Gdańsk w leksykonie z połowy XIX wieku

W. F. Zernecke „Cały Gdańsk za dwadzieścia srebrnych groszy 1843”

A
A
 
Fot. Wydawca

W przedmowie do tej książki Andrzej Januszajtis pisze: „Trudno mi wprost wyrazić, jak bardzo się cieszę z obecnego wydania polskiego przekładu leksykonu Wilhelma Ferdynanda Zerneckego, który ukazał się w Gdańsku nakładem Fryderyka Samuela Gerharda w roku 1843. To takie niewielkie, lecz rzetelne kompendium wiedzy o naszym mieście, ułożone w porządku alfabetycznym. Zwięzłe hasła zawierają zadziwiająco wiele. Z »Całego Gdańska za dwadzieścia srebrnych groszy« w wersji niemieckiej korzystałem i korzystam bez przerwy i zdaję sobie sprawę z trudności, jakie nastręczało przełożenie go na język polski”.

Leksykon – pisze – dalej Januszajtis – „należy do podstawowych, wręcz obowiązkowych lektur dla wszystkich interesujących się historią Gdańska. Lekkość narracji i liczne ciekawostki sprawiają, że mimo dużej liczby podanych faktów nie jest to lektura trudna”.

Aleksander Masłowski i Roman Kowald podjęli się trudu przekłady tej książki, gdyż „ukazuje [ona] w sposób tak pełny, na ile pozwalają jej formuła i objętość, codzienną rzeczywistość Gdańska w pierwszej połowie XIX wieku, która jest swoistą »białą plamą« w historii miasta”. Dla autorów przekładu była też ważna zawarta w pracy Zerneckego „szczegółowość w niektórych sprawach, które zalicza się do tak zwanej »małej historii«, czyli problematyki, która często umyka opracowaniem historycznym bardziej lubiącym »historię wielką«, a więc zjawiska polityczne społeczne i inne, jednak w skali, która przeważnie uniemożliwia dotarcie do szczegółów interesujących czytelnika co najmniej tak samo, o ile nie bardziej”.

***

F. Zernecke „Cały Gdańsk za dwadzieścia srebrnych groszy 1843. Najnowszy przewodnik po Gdańsku i jego okolicy. Alfabetycznie ułożony opis wszystkiego, co w Gdańsku i okolicy jest godne uwagi lub w jakikolwiek sposób interesujące”, przełożyli wyjaśnieniami opatrzyli A. M. Masłowski i R. M. Kowald, Yellow Factory, Gdańsk 2010.

Spis treść: Przedmowa, Wstęp, Uwagi do przypisów, O autorze, Cały Gdańsk za dwadzieścia srebrnych groszy, Dodatek: Trzy dni w Gdańsku i okolicy, Indeks osób, Bibliografia, Aneks.

Historie gdańskie
Wypisy gdańskie
Rozmowy gdańskie
Biblioteka gdańskia