Zarządzanie mobilnością w Gdańsku - co zrobić by w mieście żyło się lepiej

Jak korzystać z TRISTARa, by zwiększyć udział alternatywnych dla samochodu form transportu? Czy na gdańskich ulicach jest za dużo aut, a jeśli tak, to co można zrobić, by było ich mniej? Jaki wpływ może mieć zakład pracy na nawyki transportowe pracowników? To tylko kilka z wielu pytań, na które odpowiadali gdańszczanie podczas warsztatów dotyczących opracowania planu mobilności dla naszego miasta.

Zarządzanie mobilnością w Gdańsku - co zrobić by w mieście żyło się lepiej
A
A
data publikacji: 18 października 2017 r.

Pętla autobusowo - tramwajowa/ węzeł Świętokrzyska w Gdańsku
Pętla autobusowo - tramwajowa/ węzeł Świętokrzyska w Gdańsku
Grzegorz Mehring/www.gdansk.pl

Miasto Gdańsk opracowuje Plan Zrównoważonej Mobilności Miejskiej SUMP (Sustainable Urban Mobility Plan). Ideą projektu jest zapewnienie równego, sprawiedliwego dostępu dla każdego mieszkańca do wszystkich obszarów miasta, niezależnie od miejsca zamieszkania, sprawności fizycznej, wieku czy środka transportu, z którego dana osoba korzysta. Po co? Żeby w Gdańsku żyło się dobrze, wygodnie i bezpiecznie.

W ramach prac nad przygotowaniem SUMP (Sustainable Urban Mobility Plan) od początku bieżącego roku przeprowadzono już warsztaty dla mieszkańców o transporcie zbiorowym, polityce parkingowej, o ruchu pieszym i rowerowym. 17 października w siedzibie Gdańskiego Zarządu Dróg i Zieleni przy Wyspiańskiego we Wrzeszczu odbyło się spotkanie konsultacyjne z mieszkańcami na temat spinający wszystkie poruszane dotąd zagadnienia - o zarządzaniu mobilnością miejską.

- To ostatnie, piąte już warsztaty z mieszkańcami dotyczące SUMP w Gdańsku, temat mobilności został więc poddany wnikliwej konsultacji społecznej - powiedział Piotr Grzelak, zastępca prezydenta Gdańska otwierając spotkanie. - O mobilności nie możemy myśleć wycinkowo, to problematyka wymagająca całościowego spojrzenia, stąd wybór tematu dzisiejszego spotkania.

Karolina Orcholska z GZDiZ, kierownik projektu SUMP dla Gdańska
Karolina Orcholska z GZDiZ, kierownik projektu SUMP dla Gdańska
Dominik Paszliński/www.gdansk.pl

W warsztatach wzięło udział ok. 40 osób. Głównie byli to przedstawiciele rad dzielnic i aktywiści miejscy, ale także naukowcy i pracownicy GZDiZ zajmujących się inżynierią ruchu. Pracę podzielono na pięć obszarów tematycznych, każdy z nich miał swojego mentora/moderatora - eksperta w zakresie danego zagadnienia. Uczestników podzielono na pięć grup, każda z nich odbyła rundę przez kolejnych pięć stolików tematycznych. Dyskusje nad poszczególnymi zagadnieniami pod opieką mentora miały surowy reżim czasowy - trwały maksymalnie po 10 minut. Rolą prowadzącego stolikowe rozmowy było zbieranie wniosków od dyskutantów i podsumowanie ich na zakończenie spotkania.

Nad sprawnym przebiegiem warsztatów czuwał prowadzący - Przemek Kluz z Gdańskiej Fundacji Inicjatyw Społecznych.

- W zarządzaniu mobilnością na poziomie miasta chodzi o to, by dawać mieszkańcom różne możliwości poruszania się po mieście i skłaniać ich do zrównoważonego korzystania z dostępnych form transportu - tłumaczyła jeszcze przed rozpoczęciem pracy w grupach Karolina Orcholska z GZDiZ, kierownik projektu SUMP w Gdańsku. - Zastanówmy się, jak zachęcić gdańszczan do korzystania z tego co już jest dostępne i jak możemy zmienić funkcjonowanie mobilności w pewnych obszarach, by system transportowy był bardziej efektywny?

Przedstawiamy pięć tematów poddanych dyskusji wraz z najważniejszymi propozycjami/wnioskami wypracowanymi przez uczestników warsztatów.

Alternatywne sposoby przemieszczania się samochodem z wykorzystaniem pojazdów niebędących własnością użytkownika (moderator: Tomasz Mackun z Katedry Inżynierii Drogowej Politechniki Gdańskiej).

