W związku z wejściem w życie z dniem 01 stycznia 2005 r. art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz.U Nr 112, poz. 1198 z późniejszymi zmianami) organy sporządzające sprawozdania z udzielonej pomocy publicznej mają obowiązek publikowania w Biuletynie Informacji Publicznej, na stronach internetowych, sprawozdań z udzielonej w tym zakresie pomocy. Zgodnie z art. 41 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U z 2004 r. Nr 123, poz. 1291 z późn. zm.) nt. zakresu wyłączenia jawności informacji publicznej, w Biuletynie Informacji Publicznej należy umieszczać wyłącznie informacje podstawowe nt. beneficjenta pomocy publicznej, wysokości i formy udzielonej pomocy.

Informacja w sprawie zasad udzielania pomocy publicznej przedsiębiorcom po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej

Od 01 maja 2004 r. w Polsce obowiązują przepisy prawa Unii Europejskiej w odniesieniu do problematyki związanej z udzielaniem pomocy publicznej. Określają one zarówno warunki dopuszczalności pomocy publicznej, jak i zasady nadzorowania tej pomocy. Obecnie zamiar udzielania pomocy publicznej, dotychczas zgłaszany prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, podlega zgłoszeniu do Komisji Europejskiej za pośrednictwem UOKiK. Podstawowe uregulowania dotyczące pomocy publicznej udzielanej w Unii Europejskiej zostały określone w art. 87 Traktatu ustanawiającego wspólnotę Europejską (TWE). Artykuł ten stanowi, iż pomoc publiczna jest, co do zasady, niezgodna ze wspólnym rynkiem. Na podstawie art. 88 TWE, Komisja Europejska za zadanie kontrolować udzielanie pomocy publicznej w państwach członkowskich. Artykuł 88 TWE zobowiązuje również każde państwo członkowskie do poinformowania Komisji o wszystkich planach przyznania pomocy publicznej oraz planowanych zmianach w już udzielonej pomocy.

W prawie UE nie ma jednoznacznej definicji pojęcia pomocy publicznej. Aby taka pomoc zaistniała, muszą być spełnione łącznie następujące przesłanki:

• Środki finansowe, z których udzielana jest pomoc publiczna pochodząca ze źródeł państwowych.
• Korzyści ekonomiczne – pomoc publiczna powinna skutkować korzyścią ekonomiczną, której przedsiębiorca nie mógłby otrzymać w normalnych warunkach rynkowych.
• Selektywność – oznacza, że pomoc ta uprzywilejowuje określonego lub określonych przedsiębiorców albo produkcję określonych towarów.
• Wpływ na konkurencję i wymianę handlową – pomoc, którą otrzymuje przedsiębiorca grozi zakłóceniem lub zakłóca konkurencję oraz wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi Unii Europejskiej.

Obowiązkowi notyfikacji do Komisji Europejskiej nie podlegają przypadki pomocy udzielanej w ramach tzw. wyłączeń grupowych, a także pomoc de minimis, tj. kwota zwolnienia dla jednego przedsiębiorcy z tytułu podatku od nieruchomości nie może przekroczyć 200 tys. euro, łącznie z inną pomocą de minimis uzyskaną przez przedsiębiorcę z różnych źródeł i w różnych formach w dowolnie ustalonym okresie trzech lat budżetowych. Okres trzech lat budżetowych należy rozumieć w ten sposób, że nową pomoc de minimis można przyznać dopiero wtedy, gdy nie podniesie ona łącznie pomocy de minimis uzyskanej przez przedsiębiorcę w okresie obejmującym bieżący rok budżetowy oraz dwa poprzedzające go lata budżetowe do poziomu przekraczającego 200 tys. euro. Uznaje się, że kwota ta nie jest na tyle wysoka, aby naruszać konkurencję. Należy też zauważyć, że pomoc de minimis kumuluje się tylko z inną pomocą de minimis, niezależnie od tego na co i w jakiej wysokości została udzielona danemu przedsiębiorcy. Ponadto, zgodnie z art. 5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, podmioty udzielające pomocy będą zobowiązane do wydawania przedsiębiorcom zaświadczeń stwierdzających, iż udzielona pomoc ma charakter de minimis.
Również i przy mniejszej pomocy, do 200 tys. euro istnieje obowiązek sprawozdawczy, a także przechowywania dokumentów dotyczących indywidualnej pomocy de minimis przez okres 10 lat od dnia jej przyznania.
Przepisy dotyczące zasad udzielania pomocy publicznej dotyczą tylko działań, które wiążą się z użyciem środków publicznych (władze centralne, samorządowe, państwowe banki, fundacje, itd.). Środki finansowe stanowiące pomoc publiczną mogą przybierać różne formy:

• dotacja,
• dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych (bezpośrednio dla przedsiębiorców),
• inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych lub realizacją ich zadań statutowych,
• refundacja,
• zwolnienie z podatku,
• odliczenie od podatku,
• obniżka lub zmniejszenie, powodujące obniżenie podstawy opodatkowania lub wysokość podatku,
• obniżenie wysokości opłaty,
• zwolnienie z opłaty,
• zaniechanie poboru opłaty,
• umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami,
• umorzenie odsetek od zaległości podatkowej,
• umorzenie opłaty (składki, wpłaty),
• umorzenie odsetek za zwłokę z tytułu opłaty (składki, wpłaty),
• umorzenie kar,
• oddanie do korzystania mienia będącego własnością Skarbu Państwa albo jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków na warunkach korzystniejszych od oferowanych na rynku,
• zbycie mienia będącego własnością Skarbu Państwa albo jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków na warunkach korzystniejszych od oferowanych na rynku,
• kontyngenty taryfowe,
• wniesienie kapitału,
• konwersja wierzytelności na akcje lub udziały,
• pożyczka preferencyjna,
• kredyt preferencyjny,
• dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych (dla banków),
• pożyczki warunkowo umorzono,
• odroczenie terminu płatności opłaty (składki, wpłaty),
• odroczenie terminu płatności kary,
• poręczenie,
• gwarancja,
• inne formy.

Informacja nt. zasad udzielania i rozliczania pomocy publicznej, sporządzania sprawozdań, a także odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania oraz wykaz istniejących w Polsce programów pomocowych można uzyskać na stronach internetowych Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie, www.uokik.gov.pl odnośnik: pomoc publiczna, a także w Centrum Obsługi Biznesu Wydziału Polityki Gospodarczej Urzędu Miejskiego w Gdańsku, tel.: +48 (058) 323 66 02.

Plik do pobrania:

 sporządziła: Małgorzata Gołębiewska Centrum Obsługi Biznesu