PORTAL MIASTA GDAŃSKA
PL | EN | DE

Kościół św. Brygidy

Kościół św. Brygidy

Święta Brygida, wł. Birgitta Birgersdotter, urodziła się w pierwszych latach XIV w. w środkowej Szwecji. Ta szwedzka arystokratka spokrewniona z rodem królewskim, mistyczka i wizjonerka, była osobą niezwykle pobożną, ale i energiczną. Liczne wizje, których doświadczała starała się przekazywać wielkim tego świata. Z Gdańskiem za życia nie miała żadnych związków. W trakcie przewożenia ciała zmarłej Brygidy z Rzymu do rodzinnej Szwecji, kondukt pogrzebowy utknął na dłuższy czas w Gdańsku z powodu złej pogody i niebezpiecznych dla żeglugi warunków na Bałtyku. Ciało cieszącej się już kultem Szwedki (choć kanonizowana została dopiero w roku 1391) umieszczono na czas oczekiwania na poprawę pogody z wszelkimi honorami w niewielkiej kaplicy należącej do zgromadzenia pokutnic św. Magdaleny. Lokalizacja kaplicy nie jest jednoznacznie ustalona, ale przyjmuje się, że pokrywała się ona z najbardziej na wschód wysuniętą częścią obecnego kościoła. Pobytowi ciała przyszłej świętej w Gdańsku towarzyszyły wydarzenia uznawane za cudowne, dlatego też pojawił się jej lokalny kult, zanim jeszcze została uznana za świętą kościoła katolickiego. Powstanie gdańskiego zgromadzenia sióstr brygidek (oficjalnie: Zakonu Najświętszego Zbawiciela) datuje się na rok 1386.

Świętą Brygidę Szwedzką oglądać możemy na jednym z nielicznych ocalałych elementów dawnego wyposażenia kościoła, jakim jest obraz Hermanna Hahna "Koronacja św. Brygidy", niegdyś znajdujący się w ołtarzu głównym, a obecnie umieszczony na ścianie północnej nawy. Tuż pod obrazem znajduje się relikwiarz zawierający żuchwę św. Brygidy. Niemalże naprzeciw "Kaplicy Solidarności" umieszczona jest osiemnastowieczna, polichromowana figura świętej, którą, wraz z drugą Szwedką, bł. Elisabeth Hesselblad - reformatorką zakonu brygidek, zobaczyć też można w kompozycji niedokończonego bursztynowego ołtarza.

Dzisiejsze gdańskie siostry brygidki rezydują w dawnym Dworze II przy Polankach.
Innym szwedzkim śladem w Kościele św. Brygidy jest epitafium Beaty Sparre, żony Gabriela Posse (szefa komisji okrętowej Zygmunta III i fundatora epitafium Görana Posse w Kościele Mariackim) i ich córki Brygidy.

W miejscu dzisiejszej zakrystii kościoła znajdowała się niegdyś kaplica św. Eryka, poświęcona Erykowi IX Jedvardssonowi, królowi szwedzkiemu z XII w.

Warto wspomnieć, że w Gdańsku istnieje również kościół, który za patronkę - obok Najświętszej Marii Panny Matki Kościoła, ma również św. Katarzynę Szwedzką, córkę św. Brygidy i kontynuatorkę jej dzieła. Kościół ten znajduje się przy ul. Marynarki Polskiej 148.