- carpooling (wspólne jeżdżenie pojazdem należącym do jednego z użytkowników) i carsharing (wypożyczanie samochodu na godziny) uznano za wartościowe alternatywy dla “klasycznego” sposobu wykorzystania samochodu. Uczestnicy uważają, że rolą miasta jest pobudzanie tego rodzaju inicjatyw, np. poprzez udostępnienie aplikacji ułatwiającej gdańszczanom wspólne przejazdy samochodem do pracy

- zdania na ten temat były jednak podzielone: część osób uznała, że nie ma sensu zachęcać do carpoolingu i carsharingu, a należy zniechęcać ludzi do poruszania się prywatnymi samochodami przez wyższe opłaty za parkowanie i zmniejszenie ilości miejsc parkingowych. Ich zdaniem carpooling i carsharing “wyciągną” pasażerów korzystających z transportu zbiorowego do samochodów, przez co zwiększy się ilość pojazdów na ulicach.

Tomasz Janiszewski z FRAG przybliża temat transportu samochodowego w Gdańsku. Przed dyskusjami przy stolikach, każdy moderator przedstawiał krótki wstęp dotycząc tematu dyskusji
Tomasz Janiszewski z FRAG przybliża temat transportu samochodowego w Gdańsku. Przed dyskusjami przy stolikach, każdy moderator przedstawiał krótki wstęp dotycząc tematu dyskusji
Dominik Paszliński/www.gdansk.pl

Czy kampanie społeczne to dobry sposób na zmianę zachowań komunikacyjnych gdańszczan (moderatorka: Agata Lewandowska z GZDiZ)

- kampanie takie są potrzebne, tylko muszą być mocne, zabawne, edukacyjne, skierowane do konkretnej grupy odbiorców i powinny być zbieżne z polityką miejską, czy inaczej mówiąc - decyzje podejmowane w mieście nie mogą być rozbieżne z tym, co promuje kampania

- część osób wskazała, że kampanie społeczne/reklamowe muszą mieć “swoją twarz” czy też lidera

- jedna z grup uznała za konieczne prowadzenie kampanii w kooperacji z gminami ościennymi, których mieszkańcy także generują ruch samochodowy w Gdańsku

- miasto powinno zaangażować się we współpracę z lokalnymi firmami, oferując im zachęty i wsparcie w mobilizowaniu pracowników do zmian nawyków transportowych, miasto mogłoby np. obniżyć takim firmom podatki

- kampania nie może być “zamiast” - musi być poparta rozwojem infrastruktury dla pieszych, użytkowników transportu publicznego i rowerzystów

- miasto musi podążać za wyborami obywatelskimi, jeśli w budżecie obywatelskim będzie projekt dotyczący poprawy infrastruktury dla wymienionych w powyższym punkcie grup, miasto powinno wesprzeć taki projekt

Ewa Kusio z GZDiZ mówiła o tym, jak TRISTAR może wpłynąć na zarządzanie mobilnością w naszym mieście
Ewa Kusio z GZDiZ mówiła o tym, jak TRISTAR może wpłynąć na zarządzanie mobilnością w naszym mieście
Dominik Paszliński/www.gdansk.pl

Indywidualny transport samochodowy w Gdańsku (moderator: Tomasz Janiszewski z Forum Rozwoju Aglomeracji Gdańskiej).

- wszyscy uznali, że narastająca ilość samochodów w Gdańsku jest problemem

- żeby doprowadzić do zmniejszenia liczby samochodów, potrzebna jest jasna deklaracja rządzących polityków i idące za nią działania, świadczące o tym, że chcą zredukować liczbę pojazdów w naszym mieście

- należy sprawdzić, jakie są rzeczywiste dane dotyczące ilości aut w Gdańsku - jest ich dużo więcej niż tylko tych, które są w naszym mieście zarejestrowane (należą np. pracowników czy studentów z innych miast itp.)

- kilka osób uznało, że problemem nie jest liczba samochodów, lecz skłonność do permanentnego korzystania z nich

- żeby zmniejszyć ilość pojazdów potrzebne są inwestycje w infrastrukturę dla pieszych (dobra miała by skłonić ludzi do pokonywania większych odległości pieszo)

- Gdańsk powinien stać się “miastem małych odległości”, należy sprawić by załatwianie jakichkolwiek spraw było jak najbliższe miejscu zamieszkania. Uznano, że Wrzeszcz jest przykładem takiej dzielnicy, w której wszystko jest na miejscu, a największy problem mieliby w tym zakresie mieszkańcy górnego tarasu.

