodobniej pochodzi z XVII wieku. Nie bardzo wiadomo, w jaki sposób dostała się w ręce Rosjan. Bolszewicy przekazali ją Polakom w wyniku traktatu ryskiego. Od 1931 r. należy do zbiorów na Wawelu. Najstarsza, a przy tym wykonana z jedwabiu i po prostu piękna, chorągiew Gdańska po stuleciach wróciła na krótko do naszego miasta - można ją oglądać do końca września.

Najstarsza chorągiew Gdańska, jaka istnieje - od piątku w muzeum
A
A
data publikacji: 25 maja 2017 r.

Chorągiew Gdańska sprzed stuleci - znowu w Gdańsku. Można ją podziwiać od piątku, 26 maja. Zostanie z gdańszczanami przez najbliższe cztery miesiące, by następnie wrócić na Wawel
Chorągiew Gdańska sprzed stuleci - znowu w Gdańsku. Można ją podziwiać od piątku, 26 maja. Zostanie z gdańszczanami przez najbliższe cztery miesiące, by następnie wrócić na Wawel
MHMG

Chorągiew przedstawiająca herb Gdańska jest jednym z najcenniejszych eksponatów wystawy „Pod królewską koroną. Kazimierz Jagiellończyk a Gdańsk w 560. rocznicę wielkiego przywileju”. Zabytek można oglądać w Ratuszu Głównego Miasta, Oddziale Muzeum Historycznego Miasta Gdańska od 26 maja 2017 r. do 1 października 2017 r.

Jest to jedyny obecnie znany znak chorągwiany Gdańska sprzed stuleci. Nie ma drugiego tego typu eksponatu w zbiorach krajowych, ani zagranicznych - np. w Niemczech, czy w Szwecji. Chorągiew jest w bardzo dobrym stanie. Jej wymiary to 230 cm wysokości i 240 cm szerokości.

Polscy muzealnicy zachodzą w głowę, kiedy i jak chorągiew dostała się w ręce rosyjskie. Do 1921 r. znajdowała się w zbiorach Ermitażu. Jej dalsze losy wiązały się z wojną polsko-bolszewicką i zawartym po niej układem pokojowym (traktatem ryskim) - została rewindykowana z petersburskich zbiorów jako jeden z eksponatów zagrabionych Polsce przez Rosję w epoce rozbiorów. Być może doszło do tego bezpodstawnie, bo chorągiew nie musiała wcale znaleźć się w Ermitażu w taki sposób - możliwe, że jest po prostu łupem wojennym wojsk carskich z 1734 roku. Rosjanie oblegali wówczas Gdańsk w ramach wojny sukcesyjnej o polski tron. W mieście schronił się król Stanisław Leszczyński, który ostatecznie nie doczekał się od Francuzów skutecznej odsieczy i w chłopskim przebraniu uciekł do Królewca. Wskutek zaciętych walk Rosjanie stracili co najmniej 3 tys. żołnierzy. 9 lipca - po 135 dniach obrony - miasto zostało zmuszone do bezwarunkowej kapitulacji. Gdańsk musiał zapłacić reperacje wojenne i wysłał do Petersburga delegację rajców, by ci osobiście przeprosili carycę Annę. Wystawiony obecnie w Ratuszu Głównomiejskim eksponat mógł być więc sztandarem wojsk miasta, który stał się zdobyczą armii carskiej.

O okolicznościach oblężenia Gdańska w 1734 r. czytaj TUTAJ

Od 1921 r. chorągiew przechowywana była w Warszawie, a w 1931 r. trafiła do Państwowych Zbiorów Sztuki na Wawelu, gdzie rok później została gruntownie odnowiona. Dalsze losy zabytku wyznacza II Wojna Światowa i ofensywa Niemców w kierunku Krakowa. Ewakuowano ją 3 września 1939 roku z transportem „skarbów wawelskich”. Ostatecznie zabytek trafił do Kanady, gdzie pozostawał aż do stycznia 1961 r. Znalazł się ponownie na Wawelu, po to by w 2017 r. po raz pierwszy wrócić - na krótki czas - do Gdańska.

-
oprac. RD (0)
www.gdansk.pl
-
oprac. RD (0)
www.gdansk.pl