- uczestnicy podkreślili, że ceny za parkowanie samochodów są obecnie zbyt niskie (pierwsza godzina kosztuje mniej, niż bilet na tramwaj), w tym zakresie czekać trzeba jednak na uwolnienie cen na poziomie państwa

- potrzebna jest konkurencyjna alternatywa - lepszej jakości transport; przy czym kluczowa jest szybkość - potrzebne są buspasy, żeby autobus był konkurencyjny czasowo, ceny biletów także powinny być niższe i taryfa powinna być jednolita u wszystkich przewoźników; warto wzmacniać świadomość, że może być taniej niż samochodem

- planiści miejscy powinni w taki sposób zarządzać planowaniem, by stymulować rozwój mieszkalnictwa jak najbliżej centrum

Rola inteligentnych systemów transportowych (IST) w zarządzaniu mobilnością (moderowała Ewa Kusio).

- cechy, które wg uczestników warsztatów wpływają na wybór środka transportu: czas, wygoda, cena, prestiż, bezpieczeństwo, bezpośredniość, pojemność

- na pytanie czy IST (w Gdańsku jest to TRISTAR) powinien priorytetyzować wyłącznie jedną grupę uczestników transportu drogowego, padły zróżnicowane odpowiedzi. Część osób uznała, że pierwszeństwo powinno obejmować trzy grupy: transport zbiorowy, ruch pieszy i rowerowy; pozostali za priorytetowy uznała tylko transport zbiorowy

- uznano, że dzięki swoim możliwościom TRISTAR mógłby pomóc w lepszej integracji różnych środków transportu (koordynacji rozkładów jazdy) ułatwiając przesiadki

- padła propozycja zmiany algorytmu sterowania ruchem w mieście z uwagi na niekorzystne warunki pogodowe (deszcz, śnieg) - żeby w tym czasie priorytet mieli piesi i rowerzyści

Tomasz Mackun z Politechniki Gdańskiej dowodził, że regularne (choć oczywiście nie codzienne) dojazdy taksówką i sporadyczny wynajem samochodu na weekend kosztuje mniej, niż utrzymanie własnego samochodu
Tomasz Mackun z Politechniki Gdańskiej dowodził, że regularne (choć oczywiście nie codzienne) dojazdy taksówką i sporadyczny wynajem samochodu na weekend kosztuje mniej, niż utrzymanie własnego samochodu
Dominik Paszliński/www.gdansk.pl

Plany mobilności (plany podróży) dla firm i instytucji (moderator Karolina Orcholska).

- brak realnych działań gdańskich uczelni w zakresie zarządzania mobilnością wśród pracowników i studentów, wielu uczestników dyskusji sam fakt dopuszczenia parkowania samochodów studentów na terenie uczelni uznano za dość kontrowersyjny

- jednogłośnie uznano, że przykład idzie z góry i że wdrażanie planów mobilności powinno objąć wszystkie jednostki miejskie

- centra handlowe i inne obiekty generujące ruch samochodowy powinny opracowywać swoje plany. Należy wprowadzić dla nich obowiązek (na zasadzie prawa lokalnego). Opracowanie nie może skupiać się tylko na analizach dotyczących indywidualnego transportu samochodowego, potrzebna jest także analiza ruchu pieszego, rowerowego i transportem zbiorowym wokół takich obiektów

- część dyskutantów uznała, że radni i władze Gdańska, a także urzędnicy powinni mieć obowiązek zrównoważonego dojazdu do pracy, chociaż raz w tygodniu

- jeśli chcemy, by plany podróży były obligatoryjne, miasto powinno dać coś od siebie i opracować platformę miejską, która pokazałaby narzędzia wdrażania, kierunki działań i dobre praktyki w temacie planów podróży. Takie narzędzi ułatwiłoby współpracę firm i instytucji z miastem

- należy zwrócić uwagę na szkoły, ponieważ rodzice odwożący dzieci generują duży ruch samochodowy, zalecono pilotaż planu mobilności w jednej z gdańskich szkół

Szczegółowa relacja z warsztatów 17 października za kilka dni pojawi się na stronie internetowej GZDiZ. Zarząd jest oficjanym partnerem projektu CityMobiNet (z unijnego programu URBACT III), w ramach którego powstaje SUMP dla Gdańska .

Izabela Biała (0)
www.gdansk.pl
izabela.biala@gdansk.pl
więcej tekstów autora
Izabela Biała (0)
www.gdansk.pl
izabela.biala@gdansk.pl
więcej tekstów autora